Unieke kans om ‘anti-satellietwapen’ te testen

De Amerikaanse marine heeft een spionagesatelliet uit de ruimte geschoten. Sinds Bush het besluit nam wordt er onophoudelijk over gespeculeerd: waarom geven de VS 60 miljoen dollar uit om een defecte satelliet neer te halen?

Zijn de Amerikanen wellicht bang dat delen van USA 193, die al kort na de lancering in december 2006 niet meer functioneerde, in verkeerde handen vallen? Lees: die van China of Rusland. Of wil het Pentagon eigenlijk testen of de omstreden technologie van het raketschild, waaraan de regering-Bush in acht jaar tijd 60 miljard dollar heeft gespendeerd, ook handig gebruikt kan worden als anti-satellietwapen?

Om 04.26 uur Nederlandse tijd werd vanaf het Amerikaanse marineschip USS Lake Erie een SM-3 raket afgevuurd. Het projectiel trof de satelliet op een hoogte van circa 247 kilometer boven de Stille Oceaan. Op het moment van de inslag vloog de ruimtesonde voorbij met een snelheid van ruim 27.000 kilometer per uur.

Een 500 kilo zware brandstoftank, gevuld met het gevaarlijke hydrazine, is hiermee vernietigd. Volgens het Amerikaanse ministerie van Defensie zullen de eerste brokstukken van de satelliet vrijwel meteen in de atmosfeer neerdalen en opbranden. Binnen 48 uur zal vrijwel alles verdwenen zijn.

Grijpen we niet in, aldus Washington voorafgaand aan de operatie, dan bestaat de kans dat het giftige spul in maart, wanneer de dalende, 2.500 kilo zware satelliet weer in de dampkring terechtkomt, dood en verderf zaait op een plek ergens op aarde ter grootte van twee voetbalvelden. De tank is namelijk nog behoorlijk vol.

‘De kans dat de satelliet terecht komt in een bevolkt gebied is klein’, erkende James Jeffrey, tweede man van de Nationale Veiligheidsraad, afgelopen week. Gebeurt dat wel, aldus Jeffrey, dan zal het aantal doden en gewonden veel groter zijn dan wanneer een ‘gewone’ satelliet neerstort in bewoond gebied.

Verontrust
Wat China en Rusland verontrust, die vorige week opnieuw pleitten voor een verbod op anti-satellietwapens en wapens in de ruimte, is dat de operatie de VS een kans biedt om te kijken of de infrastructuur van het Missile Defense-raketschild ook gebruikt kan worden om satellieten te vernietigen.

De USS Lake Erie maakt immers deel uit van een anti-raketsysteem op zee, waarmee het Pentagon ooit vijandelijke middellange- en intercontinentale raketten hoopt neer te halen. In 2009 moeten negentien schepen, voorzien van het geavanceerde radar-en wapensysteem Aegis, operationeel zijn. Hoewel deskundigen veel kritiek hebben op de proeven met de onderdelen van het raketschild, is het Pentagon ook lovend over het zeesysteem. Van de veertien raketonderscheppingen door de Aegis-schepen waren er twaalf succesvol.

De VS ontkennen hardnekkig dat de vernietiging van USA 193 iets te maken heeft met het raketschild. Toch kan een succes de voorstanders van ‘Star Wars’ sterken in het geloof dat moet worden doorgegaan met de bouw. Maar een mislukking zal opnieuw de vraag opwerpen of je ‘met een kogel wel een kogel kan raken’. Want ondanks 25 jaar werk aan wat ooit begon als Ronald Reagans ‘Star Wars-plan’, is nog altijd niet aangetoond dat in oorlogsomstandigheden een vijandige raket door een andere kan worden vernietigd.

Het gevaar van de operatie is nu dat China, dat vorig jaar tot grote woede van Washington een geslaagde anti-satelliettest uitvoerde, in de Amerikaanse operatie een rechtvaardiging zal zien om daarmee door te gaan. Met als gevolg het begin van een wapenrace tussen de twee supermachten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden