Undercover in de wereld van webcamseks met minderjarigen

'Het is een walgelijk filmpje', zegt de voice-over. Achter het dikke, blote lijf van Tomas zien we een zesjarig meisje gehaast de kamer verlaten. 'Dit filmpje was voor ons de reden om aangifte te doen.'

Stil uit de documentaire Grenzeloos Misbruikt. Webcamseks met kinderen is in arme, veelal Aziatische landen geen zeldzaamheid. Beeld EO

Filmer Jacco Groen en journalist Peter Dupont reisden undercover langs de duistere krochten van het internet. Dupont doet zich voor als pedoseksueel. Hij surft langs sites waarop kinderen voor de camera alles doen en laten doen wat hun bekijker tegen betaling bestelt. En daar blijft het niet bij. Een reis naar de oorsprong van zulke 'liveshows' voert de documentairemakers naar de Filipijnen, waar diezelfde kinderen ook zonder webcam te koop blijken te zijn.

Met gemak bestelt Dupont bij de dikbuikige Tomas vier minderjarige meisjes die hij op zijn hotelkamer ontvangt. Terwijl de verborgen camera van Jacco Groen hen opneemt, beantwoorden de meisjes - van tien tot vijftien jaar - vragen over hun sekswerk. Voor vier dollar doen ze alles. Voor 200 dollar heeft een van hen eens in opdracht van een Amerikaan acht mannen tegelijk moeten 'plezieren'. Dat geld ging overigens naar haar pooier, een klein percentage daarvan kreeg ze zelf. Van die inkomsten worden hele families onderhouden.

Als de meisjes de hotelkamer van de journalist zonder seksuele dienstverlening weer verlaten, krijgt Dupont onmiddellijk een sms'je van een achterdochtige Tomas: 'Why didn't you fuck them?'

Miljardenbusiness

Tomas P. (21) bestiert een webcamhuis in een van de sloppenwijken van de Filipijnse stad Iligan. Kinderen worden tegen betaling gerekruteerd uit straatarme gezinnen in de buurt. Hun toeschouwende klanten komen uit alle delen van de - veelal Westerse - wereld. Groen en Dupont ontdekten dat Tomas meer dan 300 klanten op het internet met kinderliveshows bedient, en betrapten voor hun film Grenzeloos Misbruikt onder hen zeven Nederlanders, tegen wie zij aangifte hebben gedaan. Bij een van deze klanten is afgelopen donderdag een politie-inval gedaan op zijn woonadres in Amstelveen en werkadres in Amsterdam. Hem is onder meer bezit en verspreiding van kinderporno ten laste gelegd. Naar verwachting zullen meerdere Nederlanders worden vervolgd.

Met hun film willen Groen en Dupont niet alleen de misstanden met kindercyberporno aan de kaak stellen, maar ook aandacht vragen voor de beperkte opsporingsmogelijkheden voor de recherche, die níet undercover het net op mag. Hun film wordt 18 oktober door de EO op tv uitgezonden, en 8 november in de Tweede Kamer vertoond.

'Deze vorm van digitale kinderhandel is een miljardenbusiness', zegt Glen Hulley, de Australische manager van Project Karma, dat faciliteerders van cyberkindermisbruik probeert aan te pakken. Volgens Hulley, een voormalig politie-inspecteur, reisden het afgelopen jaar 250 veroordeelde pedoseksuelen vanuit Australië naar de Filipijnen om daar hun zedenmisdrijven voort te zetten met kinderen die ze digitaal leerden kennen, de pakkans is daar immers gering. 'En maandelijks vliegen 25 veroordeelde pedoseksuelen naar Bali', stelt Hulley. 'Dat is er bijna één per dag.' Australië is een van de weinige landen die veroordelingen van pedoseksuelen deelt met landen waarnaar die uitreizen.

Inval

Eerder waarschuwde de Nederlandse Nationaal Rapporteur Mensenhandel, Corinne Dettmeijer, de Nederlandse overheid al dat pedoseksuelen 'geen exportproduct moeten worden'. En Inge Philips, tot voor kort plaatsvervangend hoofd van de Landelijke Recherche, hekelde onlangs het feit dat de Nederlandse wet niet zomaar toestaat dat de politie onder een valse identiteit het Darkweb op gaat. Haar cyberteam rolde eind vorig jaar het grootste kinderpornonetwerk ter wereld op, samen met de Australische politie, die wél probleemloos undercover mag opereren. Anders was dat niet gelukt, stelt zij.

Als Groen en Dupont tegen Tomas aangifte doen bij de Filipijnse politie in Manila, reist een arrestatieteam met Groen mee naar Iligan, terwijl Dupont bij de politie in Manila als lokklant fungeert. Elf minderjarige meisjes, van wie de jongste vijf jaar is, gillen hysterisch als vijftig rechercheurs het webcamhuis binnenvallen, alle computers veiligstellen en vijf verdachten arresteren. De meisjes worden in een opvanghuis ondergebracht.

Terwijl een politieagente driftig op haar toetsenbord hamert, vertelt een van de slachtoffers gedetailleerd door wie en hoe ze is misbruikt. 'Eerst nam hij me mee naar een bar en voerde hij me dronken.' En: 'Ja, hij heeft me pijn gedaan.' Op basis van verzameld foto- en filmmateriaal van Groen en Dupont identificeren de meisjes 12 verdachten.

Stil uit de documentaire Grenzeloos Misbruikt. Elf minderjarige meisjes, van wie de jongste vijf jaar is, gillen hysterisch als vijftig rechercheurs het webcamhuis binnenvallen. Beeld EO

Geen zeldzaamheid

'Als je niet undercover het internet op gaat, kun je deze daders nooit pakken', zegt filmmaker Jacco Groen. 'Webcamseks bestaat uit livestreams - de shows worden niet opgeslagen. Als de dader de site verlaat, laat hij geen bewijs na. Je kunt ze alleen op heterdaad betrappen.'

Webcamseks met kinderen is in arme, veelal Aziatische landen geen zeldzaamheid, stelt Hans Guyt van Terre des Hommes. Door armoede gedwongen worden kinderen door hun eigen ouders in de seksindustrie tewerkgesteld. Guyt vermoedt dat er 40 duizend chatboxen voor webcamseks zijn, zoals Tomas die exploiteert. Dat gaat om honderdduizenden slachtoffertjes wier vaders en moeders wegkijken om inkomsten te genereren.

Groen en Dupont filmen ook in het opvanghuis waar Tomas' slachtoffers zijn ondergebracht. Ze krijgen er scholing die hun perspectief biedt om uit het sekscircuit te komen. 'Niet iedereen wil gered worden', zegt een van de psychologen die daar werkt. 'Soms wil een meisje aan het werk blijven. Want ze weet: als ik weg ben, wordt mijn plaats voor de webcam door een ander ingenomen. Dan is mijn jongere zusje aan de beurt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden