Ulster politie krijgt hoogste eer, ten afscheid

De Ulster politie bezit nog steeds het predikaat koninklijk. Maar niet alleen daarom protesteerden de Republikeinen gisteren fel tegen het feit dat juist dit politiekorps de hoogste Britse onderscheiding voor heldenmoed kreeg....

Spandoeken in de katholieke wijken van Belfast laten er geen misverstand over bestaan: de RUC kan zich hier beter niet vertonen. De Royal Ulster Constabulary, kortweg RUC, is voor de katholieken een even beruchte vijand als het Britse leger of de Unionistische paramilitaire groeperingen.

Dat juist de RUC gisteren het George Cross - de hoogste Britse onderscheiding voor heldenmoed en opofferingsgezindheid - kreeg, schoot veel katholieken dan ook in het verkeerde keelgat. Terwijl koningin Elizabeth bij kasteel Hillsborough de onderscheidingen uitreikte en het korps prees voor zijn bijdrage aan een vredig en stabiel Ulster, hielden zij protestbijeenkomsten in zowel Londonderry als Belfast waarop met zwarte vlaggen werd gezwaaid en de 'misdaden' van de RUC aan de kaak werden gesteld.

De bijeenkomst bij Hillsborough was behalve controversieel ook feestelijk en in verschillende opzichten dramatisch. Met het George Cross kreeg de RUC volgens Elizabeth de waardering voor de grote opofferingen tijdens de 'problemen' van de afgelopen dertig jaar. In de zogenoemde Troubles verloren 302 politiefunctionarissen van de RUC het leven en raakten er meer dan 8500 gewond. Behalve alle huidige en vroegere RUC-medewerkers waren ook de weduwen van de omgekomen politieambtenaren aanwezig.

Elizabeth overhandigde de onderscheiding onder anderen aan een politiefunctionaris die bij een bomaanslag beide benen had verloren. 'Medewerkers van de Constabulary hebben veel offers moeten brengen in dertig jaar van terrorisme en burgerlijke onrust', stelde de koningin vast.

De RUC was al de organisatie met de meeste onderscheidingen van het Verenigd Koninkrijk. Maar dit nieuwe eerbetoon stelt alle andere in de schaduw. Het George Cross (het burgerlijke equivalent van het militaire Victoria Cross) werd in het begin van de Tweede Wereldoorlog ingesteld om mensen te onderscheiden die zich hadden onderscheiden bij de bombardementen van de Luftwaffe op Engelse steden. De onderscheiding werd spaarzaam toegekend, en dan alleen wegens uitzonderlijke heldenmoed.

Tot nu toe was het George Cross maar één keer eerder aan een hele groep gegeven: de bevolking van Malta kreeg de onderscheiding in 1942, omdat zij in de donkere dagen van de Tweede Wereldoorlog een 'onzinkbaar vliegdekschip' voor de Geallieerden had gevormd.

Sir Ronnie Flanagan, hoofd van de RUC, zei in een dankwoord 'zeer trots en vereerd te zijn' met de onderscheiding. Maar hij keek ook vooruit naar de toekomst, waarin de Ulster politie voor een 'nieuwe en opwindende' uitdaging staat. De RUC zal dan geen politieke steen des aanstoots meer mogen zijn.

In september bracht een commissie onder leiding van de voormalige gouverneur van Hongkong Chris Patten advies uit over de toekomst van de RUC. In dat advies zijn 175 veranderingen voorgesteld, die moeten leiden tot de vorming van een Noord-Iers politiekorps dat zowel voor protestanten als katholieken acceptabel is.

Niet alleen zal het protestantse karakter van de politie moeten verdwijnen (slechts 8 procent van de RUC-functionarissen is katholiek), ook de naam zal moeten worden veranderd: de Royal Ulster Constabulary moet de Politiedienst voor Noord-Ierland gaan heten. Ook het insigne met het bekende kroontje wordt vervangen door een ander embleem. En er komt een nieuwe toezichthoudende instantie, waarvan ook leden van de Republikeinse Sinn Fein deel zullen uitmaken.

De plechtigheid bij Hillsborough had in dat opzicht ook veel weg van een begrafenis, waarop menig Unionist een traantje wegpinkte. De elders protesterende katholieken hadden er alleen moeite mee dat de Britse koningin zelf de krans was komen brengen en de uitvaart daarmee zoveel glans gaf.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.