Uitzichtloos

Rusland laat zich niet op de knieën dwingen, zo zei president Poetin nadat commando's de gijzeling in een Moskous theater hadden beëindigd....

Er werden meer dan 750 gijzelaars gered. Dat is reden voor opluchting. Want bij het begin van de gijzeling was de angst nog groot dat de Tsjetsjenen meteen na het begin van een bevrijdingsactie het hele theater in de lucht zouden laten vliegen. Daartoe hebben zij de kans niet gekregen.

Daar staat echter de dood van 117 gijzelaars tegenover, onder wie een vrouw met de Nederlandse nationaliteit. Volgens artsen zouden zij vrijwel allemaal om het leven zijn gekomen als gevolg van het inademen van een bedwelmend gas waarmee de commando's de bestorming inleidden.

De vraag wat zwaarder weegt - de meer dan 750 overlevenden of de 117 doden - is onmogelijk te beantwoorden. Dat neemt niet weg dat de Russische regering ter verantwoording moet worden geroepen voor de manier waarop de gijzeling is beëindigd. Allereerst in Rusland zelf, maar ook door betrokken buitenlandse regeringen, waaronder die van Nederland. Er dient opheldering te komen over het moment van de bestorming en vooral over het gebruikte gas. Het zwijgen daarover, zelfs tegenover de behandelende artsen, is mensonterend.

In breder verband zou het wenselijk zijn dat de afloop van de gijzeling wordt gebruikt als een moment van bezinning. De algemene verwachting is dat president Poetin zich alleen maar gesterkt zal voelen in zijn harde, onverzoenlijke Tsjetsjenië-politiek. Maar harder dan het Russische leger nu al optreedt in Tsjetsjenië is niet mogelijk. Dat optreden leverde tot dusver niets op, en zal ook in de toekomst niets opleveren.

Het conflict is daarmee uitzichtloos, ook al heeft Poetin zich verzekerd van Amerikaanse steun door de Tsjetsjeense oorlog te presenteren als onderdeel van de strijd tegen het terrorisme. Er dient echter onderscheid te worden gemaakt tussen terrorisme, dat moet worden bestreden, en het conflict over de status van Tsjetsjenië.

Natuurlijk hebben Rusland en het Westen er geen belang bij dat Tsjetsjenië door militante moslims als de nu gedode gijzelnemer Barajev wordt getransformeerd in een uitvalbasis voor islamitische terroristen, zoals indertijd Afghanistan. De militante moslims kregen bij verkiezingen in Tsjetsjenië in 1997 echter maar heel weinig steun. In plaats daarvan koos men de gematigde Aslan Maschadov tot president. Bush en andere buitenlandse leiders moeten er daarom bij Poetin op aandringen de dialoog met hem aan te gaan over de toekomst van Tsjetsjenië en zo de bron van het terrorisme weg te nemen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden