Uitwisseling geheime informatie EU-landen moet nieuwe aanslag voorkomen

De EU-landen gaan op grote schaal geheime informatie uitwisselen om terreuraanslagen te voorkomen. De weerzin en huiver bij nationale veiligheidsdiensten, politie en justitie over het delen van gevoelige en vertrouwelijke gegevens, moet van tafel.

In het Europees Parlement werd een minuut stilte gehouden voor de slachtoffers van de aanslagen in ParijsBeeld ANP

'Europa is vastbesloten deze maatregelen uit te voeren. We kunnen geen nieuwe tragedies zoals in Parijs afwachten', zei de Franse minister van Binnenlandse Zaken Cazeneuve vrijdagmiddag na afloop van een speciale vergadering met zijn EU-collega's over de aanslagen vorige week in Parijs. 'We hebben al lang genoeg gepraat', concludeerde de Luxemburgse minister Schneider als tijdelijk EU-voorzitter. 'We moeten nu handelen. Als er na vandaag niets gebeurt, zal de burger zich afvragen waarom de EU überhaupt nog bestaat.'

De schok na de terroristische moordpartijen in Parijs kwam met de erkenning dat er grote gaten zitten in de uitwisseling van informatie over terroristen, hun wapenhandel en financiering. Zo leveren vijf lidstaten (Duitsland, Nederland, België, Frankrijk en Oostenrijk) meer dan de helft van de informatie over jihadisten aan Europol, de overige lidstaten nemen nauwelijks de moeite. Ook verzuimen veel landen gegevens over verdachte personen te koppelen aan het Schengen Informatiesysteem (SIS) of andere databestanden (Europol, Interpol) waardoor terroristen buiten beeld blijven.

Anti-terreurcel

Vrijdag beloofden de EU-bewindslieden beterschap: de nationale veiligheidsdiensten, politie en justitie zullen 'maximaal' informatie gaan delen. Met het oog daarop krijgt Europol een aparte anti-terreurcel waarin nationale experts zitting hebben. De lidstaten zegden toe 'volledig en effectief' gebruik te maken van de bestaande mogelijkheid bij elkaar DNA-gegevens, vingerafdrukken en nummerborden op te vragen. Nu doen lang niet alle landen daaraan mee.

Europees Commissaris Avramopoulos (Migratie) stelde dat een Europese FBI het beste antwoord zou zijn op de terreurdreiging. De lidstaten voelen er echter niets voor hun nationale veiligheidsdiensten op te geven.

Treurspel

De bewindslieden zetten het Europees Parlement onder druk om binnen een maand akkoord te gaan met een ruimhartige regeling voor de opslag van de reisgegevens van vliegtuigpassagiers. Die moeten minimaal een jaar bewaard worden (parlement wil maximaal een maand), ook van passagiers op vluchten binnen de EU. Volgens de ministers is deze data van groot belang bij het opsporen van terroristen. Een voorstel van de Commissie ligt al vier jaar op tafel, de Luxemburgse minister Schneider sprak over een 'treurspel'.

De ministers besloten tevens om met onmiddellijke ingang alle reizigers die de EU binnen willen, systematisch en grondig aan de Europese buitengrenzen te controleren. Die verplichting bestaat al voor burgers van buiten de EU. Ook het paspoort van EU-onderdanen wordt straks niet alleen door een douanier bekeken maar tegelijkertijd elektronisch gelezen door een computer die gekoppeld is aan de databestanden van Europol, Interpol en het SIS. 'Het is belangrijk dat we veel beter weten wie het Schengengebied binnenkomt', zei minister Van der Steur (Veiligheid en Justitie). Ook vluchtelingen worden beter geregistreerd en gecontroleerd.

De lidstaten bespreken verder 'met spoed' het Commissievoorstel om de handel in semi-automatische wapens aan banden te leggen. Volgens Cazeneuve heeft dit plan 'veel te lang op zich laten wachten'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden