Analyse Racistische spreekkoren

Uefa reageert laks op roep om hardere maatregelen tegen racisme op het veld

Engeland lijkt plots verenigd in de vraag om zware straffen voor de racistische geluiden die herhaaldelijk klonken tijdens Bulgarije-Engeland afgelopen maandagavond in het Vasil Levski-stadion. Tweemaal werd het duel voor rust stilgelegd vanwege oerwoudgeluiden in de richting van de donkere Engelse internationals Tyrone Mings, Marcus Rashford en Raheem Sterling. 

Engels international Raheem Sterling wordt gewisseld tijdens de wedstrijd Engeland tegen Bulgarije Beeld Action Images via Reuters

Van de kwaliteitsmedia tot de tabloids, van de spelers tot de fans, van de voetbalbond FA tot de regering; iedereen wendde zich tot de Europese voetbalbond Uefa met het prangende verzoek om hard op te treden.

Op de website van de Uefa werd lang geen woord vuilgemaakt aan de racistische en fascistische uitingen in het Levski-stadion. Pas dinsdagmiddag rond 14.30 uur verscheen er een algemeen statement tegen racisme van president Aleksander Ceferin. ‘Racisten moeten de oorlog worden verklaard. Geloof me, de Uefa doet er alles aan deze ziekte uit het voetbal te bannen. De straffen die de Uefa uitvaardigt behoren tot de zwaarste in de sportwereld.’

De laatste jaren neemt het aantal racisme-incidenten op voetbalvelden toe in meerdere landen. Ceferin wijt het aan het opkomende nationalisme. Voetbalbonden alleen zijn kansloos, de overheden moeten meewerken, stelt de bondspresident.

Bewijsstukken 

Op het hoofdkantoor van de Uefa worden sinds maandagavond waarnemingen en bewijsstukken verzameld door de tuchtcommissie van de bond van het treffen in Sofia. Arbiter Ivan Bebek is een belangrijke getuige, net als de zogeheten Uefa-waarnemer en afgevaardigden van beide bonden. Daarnaast had anti-racisme-orgaan FARE (Football Against Racism Europe) waarnemers in het Vasil Levski stadion.

Een deadline om met een uitspraak te komen is er officieel niet, maar gezien de politieke druk en massale media-aandacht kan die niet lang uitblijven. Uit Engeland klinkt de eensluidende oproep om met een hardere sanctie te komen dan een of meerdere thuisinterlands zonder publiek –de gebruikelijke straf. Het stadion was tegen Engeland al halfleeg, omdat tijdens vorige interlands van Bulgarije ook racistische spreekkoren klonken.

De Engelse voetbalbond FA heeft opgeroepen om ‘zero tolerance’. Sportminister Nigel Adams stelde: ‘Met deze vlek op het voetbal wordt niet adequaat omgesprongen. We steunen de FA in haar verzoek om zware straffen.’

Geen interlandvoetbal

Anti-racisme-organisatie Kick it out riep op tot het uitsluiten van deelname voor landen waar racisme voorkomt. De Britse krant The Guardian vindt dat er geen interlandvoetbal meer in Sofia moet worden gespeeld. Tabloid The Mirror schreeuwde: ‘Kick ‘em out.’ Ook de spelers van het Engels elftal spraken uitgebreid hun afschuw uit op social media, en kregen daar massale bijval. Tijdens een vorige interland in Montenegro werden ze er al mee geconfronteerd. Vooraf stelden ze van het veld te stappen bij racistische geluiden. Uiteindelijk speelden ze het duel, dat in 0-6 eindigde, uit, leidend tot lofzangen van de Engelse media en premier Boris Johnson.

De claim van de Bulgaarse bondscoach Krasimir Balakov dat Engeland een groter racismeprobleem heeft dan Bulgarije wordt in Engeland over de hele linie veroordeeld. Toch werd afgelopen zomer in dagblad The Independent bitter geconcludeerd dat het racismeprobleem ook op de Engelse velden weer terug is. Er werd een bananenschil gegooid door Spurs-fans naar de donkere Arsenal-spits Aubameyang, in het stadion van Chelsea klonken oerwoudgeluiden naar donkere spelers van Manchester City en op social media werden de donkere spelers Zaha, Young en Hudson-Odoi door fans van hun eigen club racistisch bejegend na mindere wedstrijden. Volgens Sterling speelden de tabloids een kwalijke rol door donkere voetballers stelselmatig negatief af te schilderen. Op amateurniveau werden 109 incidenten gemeld waarbij sprake was van racisme. De FA had in 79 procent van de gevallen niet gemeld aan Kick it Out wat de uitkomst was.

De wereldvoetbalbond FIFA ontbond in september 2016 nog de eigen antiracisme taskforce omdat diens ‘missie geslaagd’ was. ‘Nog niet zo lang geleden dachten we dat racisme iets van vroeger was. Die gedachte was te zelfgenoegzaam,’ meent Uefa-baas Ceferin.

Hitlergroet en apengeluiden van Bulgaarse hooligans wekken internationaal afgrijzen
Voetbalfans in Bulgarije zijn internationaal onder een vergrootglas komen te liggen, na de racistische spreekkoren van afgelopen maandag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden