U2 is het contact met het publiek een beetje kwijt

Wekelijks nemen de cultuurspecialisten van de Volkskrant stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst. Deze week: Robert van Gijssel.

Stel: u was in de jaren tachtig fan van U2 - niet eens zo'n gekke gedachte. Nu U2 eindelijk weer eens optreedt, in september volgend jaar, wilt u daar natuurlijk bij zijn en u wilt uw partner en twee opgroeiende kinderen ook graag laten zien waarom u die jongens uit Ierland eigenlijk zo goed vond, het liefst vanaf een goed plekje in de Ziggo Dome.

Breek de spaarrekening maar open. Vier tickets voor de zogeheten RED-zone, een staanplaats vlak bij het podium, kosten u meer dan 1.000 euro: 1.030 euro, om precies te zijn. U2, dat naar verwachting zo'n anderhalf uur zal optreden, gaat uw gezelschap meer dan elf euro per minuut kosten.

U2 heeft het allemaal meegemaakt: de gloriejaren van de popmuziek, het videocliptijdperk, de duizelingwekkende plaatverkoop. Daarna de laagconjunctuur: de ineenstorting van de muziekindustrie als gevolg van gratis downloadbare muziek op het net. De band heeft, vermoedelijk met een team financieel adviseurs, gestudeerd op de nieuwe economie en komt steeds met spitsvondige verdienmodellen.

In 2006 'verhuisde' U2 naar Nederland, wegens een hier heersend gunstiger belastingklimaat. Het wordt ze nog altijd nagedragen: bij een concert op het festival van Glastonbury in 2011 werd zelfs tegen de band gedemonstreerd.

Dit jaar bracht U2 het nieuwe album Songs Of Innocence uit. Die plaat ging niet in de verkoop, maar werd tijdens een presentatie van Apple te grabbel gegooid: gratis in de computer, voor iedereen met een iTunes-account. De muziekliefhebber moest zelfs actief zijn best doen om weer van de nieuwe U2 af te komen. En ook daartegen werd weer geprotesteerd door de altijd kritische muziekconsument.

Bij de aanstaande concerten van U2, die hier op 8 december in de verkoop zijn gegaan, blijkt hoe U2 de nieuwe muziekeconomie voor zich ziet. De muziek zelf? Geen droog brood meer mee te verdienen, die kun je dus gewoon weggeven. U2 maakt vanaf nu de fysieke nabijheid te gelde.

Dat doet natuurlijk iedere band die live gaat spelen, maar U2 verkoopt zichzelf per strekkende meter: hoe dichter bij, hoe duurder. Wilt u uw U2 graag aanraakbaar? Dan moet u betalen: 265 euro per ticket. En het goede doel vaart er wel bij, want dat krijgt volgens de band 'een deel' van de opbrengst van de kaartverkoop - hoe groot dat deel is, dat doet er even niet toe.

Beeld ap

Je kon erop wachten: op de vip-ticketprijzen wordt alweer hevig scholden, in ieder land waar de verkoop start.

U2 lijkt het contact met het publiek een beetje kwijtgeraakt. En laat het publiek nu betalen om het contact weer te herstellen - het is hoe dan ook leuk gevonden.

Een heerlijke fantasie: niemand koopt die dure tickets en U2 staat straks in een ruime cirkel van leegte, een desolate RED-zone, op te treden in de Ziggo Dome. Maar die fantasie komt natuurlijk niet uit. De eerste twee concerten in de Ziggo Dome zijn uitverkocht, inclusief exorbitant dure tickets. Vanaf maandag gaan twee extra concerten in de aanbieding. En ook die zijn straks uitverkocht.

Het is naar, maar waar. De nieuwe muziekeconomie van U2 werkt.

Wekelijks neemt Bor Beekman, Robert van Gijssel, Hein Janssen, Rutger Pontzen of Wieteke van Zeil stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.