NieuwsDaklozenhulp Den Haag

Twist over daklozenhulp: dumpt Den Haag sociale problemen bij armere regio’s?

De gemeente Den Haag geeft daklozen financiële ondersteuning als ze willen verhuizen naar een andere gemeente, bijvoorbeeld een krimpregio. Volgens enkele krimpgemeenten, zoals Heerlen en Delfzijl, gooit het rijke Den Haag zijn daklozen bij arme gemeenten ‘over de schutting’.

Een dakloze man slaapt in de parkeergarage van de Grote Markt, Den Haag.Beeld ANP

De Haagse wethouder Bert van Alphen (GroenLinks) beklemtoont dat Den Haag daklozen niet dwingt te verkassen. De realiteit is gewoon dat ze in krimpgemeentes veel sneller een betaalbare huurwoning kunnen krijgen dan in zijn stad. Daar wil Den Haag graag aan meewerken.

De financiële steun kan bestaan uit een bijdrage in de verhuiskosten en borg voor de huur, via een lening of gift. Ook vergoed de gemeente, indien nodig, kosten van het openbaar vervoer om bijvoorbeeld een woning te bezichtigen of het huurcontract te tekenen.

Het Haagse daklozenbeleid kwam afgelopen week aan de orde in de gemeenteraad van Heerlen, na vragen van SP-fractievoorzitter Ron Meyer. De verontwaardiging was groot en het college kondigde een blokkade aan tegen het ‘afschuiven’ van Haagse daklozen, mocht het zo ver komen. Meyer, voormalig landelijk voorzitter van de SP, verstuurde een tweet gericht aan GroenLinks-wethouder Van Alphen en burgemeester Remkes van Den Haag: ‘Los uw sociale problemen op in plaats van ze over de schutting te gooien naar armere gemeenten.’

Eerder waren soortgelijke reacties vanuit de andere kant van het land te horen. Laat de grote steden dit zelf oplossen, aldus de gemeente Delfzijl. De Groningse krimpgemeente heeft problemen genoeg en voelt er weinig voor om ook de problemen van Den Haag erbij te krijgen.

Sociale problematiek

De Heerlense SP-wethouder Peter van Zutphen zegt desgevraagd ‘een huisvestingsverordening te overwegen waarmee regels gesteld worden aan het toewijzingsbeleid van huurwoningen’. In Heerlen en andere krimpgemeenten is de woningnood misschien niet zo hoog als in Den Haag, ‘maar de sociale problematiek is hier veel groter: werkloosheid, gemiddeld inkomen, armoede, gezondheidsachterstanden, onderwijsniveau etcetera’, aldus de wethouder. Het zijn allemaal naweeën van de mijnsluiting.

De komst van Haagse daklozen zou die ‘onbalans in de bevolkingssamenstelling’ alleen maar vergroten, meent hij. Dakloosheid is immers vaak gekoppeld aan sociale problemen. ‘Het is onaanvaardbaar dat gemeenten deze sociale problematiek over de heg kieperen bij andere gemeenten’, aldus Van Zutphen. ‘Het kan niet zo zijn dat een regio vooral de meer welgestelden huisvest en de mensen met een kleine beurs naar krimpgemeenten stuurt.’

De Haagse wethouder Van Alphen vindt dat onzin en begrijpt die kritiek niet. ‘Het gaat hier niet om ‘het over de schutting gooien van problemen’’, zegt de GroenLinks-bestuurder. ‘Het gaat om mensen. Als zij moeite hebben om mee te komen, moeten we ze helpen bij het bieden van een toekomstperspectief.’

Hij maakt zich grote zorgen om het groeiende aantal mensen, onder wie jongeren en gezinnen, dat dakloos raakt. Dat geldt niet alleen voor Den Haag, ook voor andere steden. Onlangs maakte het CBS bekend dat het aantal daklozen in ons land de afgelopen tien jaar is verdubbeld tot bijna 40 duizend. Er zijn te weinig betaalbare woningen in de grote steden, waaronder Den Haag. ‘Dat maakt het lastig voor mensen zonder een dak boven hun hoofd om te kunnen uitstromen uit de maatschappelijke opvang’, zegt Van Alphen. ‘Voor een aantal mensen is vrijwillige verhuizing naar buiten Den Haag een positieve stap. Dat steunen wij als gemeente.’

Haagse daklozen bereiden zich voor op een nacht in de winteropvang.Beeld ANP

Niet alleen alcoholisten

Volgens hem gaat het om ‘cliënten’ die in staat zijn om zelfstandig te wonen en geen al te zware psychische of sociale problematiek hebben. Het zou gaan om een groep van tussen de drie- en vierhonderd mensen.

Ook de Haagse belangenorganisatie voor daklozen, Straat Consulaat, steunt het beleid. Sterker nog: ze heeft het zelf voorgesteld. Volgens algemeen directeur Elly Burgering droeg een vrachtwagenchauffeur die door omstandigheden werk- en dakloos was geworden het idee aan. ‘Hij wilde zo snel mogelijk weer een dak boven zijn hoofd om zijn leven weer op de rails te zetten. En dat hij het helemaal niet erg vond om naar Limburg te verhuizen, als hij daar sneller een woning kon krijgen’, aldus Burgering.

Volgens de directeur van Straat Consulaat bestaat er een verkeerd beeld van de dakloze: dat zijn niet alleen alcoholisten of mensen met zware psychische problemen. Het zijn tegenwoordig ook vaak ‘gewone’ mensen, die door verlies van baan, financiële problemen of echtscheiding dakloos raakten. ‘Die kritiek van krimpgemeenten komt vooral voort uit onwetendheid, angst en vooroordelen’, aldus Burgering.

De Haagse GroenLinks-wethouder en zijn Heerlense SP-collega willen binnenkort met elkaar in gesprek over hun twist inzake het daklozenbeleid.

Lees verder

Door een toenemend gebrek aan woningen en geld voor begeleiding zijn de grote gemeenten niet meer in staat de dakloosheid effectief te bestrijden. In onder meer Amsterdam, Utrecht en Nijmegen barst de nachtopvang uit haar voegen. ‘De hele keten is vastgelopen’, waarschuwt een Utrechtse wethouder.

Zes West-Europese daklozen vertellen hun verhaal. Hoe zijn ze dakloos geworden en hoe gaat met hen nu ze op straat leven? ‘Het besef dat je dakloos bent, beheerst je gedachten.’

In heel Europa, inclusief Nederland, groeit het aantal daklozen. Hoe helpt Europa het groeiende aantal daklozen? Een project dat hoopvolle resultaten boekt, krijgt nauwelijks vervolg.

Om in kaart te brengen wat daklozen nodig hebben, gaan vrijwilligers in Parijs gewapend met enquêteformulieren en zaklampen de straat op. Correspondent Daan Kool loopt mee.

Op daklozentocht: het nieuwe ethisch verantwoorde cadeautje. In Nijmegen verstoppen de daklozen zich in oude graven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden