Column

Twijfel is hoon geworden om tegenstanders verdacht te maken

De Italiaanse filosoof Maurizio Ferraris stelt in een interview door Peter Wierenga, zaterdag in de Volkskrant, dat het postmodernisme heeft bijgedragen aan de opkomst van het populisme.

'De overwinning van Silvio Berlusconi, die in maart 1994 voor het eerst de verkiezingen won met Forza Italia, staat mij scherp voor de geest', vertelde Maurizio Ferraris. 'De politiek ondergroef als eerste de zekerheden van ons postmoderne denkers.' Beeld epa
'De overwinning van Silvio Berlusconi, die in maart 1994 voor het eerst de verkiezingen won met Forza Italia, staat mij scherp voor de geest', vertelde Maurizio Ferraris. 'De politiek ondergroef als eerste de zekerheden van ons postmoderne denkers.'Beeld epa

Nu is het lastig om postmodernisme te definiëren, maar Ferraris doelt op de neiging om waarheid en werkelijkheid te zien als sociale constructies die met macht te maken hebben. (Dat de aantrekkingskracht van de leugen te wijten is aan het postmodernisme is te veel eer voor de postmodernisten; het fascisme was al populair lang voor het postmodernisme van zich liet horen.)

Wie bepaalt wat kennis is, heeft macht, maar daarmee is niet alle kennis verdacht, zijn niet alle experts corrupt. Twijfel is de basis van humanisme, maar die heeft nog maar zelden met zelfreflectie te maken. Twijfel is hoon geworden waarmee de tegenstander verdacht wordt gemaakt; men twijfelt aan de menselijkheid van de ander.

Het populisme is ons democratische en menselijke tekort.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden