Nieuws

Tweede Kamer begint parlementaire enquête naar gaswinning Groningen, maar schadeafwikkeling gaat voor

De Tweede Kamer start een parlementaire enquête naar de gaswinning in Groningen. Unaniem steunt de Kamer een voorstel van GroenLinks en PvdA om dit zwaarste onderzoeksmiddel in te zetten.

Protestbord langs de A7 bij de gemeente Slochteren. In dit gebied werd voor het eerst naar gas geboord. Volgens de protesterenden begon hiermee de ellende voor Groningen. Beeld Harry Cock

Alle fracties scharen zich dinsdag achter een motie die oorspronkelijk door GroenLinks en PvdA werd ingediend. Die is nu door alle fracties ondertekend. De enquête start waarschijnlijk volgend jaar. Een enquêtecommissie kan getuigen onder ede verhoren. Wie opgeroepen wordt, moet verschijnen.

De Tweede Kamer wil eerst dat de schadeafwikkeling in Groningen goed op gang komt, voordat het onderzoek begint. Om de schadeafwikkeling te verbeteren, zullen dit jaar nog een Instituut Mijnbouwschade en een Instituut Versterkingsorganisatie worden opgericht. Volgens de verantwoordelijke minister Eric Wiebes (VVD) van Economische Zaken moet 2019 het ‘jaar van de uitvoering’ worden. De Tweede Kamer wil dat niet verstoren door nu meteen een onderzoek te beginnen.

In de Tweede Kamer is al langer gehint op een parlementaire enquête naar de gaswinning. In januari stelden Tom van der Lee (GroenLinks) en Henk Nijboer (PvdA) al een motie voor waarin ze opriepen tot zo’n onderzoek. ‘Op verzoek van de coalitie is daar toen niet over gestemd’, zegt Van der Lee. ‘De afgelopen week was de Kamer met reces, dus was er tijd voor overleg. Toen is die motie aangepast. Eerst moet de schadeafwikkeling op gang komen. Dat heeft prioriteit. Daar konden ook alle andere oppositiefracties zich in vinden. Alle partijen staan nu achter het plan.’

Slochteren

De enquête gaat de hele periode van gaswinning beslaan sinds de eerste gasvondst bij Slochteren in 1959. ‘We kunnen vanaf het begin gaan kijken, ook hoe er over de risico’s van de gaswinning is gedacht en hoe daar mee is omgegaan’, zegt Van der Lee.

De fracties gaan zich nu buigen over de organisatie. ‘Mogelijk’, zegt Van der Lee, ‘komt er eerst een tijdelijke commissie die een onderzoeksvoorstel uitwerkt en een opdracht formuleert.’

Hij benadrukt dat de organisatie niet mag afleiden van de schadeafwikkeling. ‘Die moet eerst op poten gezet. Als we de enquête nu zouden starten, zou dat maar afleiden.’

De mogelijkheid dat mensen en instellingen die bij de gaswinning betrokken waren hun straatje gaan schoonvegen en archieven gaan opschonen, wuift Van der Lee weg. ‘Daar komt een commissie toch achter. Dat lijkt me niet raadzaam.’

Twintig enquêtes

Het parlement heeft tot nu toe twintig enquêtes georganiseerd, de eerste naar accijns op zout in 1852. In 2013 was de meest recente enquête naar de aanschaf van de Fyra-treinstellen. Daarna is in 2016 nog een mini-enquête gehouden naar belastingconstructies. 

Van Gronings gas naar duurzame energie, dat blijkt zo makkelijk nog niet

Van concrete stappen om het Groningse gas te verruilen voor duurzamer energiebronnen is onder grootverbruikers nog vrijwel geen sprake, zo bleek in januari uit een enquête onder 36 bedrijven. Drie ervan schetsen hun dilemma’s.

De industriële bedrijven willen wel overschakelen op duurzame energiebronnen, maar voorzien grote technische en financiële knelpunten. 

Vorig jaar beefde de aarde in het Groningse Zeerijp zo hard, dat minister Wiebes een beslissing nam: de aardgaswinning in Groningen moet worden beëindigd. Maar hoe overtuigt hij de rest van het kabinet? Een reconstructie van een pijnlijk besluit.

Een jaar na de zware aardbeving kampt Groningen met een uitdijend stuwmeer van duizenden onverwerkte schadeclaims. 

Vele jaren lang is er nauwelijks aandacht geweest voor de veiligheid in het Noorden. Lees in dit stuk uit 2015 hoe het gevaar van aardschokken lang werd ontkend en, toen dat echt niet meer kon, gebagatelliseerd. ‘Hoogstens zou het servies een keertje rammelen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.