Twee steden, twee metrolijnen en tientallen prangende vragen

De vragenlijst van de Keulse gemeenteraad leest als een handleiding voor de collega’s uit Amsterdam. De kern: waar ging het mis met de Noord-Zuidlijn, die van Keulen welteverstaan.

Vandaag zijn beide gemeenteraden bijeen; die van Keulen om aan de hand van 25 vragen aan het rood-groene stadsbestuur te achterhalen wie verantwoordelijk is voor de ramp van 3 maart, waarbij het complete stadsarchief in elkaar zakte en twee mensen om het leven kwamen.

De Amsterdamse raad benoemt vandaag een enquêtecommissie die tot 1 juli de tijd krijgt om exact hetzelfde te doen: wie is verantwoordelijk voor de verzakkingen vorig jaar aan de Vijzelgracht, hoe kwam de besluitvorming rond de Amsterdamse Noord-Zuidlijn in het afgelopen decennium tot stand en wie heeft mogelijk essentiële informatie over de nieuwe metro achtergehouden.

De twee metrolijnen gelden als zusterproject; beide verbinden het noorden en zuiden van de stad; beide worden, op grote diepte en onder gecompliceerde omstandigheden, dwars door het historische stadshart geboord. Een groot verschil is dat de Duitsers eerst zijn gaan boren en dat de boortunnel langs de stations loopt. In Amsterdam is de volgorde omgekeerd, eerst de stations dan de tunnel, die niet langs maar door de stations loopt.

Voor zover bekend, is de instorting van het stadsarchief in Keulen veroorzaakt door lekkend grondwater dat óf door de één meter dikke betonwand van de tunnel wegstroomde óf door de grond van de nog niet afgebouwde bodem van de tunnelbuis naar binnen kwam.

De Technische Universiteit van Essen spreekt van een ‘hydraulische grondbreuk’, waarbij met veel geweld de stand van het grondwater zich in de tunnel aanpaste aan het niveau van buiten de tunnel.

Meer nog dan de techniek is het beide gemeenteraden te doen om de controle: wie controleert wie tijdens zo’n ingewikkeld bouwproces. Zo eist de raad van Keulen alle notulen van alle werkbesprekingen van alle betrokken gemeentelijke diensten en aannemers sinds 2004, het jaar waarin de tunnelboor de grond inging.

In Amsterdam zal de enquêtecommissie eenzelfde weg bewandelen. Waarbij de politieke gevolgen voor het zittende stadsbestuur miniem zullen zijn: op de SP na zijn alle grote partijen in wisselende colleges medeverantwoordelijk voor het uit de hand gelopen miljardenproject. Vooral de PvdA, GroenLinks en de VVD.

Dit verklaart waarom GroenLinks-leider en wethouder Maarten van Poelgeest het debat van vandaag moeiteloos zal overleven, ondanks de groeiende irritaties over hem binnen de PvdA.

Indien hij, in navolging van zijn PvdA-collega Herrema, aftreedt, valt de coalitie uit elkaar en moet de PvdA voor een nieuwe partner bij de VVD aankloppen. Hetgeen ondenkbaar is, onder meer vanwege de rol die de liberalen bij de Noord-Zuidlijn speelden met achtereenvolgens de wethouders Dales en Van der Horst.

Resteert wat Amsterdam betreft nog het politiek interessante vraagstuk wie bereid is in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar de metroportefeuille over te nemen. Bij de PvdA staat niemand te trappelen, en Van Poelgeest, thans tijdelijk ermee belast, kijkt wel uit.

Er zijn raadsleden met een originele voordracht: burgemeester Cohen. Hij is immers de enige zittende politicus die er vanaf het begin van de Noord-Zuidlijn bij is geweest.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden