Twee memorabele invalbeurten: vernedering en vreugde

In Nederland scoorden ze aan de lopende band, in Duitsland is de productie van Luuk de Jong en Bas Dost gestokt en zijn ze bankzitter geworden.

Luuk de Jong

scoorde in zijn slotseizoen in de eredivisie gemiddeld 0,81 keer per wedstrijd, maar blijft nu steken op 0,17.

Scheidsrechter Günter Perl heeft al een paar keer op zijn horloge gekeken. Borussia Mönchengladbach-VfL Wolfsburg is zo goed als voorbij, maar in zijn ooghoek ziet Luuk de Jong trainer Lucien Favre druk gebaren. Meent die man dat nou echt? Moet hij naar de zijlijn komen voor een invalbeurt?


Heel Europa joeg anderhalf jaar geleden op Luuk de Jong. Bij Borussia Mönchengladbach had hij direct het goede gevoel. Geen te kleine stap, geen te grote stap. En dan ging Favre ook nog eens het team om hem heen bouwen. Met een transfersom van rond de 15 miljoen euro was hij de duurste aankoop uit de clubhistorie.


Vervelend was het daarom dat hij vrij snel na zijn overgang last kreeg van een keelontsteking en geopereerd moest worden aan zijn amandelen. En toen hij eenmaal lekker draaide, ging er tijdens een Europa Leagueduel tegen Olympique Marseille iemand op zijn knie staan. Was hij weer een poos uit de roulatie.


Hoewel het hem na de winterstop niet meer lukte zich in de basis te spelen, was de clubleiding tevreden over zijn eerste jaar. Uit statistieken bleek dat hij van alle spelers in de Bundesliga het hoogste percentage doelpogingen tussen de palen had. Met Max Kruse vanaf links en Raffael om hem heen zwervend, kon hij zich in het nieuwe seizoen geen betere ondersteuning wensen.


Toen volgde het jeugd-EK in Israël en kwam hij in de voorbereiding twee weken later bij de groep. Wat bleek? Kruse speelde niet op links, maar samen voorin met Raffael. En ze presteerden zo goed dat de trainer niet meer wilde tornen aan zijn basiself. Wat was het soms toch vervelend dat voetbal een teamsport is.


Tja, met de wijsheid van nu had hij zich misschien beter moeten laten informeren over Borussia's speelwijze. Vorig jaar was het een van de minst offensieve ploegen van de Bundesliga en de aanvoer vanaf de zijkanten liet te wensen over. Op een eiland kan geen enkele spits het verschil maken.


Invallen mocht hij dit seizoen volop, liefst twaalf keer. Maar scoren, ho maar. En dat is toch waarvoor hij leeft. Onlangs sprak hij met de technisch directeur. Die was vol lof, maar toonde zich reëel: zolang Kruse en Raffael goed spelen, is er voor de trainer weinig reden om te veranderen. De conclusie: hij hoeft niet per se weg. Maar dat kan worden heroverwogen als er 'iets interessants' langskomt.


Hier leert hij veel van, mentaal vooral. Dus in paniek is hij niet. Waarom zou hij? Dennis Bergkamp had toch ook een minder jaar bij Inter? En was Klaas-Jan Huntelaar niet ooit al afgeschreven toen hij naar AGOVV ging? Iedere spits heeft met tegenslag te maken gehad.


Maar wat hem nu overkomt, die wissel in blessuretijd tegen VfL Wolfsburg, is iets anders. Hij staat 5 seconden in het veld. Hij heeft tien stappen gezet. Dan fluit de scheidsrechter af. Woedend trekt hij zijn shirt uit en beent richting kleedkamer. Dit is iemand vernederen.


Bas Dost

scoorde in zijn laatste seizoen in de eredivisie (heerenveen) gemiddeld 0,94 keer per duel, bij vfl wolfsburg is dat 0,27

Het schemert al in het Borussia-Park als Bas Dost eindelijk mag invallen, met nog twaalf minuten op de klok. Al bijna een kwartier heeft hij zich achter het doel lopen opvreten. VfL Wolfsburg staat met 2-1 achter bij Borussia Mönchengladbach. Waarom brengt die %$#@##$ trainer hem nou niet in het veld?


Hij ziet zichzelf nog zitten, in de zomer van 2012, thuis bij trainer Felix Magath. De man die kampioen werd met Bayern München, een grootheid in het Duitse voetbal, keek hem eens goed aan en zei: 'Ik ga van jou één van de meest scorende spitsen ter wereld maken'.


Het leek bijna te mooi om waar te zijn. En ja, dat was het achteraf ook.


In feite deed hij het helemaal niet zo slecht, die eerste maanden bij VfL Wolfsburg: hij kwam tot acht doelpunten. Maar met zijn ploeg ging het een stuk minder voortvarend. In plaats van te strijden voor de titel moest Wolfsburg knokken tegen degradatie. Magath vloog eruit en zijn vervanger, Dieter Hecking, koos voor de Kroatische kilometervreter Ivica Olic op nummer 9.


Zo werd hij, Bas Dost uit Deventer, niet de meest scorende spits ter wereld, maar een gefrustreerde bankzitter in Wolfsburg.


In de zomer van 2013 ging hij bij zichzelf te rade. Wat wilde hij nou écht? Hij was er snel uit: slagen in de Bundesliga, die prachtige competitie met al die grote ploegen, met al die grote namen, spelen in al die grote stadions.


Juist toen kreeg hij die vermaledijde enkelblessure. Hij liet zich onderzoeken in Berlijn, in München en pas in november was hij weer fit. Met invalbeurten moest hij zich weer in de kijker spelen. Om moedeloos van te worden. Wat was hij nou eigenlijk opgeschoten in die anderhalf jaar?


Criticasters

Natuurlijk hoorde hij ook al de verhalen uit Nederland. Bas Dost? Ach, leuke spits voor de eredivisie, maar te licht voor het buitenland. En hij kon die criticasters moeilijk ongelijk geven: in heel 2013 had hij nog maar één keer gescoord, maanden geleden al, tegen Greuther Fürth.


Maar leg hem maar eens uit hoe hij dan het ongelijk van de trainer moest bewijzen? Een spits die niet speelt kan ook niet scoren, toch? En Wolfsburg deed het in de competitie met een vijfde plaats best aardig.


In al die sombere dagen drukte zijn zaakwaarnemer Henk Nienhuis hem op het hart: wanhoop niet, Bas, het leven van een voetballer kan in één moment omslaan. Daar hield hij zich maar een vast.


En dan wordt het tien over vijf in Mönchengladbach. Hij heeft in het veld net de Kroaat Ivica Olic afgelost. Vier balcontacten heeft Dost nog maar gehad, als Daniel Caligiuri de bal voorzet vanaf vanaf de rechterkant. Gevoelsmatig blijft de spits op 5 meter van het doel staan. Via Luiz Gustavo komt de bal tegen de keeper. Die laat los.


En verdomd, wat hem in Nederland altijd zo goed afging, op het juiste moment op de juiste plek staan, is hij niet verleerd. Hij zet zijn schoen tegen de bal en ziet die vervolgens in het lege doel verdwijnen. 2 seconden later verlaat een oerkreet zijn lichaam.


Zie je wel, hij kan het dus nog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden