Tussen Vroelen en Kattenrot

In Nederlands mooiste wandelgebied kun je prima bourgondisch eten. Een nieuwe wandelgids besteedt aandacht aan beide. door Nell Westerlaken

Ook dit weekend


Voor de combinatie wandelen en eten hoe je niet per se naar Zuid-Limburg. Morgenmiddag om 14 uur wordt vanuit eetcafé Les Deux Potins in Oudendijk (NH) een voorzomerwandeling door de polder gehouden. Deelnemers worden onder meer lepelaars en bergeenden in het vooruitzicht gesteld. Info: www.lesdeuxponts.nl


Het aspergeseizoen duurt nog een paar weken. Op een aantal plaatsen worden activiteiten georganiseerd die verband houden met 'het witte goud', zoals kookdemonstraties, proeverijen en 'asperge-avonden' op de tuinderij. Zie www.aspergetoerisme.nl


Het leukste restaurant, meent Staatsbosbeheer, is buiten: 'Je hoeft nooit te reserveren, het is altijd open en iedereen kan aanschuiven.' In het picknickseizoen organiseert Staatsbosbeheer allerlei buiten-activiteiten waar een picknick aan vastgeknoopt kan worden. Dit weekend bijvoorbeeld worden roofvogels geringd in het Kuinderbos. Bezoekers kunnen de vogels van dichtbij bekijken en fotograferen. www.staatsbosbeheer.nl


Marten Toonder had hier gelukkig kunnen worden. De wandelroute voert langs plekken genaamd Vroelen en Kattenrot, langs lorkenbossen en lookbermen, de beken Noor en Voer, langs weilanden met dikbilvaarzen en een winderig paard. Als we het asfalt verlaten, levert de laatste een even onverwachte als nadrukkelijke bijdrage aan de natuurgeluiden; een grofstoffelijke trilling tussen het vogelgezang.


Maar de schepper van Tom Poes en Ollie B. Bommel woonde in Ierland en wij lopen een rondje in Zuid-Limburg met Noorbeek als begin- en eindpunt. Land van heuvels, meidoornhagen en klaphekjes - kruisbeelden en veedrinkbakken dienen als landmarks.


Als we op een onverhard pad naar het zuiden lopen, worden we nagekeken door een kudde landerige Charolais-koeien. Een valk bidt in de lucht. Vaak wordt het gebied hier vergeleken met Frankrijk of Engeland om een mate van schoonheid aan te geven waarop Nederland geen patent zou hebben. Wat onzin is natuurlijk.


Graslanden en bossen golven over de heuvels en ons pad voert er dwars doorheen zodat we nooit lang hoeven lopen voor een nieuw uitzicht. Nu eens ligt er een oude boerderij achter een bosje, dan zien we een groep bomen met van die vreemde, dichte takkenballen erin die de Britten met kerst in huis halen: maretak, de pest voor de populieren. Voor vergezichten met eindeloos jagende wolken ben je hier verkeerd.


Na een paar kilometer komen we bij Domein Altenbroek, een natuurreservaat dat voor het grootste deel in België ligt. Weg uit het grasland lopen we de donkere tunnel in van een sparrenbos, waar we over omgevallen boomstammen moeten klimmen. Aan het einde kabbelt de Voer die we een tijdje blijven volgen.


Een beeld uit de makelaarsbrochures doemt op: de oude huizen van 's-Gravenvoeren tegen een heuvel, een stel koeien tot hun buik in de beek. Hier overstijgt je fantasie je spaarrekening als er weer eens Te Koop staat op een hoeve, zo'n oud geval met een verzakt pannendak boven een bakstenen poortje naar de koer. Onze routegids schrijft voor dat we hier moeten aanleggen bij De Wandelaar, een café annex B&B. We lopen namelijk een traject uit het boekje Gulpener Heuvellandroutes, 'bourgondische rondwandelingen door Zuid-Limburg en de Voerstreek'. In dit gebied zijn vele cafés. En in al die cafés kennen ze Jo.


Jo Knubben uit Valkenburg aan de Geul. Voormalig ABP-medewerker, gepassioneerd wandelaar, vrijwilliger in een bejaardenhuis, bedenker van wandelroutes, bourgondiër. Cafés en hotels hier hebben vaak een eigen wandelroute. Gemaakt door Jo. Gedrukt op losse velletjes die je voor een paar cent mag meenemen. Enkele honderden routes heeft hij algauw bedacht, Jo Knubben.


'Wandelen en bourgondisch genieten gaan bij ons altijd samen hè', zegt Jo (65) als we hem bellen. 'Daar kun je in Zuid-Limburg niet omheen.' Daarom laat Jo in zijn nieuwste boekje alle routes beginnen en eindigen in een horecagelegenheid en geeft hij een pauze-adresje voor onderweg.


De Wandelaar is een bruin café met oud meubilair waar je op een regenachtige middag fijn zou kunnen wegsomberen met een krant en een vers trappistje. Vandaag is het zonnig en zitten we in de grote tuin. 'De Belgische Voer-streek is misschien nog wat mooier dan het landschap bij ons in Zuid-Limburg', zegt Jo. 'Ik zou dat misschien niet moeten zeggen, want ik ben een ras-echte Limburger - dat hoor je wel aan mijn zachte g - maar het is daar nog wat...laat ik zeggen ongecompliceerder.'


Gelijk heeft hij, Jo. Even buiten 's-Gravenvoeren beklimmen we een weiland vol paardenbloemen over een nauwelijks zichtbaar spoor van platgetrapt gras. Het voert naar een klein bos waar wandelaars, fietsers en ruiters elkaar ontmoeten. We onderscheiden het gezang van koolmezen en merels. Het moet hier wemelen van de groenlingen en graspiepers, maar dit is zo'n moment waarop we spijtig bedenken dat we thuis die 'herken-de-vogel'-app hadden moeten downloaden.


We komen het zoveelste veldkruis tegen, het ikoon van Zuid-Limburg dat tegenwoordig meer dan Onze Lieve Heer, de cultuur- en recreatiesector dient. 'Verhoor ons Heer'. Of: 'Het kruis is onze hoop'. En: 'Livven Hier, es ich Dich 'ns zeuk, vin ich Dich a g'n beuk.' En daar dan linksaf. De enige biddende schepsels onderweg zijn trouwens de valken in de lucht.


Net voor eindpunt Noorbeek krijgen we een veldje Lakenvelder-koeien cadeau. Aan de voorkant zwart, aan de achterkant ook en in het midden een witte baan, een soort design-koeien, ooit bijna uitgestorven, maar hier in ere hersteld. Het maakt een exotisch kwartet met de Limousin-, Charolais- en Glanrunderen die we al zijn tegengekomen.


Aan het einde van de wandeling hebben we negen kruizen gegroet, en vijf soorten koeien; onze 'gewone' zwart- en roodbonte waren er tenslotte ook. Tijd om het advies van Jo op te volgen. 'Lekker eten en drinken na een stevige wandeling.' Het een kan niet zonder het ander, meent hij. 'Je moet ook wel blijven wandelen als bourgondiër. Om de kilo's onder controle te houden!' Verstandige man.


Jo Knubbens favoriete streekgerechten

Stinkkaas. 'Een Limburgs rommedouke. Mijn vrouw vindt er niks aan, maar ik doe het op een sneeke zwartbrood met wat stroop, soms een uitje erbij. Heerlijk!'


Trappistenbier: 'Ik ben niet zo'n bierdrinker, misschien raar voor een Limburger. Maar als ik terugkom van een wandeling van zeg 20 kilometer drink ik graag een lekker glaasje trappistenbier.'


Bloedworst met appelschijven en stroop. 'Zalig.'


Knien in 't zoer. 'Konijn in het zuur. Gemarineerd.' Niet te verwarren met zoervlees, van rund.


Proemevla. 'Die van de Multivlaai vinden we hier een beetje surrogaat. Alle echte Limburgse vlaaien zijn lekker, maar die met pruimen moet je echt geproefd hebben.'


Dutch Mountains buiten Limburg

Rheden (Veluwezoom) Hoogste punt: Signaal Imbosch (110 m). Door de omgeving loopt onder meer wandelroute In de zevende hemel. www.ontrack.nl.


Stuwwal Enschede-Oldenzaal Hoogste punt: Tankenberg (85 m). Wandelen over de Tankenberg, de Hakenberg en de Paasberg kan onder meer via www.weekendhike.nl


Sallandse Heuvelrug Hoogste punt: Koningsbelt, (75 m). Neem bijvoorbeeld wandelroute 'Holterberg' van de NS. www.wandelplatform.nl Utrechtse Heuvelrug Hoogste punt: Amerongse berg (69 m). Een route met onder meer de Donderberg, de Darthuizerberg, de Ruiterberg en de Doornse Kaap is te downloaden op www.heuvelrug.nl Schoorlse Duinen Hoogste punt: Schoorlse Nok (57 m). Deels zwart geblakerd vorige maand. Na een eerdere brand in 2009 werd een roetroute uitgezet. Informeer naar de wandelmogelijkheden bij bezoekerscentrum Schoorlse Duinen: 072-5093352.


On Track


On Track is een digitaal platform voor wandel-, fiets en kanoroutes. Zeventien wandelroutes door Nederlandse bergen werden gebundeld in het boekje Hoogtepunten van Nederland. On Track stelt vijf exemplaren gratis beschikbaar voor Volkskrantlezers. Stuur een mailtje naar prijsvraag@ontrack.nl


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden