Tussen de engel en de heer is het woord aan YouTube

De videowebsite YouTube wordt snel volwassen, vooral dankzij haar partners: mensen die thuis leuke filmpjes maken.

AMSTERDAM - Ja, zijn ouders worden er weleens knettergek van dat hij de huiskamer van hun woning doorlopend gebruikt als opnamestudio voor het maken van zijn YouTube-video's, beaamt Bardo Ellens. Maar het is nou eenmaal niet anders, zo straalt de 19-jarige student marketing en communicatie uit. Sterker: het heeft er alle schijn van dat Ellens het nogal storend vindt dat zijn ouders 'zijn studio' geregeld ook als huiskamer willen gebruiken.

'Soms kan ik gewoon niet opnemen, omdat zij hier zitten. Superirritant', zegt hij. In de huiskamer annex studio vecht een manshoge gouden engel om aandacht met het weidse uitzicht op het centrum van Deventer en de meanderende IJssel in de verre verte.

Ellens maakt sinds een aantal jaar wekelijks filmpjes (vlogs), die hij op zijn eigen YouTube-kanaal plaatst. Eerst deed hij dat om oud-klasgenoten na een verhuizing op de hoogte te houden van zijn bezigheden. Sinds 2009 doet hij het vooral omdat hij er lol in heeft. Hoofdmoot van de video's vormen door Ellens bedachte sketches waarin hij zelf alle typetjes speelt. Sinds hij er een aantal jaar geleden mee begon, heeft hij een vast kijkerspubliek aan zich weten te binden.

De 75 duizend abonnees van zijn kanaal Banjomovies krijgen automatisch elk nieuw filmpje dat hij uploadt in hun e-mail. Mede via hen wordt de link naar de betreffende video's verder online verspreid. De 111 filmpjes die op dit moment via zijn YouTube-kanaal te zien zijn, werden per stuk tussen de 50 duizend en 500 duizend keer bekeken.

Dat is niet alleen leuk voor Ellens' ego, het is ook bijzonder prettig voor zijn portemonnee. Via de advertenties die bij zijn filmpjes verschijnen, verdient hij een goede boterham. Hoeveel hij eraan overhoudt, mag hij niet zeggen van YouTube-eigenaar Google - dat is contractueel zo vastgelegd - maar tegen een verslaggever van BNN zei hij eerder: 'Ik zou er elke maand een mooie bank voor mijn moeder van kunnen kopen.'

Leven van filmpjes

Ellens verhaal staat niet op zich. Volgens YouTube is er in Nederland 'een tiental personen dat van de advertentie-inkomsten bij hun filmpjes zou moeten kunnen leven'. Wereldwijd zou het om vijfhonderd gebruikers gaan. De aansprekendste voorbeelden zijn types als de Amerikaan Dane Boedigheimer en zijn landgenoot Shane Dawson. De eerste verwelkomde in 2011 349 miljoen kijkers op zijn YouTube-kanaal (The Annoying Orange) en haalde daarmee naar schatting bijna 300 duizend dollar aan advertenties binnen. Dawson deed het met zijn kanaal ShaneDawsonTV nog iets beter met 431 miljoen kijkers. Volgens berekeningen van het Amerikaanse onderzoeksbureau TubeMogul leverde hem dat 315 duizend dollar op.

Dankzij YouTube is het opeens financieel haalbaar geworden om een apart kanaal in de lucht te houden voor een relatief klein publiek, bijvoorbeeld een paardrijkanaal of een origami-zender. Adverteerders kunnen veel gerichter adverteren bij specifieke doelgroepen dan via de 'ouderwetse' massamedia.

YouTube, dat in 2006 door Google werd overgenomen voor 1,65 miljard dollar, verdiende van begin af aan al goed aan die adverteerders, maar het in 2008 gelanceerde YouTube-partnerprogramma (YPP) gaf het bedrijf pas echt vleugels. Het idee achter het programma, dat inmiddels 30 duizend deelnemers heeft, is eenvoudig. Gebruikers die veel kijkers hebben op hun kanaal en die bovendien geregeld nieuwe filmpjes uploaden, mogen partner worden en delen vanaf dat moment in de advertentie-inkomsten. Nadelen zijn er eigenlijk niet, zegt vrijwel iedere partner. Hoeveel geld het bedrijf precies aan zijn partners overmaakt, maakt het niet bekend, maar volgens een woordvoerder gaat het om de helft van alle advertentie-inkomsten.

De inkomsten uit reclames vormen niet voor elke partner de voornaamste reden om deel te nemen aan het partnerprogramma. 'Wij zien YouTube in de eerste plaats als een krachtig promotiemiddel. Geld verdienen doen we vooralsnog via iTunes', zegt Meindert Kennis, verantwoordelijk voor de onlinestrategie van het Nederlandse danceplatenlabel Spinnin' Records. Het Hilversumse bedrijf, dat een groot aantal bekende dance-, house- en trance-dj's onder contract heeft, is al sinds 2007 actief op YouTube. Het plaatst daarop muziekclips van zijn artiesten. Ter illustratie: in de topvijf van meest bekeken Nederlandse filmpjes ooit, nemen muziekclips van Spinnin' Records de eerste, vierde en vijfde plek in.

Op de eerste plek, met 167 miljoen 'views', staat de videoclip van het nummer Stereo Love van Edward Maya en Vika Jigulina. Het eigen YouTube-kanaal van het bedrijf heeft 431 duizend abonnees en de clips die erop staan werden bij elkaar bijna 1 miljard keer bekeken. Het kanaal behoort daarmee tot de top-40 best bekeken YouTube-kanalen wereldwijd. 'Vroeger moest je als label met elke clip eindeloos leuren bij MTV', aldus Kennis. 'Met YouTube heb je je eigen muziekzender in handen en kun je doen wat je wilt, maar zonder goede content ben je nergens op YouTube. Je kunt pas kijkers aan je binden, als je iets te bieden hebt waar mensen op zitten te wachten.'

Juist om de kwaliteit van de filmpjes verder te verbeteren, onderhoudt YouTube nauw contact met al zijn partners. Het belang van kwalitatief goede filmpjes is zelfs zo groot dat YouTube in april van start gaat met de YouTube Academy, te beginnen in Rome, Berlijn en Londen.

Sara Mormino, hoofd van YouTubes partnerprogramma in Europa, het Midden-Oosten en Afrika: 'We gaan mensen selecteren in wie we iets zien. Die nodigen we op onze kosten uit voor een week vol cursussen. Daarin zullen we hen helpen hun productievaardigheden te verbeteren, maar ook aandacht besteden aan specifieke manieren om op YouTube meer kijkers te trekken.'

Strijd om de kijker

Hoe goed het ook mag gaan met de Google-dochter, de strijd om de kijker heeft het bedrijf nog lang niet gewonnen. Uit onderzoek blijkt dat gebruikers van YouTube gemiddeld zo'n vijftien minuten per dag doorbrengen op het onlinevideokanaal, tegen drie uur die ze spenderen voor de televisie. Adverteerders weten dat ook. Jaarlijks zouden zij in de Verenigde Staten ongeveer 60 miljard dollar uitgeven aan advertenties op televisie, tegen 3 miljard aan onlinevideo.

Wat Sara Mormino betreft zijn televisie en YouTube niet elkaars concurrenten, maar elkaars gedroomde partners. 'Bestaande omroepen zien dat ook steeds vaker in', stelt ze. Als voorbeeld noemt ze de Britse omroep ITV. 'Die heeft een eigen kanaal op YouTube voor Britain's Got Talent. Via dat kanaal deden ze de eerste auditieronde. Dat is een mooi voorbeeld van hoe we elkaar kunnen aanvullen.'

Of YouTube met die strategie winst maakt, blijft ongewis. Google doet geen uitspraken over de omzet- en winstcijfers van losse bedrijfsonderdelen. De advertentie-inkomsten mogen fors zijn gegroeid, met de toename van het aantal gebruikers nemen ook de kosten van het immer uitdijende serverpark toe.

In Deventer merkt Bardo Ellens het allemaal vanzelf wel. Samen met zijn vriendin Anouk Tilman - die alle kleding voor zijn typetjes regelt, het contact met de fans onderhoudt en regelmatig zelf meespeelt in zijn sketches - bereidt Ellens zich voor op de volgende stap in zijn eigen carrière. 'Van het geld dat ik heb verdiend via YouTube, gaan we samenwonen en een eigen studio aan huis bouwen', zegt hij . 'Mocht YouTube ooit ophouden te bestaan, dan wil ik het liefst voor televisie werken, maar als het aan mij ligt, blijf ik altijd mijn geld verdienen met YouTube-filmpjes.'

--------------------------------------

Populaire YouTube-Nederlanders

Welke YouTube-gebruikers in Nederland van hun eigen kanaal kunnen leven, is niet bekend. Welke kanalen populair zijn wél. Drie voorbeelden:

Michael Rogge: de 82-jarige Michael IJsbrand Rogge heeft een kanaal op YouTube onder zijn eigen naam. De amateurfotograaf en -cameraman heeft zijn hele leven filmpjes gemaakt van zijn vele reizen naar het buitenland. Een deel daarvan digitaliseerde hij en zette die op YouTube. Daar staan nu ruim 742 video's van zijn hand. De oudste video's zijn uit de jaren dertig van de vorige eeuw. De video's zijn over de hele wereld geschoten, van Amsterdam en HongKong tot Jakarta en Santa Barbara.

Nikki Tutorials: De 17-jarige Nikki de Jager heeft sinds 2008 haar eigen YouTube-kanaal. Op Nikki Tutorials plaatste zij sindsdien 179 filmpjes waarin ze haar 161 duizend abonnees en andere geïnteresseerden tips en trucs geeft op het gebied van visagie. De ene week laat ze in haar instructiefilmpje zien hoe je jezelf kunt opmaken zoals Rihanna deed bij de laatste Grammy-uitreiking, de andere week verzint ze zelf een lentelook.

Theaumes: Thomas Smagge maakte in april 2010 een parodie op een muziekclip van de Amerikaanse tienerster Justin Bieber (die zelf ook ontdekt werd via YouTube). Het filmpje werd een onlinehit en is bijna 5,8 miljoen keer bekeken. Op zijn YouTube-kanaal Theaumes plaatst de 21-jarige Smagge vrijwel wekelijks een video met sketches, imitaties en parodieën.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden