Vijf vragen Brexit

Tusk wil Brexitdatum weer uitstellen. Waarom wil hij dit en wat vinden de EU-leiders?

EU-president Donald Tusk stelt de Europese regeringsleiders voor de Brexitdatum opnieuw uit te stellen, ditmaal tot 31 januari. Het zou de derde keer zijn dat het vertrek van het VK uit de EU wordt verschoven: van 29 maart naar 12 april, 31 oktober en nu mogelijk 31 januari 2020. Vijf vragen over de never ending ‘Brexflix’-serie.

Donald Tusk: ‘Een no deal zal nooit de keuze van de EU zijn.’ Beeld AFP

Waarom wil Tusk nieuw uitstel?

Omdat het Lagerhuis dinsdagavond weliswaar de Brexitdeal (akkoord tussen Londen en Brussel over ordelijk vertrek) in principe goedkeurde, maar vervolgens het zeer krappe tijdschema van de regering torpedeerde om de benodigde wetgeving voor 31 oktober afgehamerd te krijgen. Daarmee is de kans groot dat een harde Brexit (zonder akkoord) alsnog werkelijkheid wordt. De EU wil dat scenario koste wat kost vermijden. Zoals Tusk maandagochtend in het Europees Parlement zei: ‘Een no deal zal nooit de keuze van de EU zijn.’

Hoe lang gaat het uitstel duren?

Tusk verwijst in zijn verzoek aan de regeringsleiders naar het uitstelverzoek dat de Britse premier Boris Johnson zaterdagnacht (zeer tegen zijn zin, afgedwongen door het Lagerhuis) naar Brussel stuurde. Daarin wordt verzocht de Brexitdatum op te schuiven naar 31 januari. Als het Lagerhuis de Brexitwetgeving eerder goedkeurt, kan de Brexit eerder plaatsvinden. Die flexibiliteit zit in Tusks voorstel.

Haalt drie maanden uitstel niet de druk van de ketel? Straks gaat het Verenigd Koninkrijk nooit weg uit de EU.

Drie maanden is inderdaad lang, maar wel conform het Britse verzoek. Wat Tusk wil voorkomen, is dat bij een beperkter uitstel (enkele weken) de EU eind volgende maand opnieuw tot verlenging van het Britse EU-lidmaatschap moet beslissen omdat het Lagerhuis er nog steeds niet uit is. Geen ondenkbeeldige situatie, gezien de verwikkelingen in het Britse parlement. De kans is bovendien aanwezig dat er verkiezingen komen en die nopen sowieso tot langer uitstel.

Zullen premier Mark Rutte en zijn EU-collega’s het voorstel van Tusk goedkeuren?

Vandaag beraden de EU-ambassadeurs van de lidstaten zich over het plan. Dit voorjaar trapte de Franse president Emmanuel Macron op de rem bij lang uitstel. Ook andere lidstaten (Duitsland) zien liever een kort respijt voor Londen. Tegelijk gruwt iedereen van het vooruitzicht om over een maand opnieuw voor extra tijd te moeten kiezen. Dat is ook redelijk funest voor het bedrijfsleven dat zich moet voorbereiden op een Unie zonder Verenigd Koninkrijk.

Komen de EU-leiders deze week weer bij elkaar voor hun besluit?

Als het aan Tusk ligt niet, hij wil het uitstel via een zogenaamde ‘schriftelijke procedure’ goedkeuren. Onduidelijk is of hij zijn zin krijgt. De animo bij de leiders om voor zo’n besluit weer naar Brussel te reizen, is overigens minimaal. De meeste leiders hebben het helemaal gehad met de Brexit. Vertrekkend voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker betitelde de Brexit eerder deze week als een ‘totale verspilling van tijd en moeite’.

Wat we eerder deze week schreven over Brexit:

Onze correspondent Patrick van IJzendoorn over de de Brexitsaga: ‘Ondersteboven denken is in Londen het nieuwe normaal’

Het zaterdag door het Lagerhuis geforceerde uitstel van de stemming over Brexit, maakt de kans op het aannemen van Johnsons Brexitdeal niet per se kleiner. Zeker niet nu de Europese leiders Johnson de ruimte willen geven. 

Lagerhuisvoorzitter John Bercow heeft maandag opnieuw de hoofdrol opgeëist in het Brexit-debat. ‘Mr Speaker’ stond de regering-Johnson niet toe om kamerleden nogmaals te laten stemmen over het akkoord dat Londen met de EU heeft gesloten. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden