Turkse druk om Zweedse docu over Aramese genocide te weren

De Turkse ambassade in Stockholm heeft geprobeerd om de uitzending van een kritische documentaire over de Aramese genocide tegen te houden. Dit heeft programmadirecteur Viveka Hansson van de Zweedse zender TV4 aan de Zweedse krant The Local laten weten.

Monument voor slachtoffers van de Armeense massamoord in 1915. Beeld afp

Volgens Hansson heeft Arif Gulen, de persvoorlichter van de Turkse ambassade in Stockholm, een e-mail gestuurd met het dringende verzoek 'de beslissing te heroverwegen' een documentaire uit te zenden over de massamoord op honderdduizenden Arameeërs door het Ottomaanse Rijk (de voorloper van het moderne Turkije) tijdens de Eerste Wereldoorlog.

Turkije verwerpt en veroordeelt het hanteren van de term genocide voor de moord op de Arameeërs. Het land spreekt van oorlogsslachtoffers. De meeste historici zijn het er over eens dat sprake is van genocide of volkerenmoord, maar bijna geen enkele staat erkent de Aramese genocide (ook Assyrische genocide genoemd). De genocide op anderhalf miljoen Armeniërs in dezelfde periode wordt wel door veel landen erkend, hoewel Turkije ook hierbij weigert te spreken van genocide.

Programmadirecteur Hansson heeft in een verklaring op de website van TV4 laten weten het Turkse verzoek van de hand te hebben gewezen. 'We kunnen zoiets nooit accepteren. We zullen protesteren tegen elke poging om druk uit te oefenen aangezien dit de vrijheid van meningsuiting bedreigt', aldus Hansson.

'Dit is ernstig. Het is daarom belangrijk om zoiets te signaleren als het zich voordoet. We laten geen ambassades, politici of andere groepen onze inhoud controleren', verklaarde Hansson tot besluit.

'Anti-regeringspropaganda'

Het is het zoveelste incident rond een Turkse optreden jegens kritische journalisten die 'antiregeringspropaganda' zouden verspreiden, of de Turkse president Erdogan zouden beledigen. Zo werd de Nederlandse columniste Ebru Umar wereldnieuws omdat zij in Kusadasi werd aangehouden door de politie. Umar wordt verweten president Erdogan beledigd te hebben op Twitter. Vorige jaar werd de Nederlandse journaliste Frederike Geerdink enkele dagen vastgehouden met een groep Koerdische activisten en vervolgens Turkije uitgezet.

Afgelopen vrijdag tekende de Nederlandse regering protest aan bij de Turkse regering vanwege de brief die door het Turkse consulaat in Rotterdam was verzonden. Daarin werd opgeroepen beledigingen aan het adres van de Turkse president Erdogan te melden. 'Wij hebben geen behoefte aan een kliklijn', zei minister Koenders van Buitenlandse Zaken vrijdag.

Daarnaast werd vorige de Duitse journalist Volker Schwenck, de chef van het kantoor van de Duitse omroep ARD in Caïro, die Turkije binnen wilde komen op het vliegveld van Istanbul aangehouden. Vervolgens werd hij teruggestuurd naar de Egyptische hoofdstad. Eerder lagen Turkije en Duitsland al overhoop om de Duitse cabaretier Jan Böhmermann, die in een 'hekelgedicht' Erdogan onder meer een pedofiel en een geitenneuker noemde.

Waarom Erdogan snel op zijn pik getrapt is

Als je zo hoog staat in de pikorde, kan er eenvoudig niet met je gespot worden. Zou dat de reden zijn dat Erdogan zo gauw beledigd is? Of is er een meer psychologische verklaring? Lees hier het profiel van Erdogan van Volkskrant-verslaggever Rob Vreeken.

Tweederde Duitsers tegen vervolging Erdogan-komiek

Tweederde van de Duitsers is het oneens met het besluit van bondskanselier Angela Merkel dat cabaretier Jan Böhmermann door het Duitse Openbaar Ministerie mag worden vervolgd voor zijn 'hekeldicht' over de Turkse president Erdogan. Slechts 22 procent van de Duitsers heeft begrip voor het besluit van de regering.

Persvrijheid

Erdogan heeft herhaaldelijk laten weten dat van een beperking van de vrijheid van meningsuiting of de persvrijheid in zijn land geen sprake is. Toch liggen Erdogan en de vrije pers geregeld met elkaar in de clinch.

Veel Turkse journalisten zitten achter de tralies. Begin vorige maand namen de Turkse autoriteiten de oppositiekrant Zaman over en werd de hoofdredacteur de laan uitgestuurd.

Turkije staat inmiddels op de 151ste plaats van de World Press Freedom Index, een organisatie die de persvrijheid in 180 landen meet. Tien jaar geleden stond het nog op de 98ste plek.

Als het gaat om het verwijderen van accounts en berichten op sociale media scoort Turkije hoog. Na een aanslag worden alle sociale media doorgaans geblokkeerd in Turkije, en daarnaast dient het land wereldwijd het vaakst een verzoek in bij Twitter om een bepaalde account of tweet te verwijderen, ongeacht of sprake is van een 'noodsituatie'.

Prominenten en mensenrechtenorganisaties reageren geregeld met ontzetting op de terugkerende Twitter- en YouTube-blokkades in Turkije. Zo verklaarde de Turkse Nobelprijswinnaar Orhan Pamuk (Literatuur, 2006) vorige maand dat het 'nog nooit zo slecht gesteld is geweest met de vrijheid van meningsuiting in Turkije'.

Video: persvrijheid in Turkije holt achteruit

Als het ergens slecht gaat met de persvrijheid, is het wel in Turkije. Bijna nergens zitten zoveel journalisten in de gevangenis, en president Erdogan zelf klaagde journalisten aan. Bekijk deze video over de mediavrijheid in Turkije.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.