Turks consulaat noemt oproep Erdogan-beledigingen te melden misverstand

Het Turkse consulaat in Rotterdam zegt dat de omstreden oproep om beledigingen aan het adres van president Erdogan te melden, berust op een misverstand. Het consulaat schrijft dit een brief aan Turkse organisaties in Nederland. Dit meldt de NOS. Het nieuws over de oproep zorgde vandaag voor veel ophef, met name in Den Haag.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan Foto afp

Volgens het Turkse consulaat heeft een medewerker een fout gemaakt, waardoor de suggestie werd gewekt dat Turken in Nederland beledigingen moesten melden aan het consulaat.

De medewerker zou wel goede bedoelingen hebben gehad, maar door een ongelukkige woordkeuze is de brief verkeerd geïnterpreteerd, schrijft het consulaat nu. Premier Rutte zei eerder vandaag in een reactie op de oproep de Turkse actie 'vreemd' te vinden en 'verbaasd' te zijn. De Nederlandse ambassade in Turkije kreeg opdracht om opheldering te vragen in Ankara van de Turkse regering.

Minister Koenders van Buitenlandse Zaken noemde de overheidsoproep aan Nederlands-Turkse organisaties 'geen goede zaak'. Er staan de Turken ook andere wegen open als ze problemen hebben met bepaalde zaken, aldus Koenders, zoals een beroep op het Nederlandse recht. Het is volgens de bewindsman 'niet nodig' om een aparte 'lijn' te organiseren via een consulaat in Nederland. Hij benadrukte ook dat Nederland vrijheid van meningsuiting heeft.

Beledigingen aan het adres van Erdogan
Via een mail vroeg het Turkse consulaat in Rotterdam aan verschillende Turkse organisaties in Nederland om beledigingen aan het adres van Erdogan, Turkije en het Turkse volk te melden. De beledigingen 'geuit via Facebook, Twitter of e-mail' kunnen tot en met donderdag doorgegeven worden, staat in het mailbericht.

Ook in de Tweede Kamer zijn kritische vragen gerezen over de oproep. Er komt een debat over de kwestie, maar wanneer is nog niet bekend.

SP-Kamerlid Sadet Karabulut bestempelde de oproep als Erdogan's lange arm in Nederland en noemde het onacceptabel. Ze sprak over ongewenste bemoeienis en beïnvloeding en vergeleek het met een kliklijn. Een brede meerderheid van de Kamer steunde haar verzoek voor een debat.

De onafhankelijke leden Joram van Klaveren en Louis Bontes spreken over een trieste oproep aan Turkse organisaties in Nederland. Zij keuren de 'lange arm' van de Turkse regering in Ankara af. Het duo verwacht maatregelen van de Nederlandse regering om te zorgen dat de Turkse overheid stopt met 'deze storende bemoeienis'. De twee willen ook dat het consulaat zo spoedig mogelijk op het matje wordt geroepen.

Zij vinden dat de Turken moet worden gewezen op de fundamentele waarde van de vrijheid van meningsuiting, en op de vervolging van 2.000 burgers in Turkije wegens 'zogenaamde belediging' van Erdogan.

Bang

De Nederlandse afdeling van de Turkse oppositiepartij CHP (CHP Hollanda) krijgt veel telefoontjes van bezorgde mensen. 'Mensen zijn bang omdat ze in het verleden ergens kritisch op hebben gereageerd, bijvoorbeeld op Facebook of Twitter. Ze maken zich zorgen of ze straks nog wel met een gerust hart op vakantie naar Turkije kunnen of dat ze straks worden tegengehouden aan de grens. Dit is zeer zorgelijk en we keuren deze oproep dan ook nadrukkelijk af', aldus voorzitster Azu Ozalp.

De Turkse Arbeidersvereniging in Nederland (HTIB) roept Turken in Nederland op het consulaat te bestoken met e-mails, met protesten tegen de oproep. De HTIB zegt dat de oproep 'doet denken aan de voetstappen van fascisme in Turkije'.

'Dit soort rekbare uitingen en beschuldigingen horen niet thuis in een democratie of rechtsstaat', aldus de HTIB. 'Wij roepen alle Turken in Nederland op om naar het bovengenoemde e-mailadres protest e-mails te sturen.'

Duitse komiek

Mehmet Cerit, hoofdredacteur van Zaman Vandaag, de Nederlandse zusterkrant van de Turkse krant Zaman, noemt de oproep 'te gek voor woorden'. Het dagblad Zaman stond te boek als kritisch tot de krant in maart door de Turkse overheid werd overgenomen.

'Dit is een poging om mensen massaal te registeren', aldus Cerit. Het is volgens hem onduidelijk wat er met de meldingen gaat gebeuren. 'Ik kan alleen maar speculeren. Maar ik zou niet verbaasd zijn als dit een voorzet is om ook een aanklacht in te dienen, zoals in Duitsland is gedaan.'

In Duitsland is recent grote ophef ontstaan over beledigingen aan het adres van de Turkse president. Die eist dat de Duitse komiek Jan Böhmermann wordt vervolgd vanwege een satirisch gedicht dat hij eind maart voorlas op televisie. Böhmermann noemde Erdogan onder meer een geitenneuker.

De Duitse wet kent een verbod op het beledigen van bevriende staatshoofden, maar de regering kan wel met onderzoek naar mogelijke vervolging instemmen. Dat is intussen gebeurd.

Lees ook

Hoewel Merkel het wetsartikel ook wil afschaffen, staat ze toe dat Böhmerman vervolgd wordt. Is Merkel gezwicht voor Erdogans lange arm?

Nederlandse wet

Ook Nederland kent zo'n wet, maar deze wordt geschrapt, liet justitieminister Ard van der Steur woensdag aan de Tweede Kamer weten. Er zijn de afgelopen decennia nauwelijks zaken geweest waarbij belediging van een bevriend staatshoofd een rol heeft gespeeld, aldus de bewindsman.

Van der Steur gaat na op welke wijze het artikel, nummer 267 van het wetboek van strafrecht, kan worden afgeschaft. D66 werkt al aan een initiatiefwetsvoorstel in deze kwestie. Als dat wordt ingediend, kijkt Van der Steur of dit voorstel voorrang kan krijgen.

Meer over

Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.