nieuws IS-strijders

Turkije: we sturen Syriëgangers vanaf maandag terug naar hun land van herkomst

Turkije begint maandag met het terugsturen van gevangengenomen IS-strijders naar hun land van herkomst. De Turkse regering heeft dit vrijdag meegedeeld. De strijders gaan ook terug als Europese landen hun paspoort hebben ingetrokken.

Turkse soldaten in de Noord-Syrische stad Ras al-Ain. Beeld AP

Het Nederlandse kabinet zegt zich voor te bereiden op de terugkeer van IS-strijders, maar kon vrijdag niets zeggen over de te verwachten aantallen. ‘Daarover willen we nu eerst met Turkije in gesprek’, aldus premier Rutte.

Van een deel van de Syriëgangers is het Nederlandse paspoort ingenomen. Dat zal in het overleg met Turkije gaan leiden tot ‘buitengewoon complexe’ vragen, aldus Rutte.

De Turkse regering heeft schoon genoeg van wat zij ziet als Europese hypocrisie: voortdurend kritiek leveren op hoe Turkije het terrorisme aanpakt, maar zelf te beroerd zijn om gedetineerde IS-strijders op te nemen en te vervolgen, zelfs als het gaat om vrouwen en kinderen met de eigen nationaliteit.

Nederlandse ambassade

De druppel die de emmer deed overlopen was de Nederlandse reactie, toen twee vrouwelijke Syriëgangers zich vorige week met hun kinderen meldden bij de Nederlandse ambassade in Ankara. Nederland hield hun terugkeer in beraad, en bovendien bleek dat van een van beiden het Nederlandse paspoort was ingetrokken.

Daarmee voelden de Turkse autoriteiten zich voor het blok gezet. ‘Turkije is geen hotel voor IS-terroristen uit andere landen’, zei minister van Binnenlandse Zaken Süleyman Soylu. De hele week werd in de Turkse pers Nederland genoemd als een van de landen die zich aan hun verantwoordelijkheden onttrekken.

Zij kieperen hun problemen over de heg bij Turkije, volgens Soylu. ‘Landen kunnen niet zomaar ex-terroristen het burgerschap ontnemen en verwachten dat Turkije zich over hen ontfermt. Niet alleen Nederland doet het, ook Groot-Brittannië. Het is onaanvaardbaar.’

De dubbele moraal in het kalifaat
Marion van San heeft intensief contact met Nederlandse en Belgische vrouwen in het kalifaat en hun families hier. Hoe geloofwaardig is de spijt van de IS-gangers?

Getergd

Uit commentaren in de regeringsgezinde Turkse pers en uitlatingen van Turkse bewindslieden blijkt hoezeer de Turken getergd zijn over de kritiek die Europese landen hebben op alles wat Turkije doet in de Syrië-crisis en over het meten met twee maten daarbij.

Toen Europeanen als IS-strijder naar Syrië vertrokken, aldus de krant Daily Sabah (spreekbuis van de regerende AK-partij), weigerden Europese inlichtingendiensten informatie met de Turken te delen. Maar nu de strijders zijn opgepakt, doen de Europese landen alsof ze niets te maken hebben met deze jonge mensen’, aldus columnist Özan Ceyhun.

De ergernis wordt nog gevoed door het vluchtelingenprobleem. Europa heeft, zo luidt de klacht, van alles te zeggen over hoe Turkije met de Syrische vluchtelingen moet omgaan (terugsturen naar Syrië of niet?), maar houdt zelf angstvallig de deur voor hen dicht. Donderdag dreigde president Erdogan opnieuw dat Turkije ‘de poorten naar Europa open zal gooien’.

In Turkije zaten volgens Ankara al zo’n 1.200 IS-strijders gevangen. Ongeveer 200 van hen komen uit Europa, aldus Daily Sabah. Tijdens het recente Turkse offensief in het noorden van Syrië zijn volgens minister Soylu nog eens 287 personen, onder wie vrouwen en kinderen, gevangengenomen. Volgens de krant zijn zij allen burgers van Europese landen.

NCTV

De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) in Nederland zegt dat in juni twintig volwassenen en dertig kinderen met de Nederlandse nationaliteit in Turkije vastzaten.

Premier Rutte wees er vrijdag op dat de route via Turkije feitelijk al langer openligt voor IS-strijders. Nederland weigert hen op te halen in Irak en Syrië, maar indien zij op eigen kracht Turkije weten te bereiken en zich daar melden bij het Nederlands consulaat, komen zij in principe in aanmerking voor terugkeer. ‘Dat is eerder gebeurd’, beklemtoonde Rutte vrijdag.

Hij denkt dat de veiligheidsdiensten in staat zijn te voorkomen dat zij een direct gevaar worden voor de veiligheid hier. ‘We geven de garantie dat we daarvoor onze stinkende best gaan doen.’

Een buitenlandse vrouw in het Al Hol-kamp in Noord-Syrië waar familieleden van IS-strijders gevangen worden gehouden. Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden