TULPEN ?

Het Hollandse imago van tulpen, klompen en molens is in het buitenland onuitroeibaar. Erger nog: het is oubollig, menen onderzoekers van het ministerie van Buitenlandse Zaken....

Uit het onderzoek naar het imago van Nederland, uitgevoerd door Buitenlandse Zaken: 'Windmolens, tulpen en klompen worden geassocieerd met een enigszins oubollig karakter. Daarnaast heeft Amsterdam voor de ondervraagden een link met een negatief aspect van de Nederlandse samenleving: drugs en prostitutie. Deze symbolen geven voor buitenlanders geen positief oriën tatiepunt.'

Rosemarijn Jacobs, kunstenares: 'Onzin. Nederland staat internationaal vooral bekend vanwege de wietcultuur, dus ík zou het wel weten. Momenteel hangt in het Henf Museum in Berlijn een schilderij van me uit 1996 dat zo kan dienen als nieuw symbool: koningin Beatrix die bloemen krijgt van een kind, omgeven door gedroogde wietbladeren. Of ze het zelf leuk zou vinden, weet ik niet. Maar het is licht spottend bedoeld. En ik kan je verzekeren dat Engelsen en Amerikanen dat soort humor heel goed kunnen waarderen.'

Mirjam Pels van het Prostitutie Informatie Centrum op de Amsterdamse Wallen: 'Buitenlandse Zaken heeft gelijk: hoe moet je prostitutie in godsnaam positief verkopen in het buitenland? Zo speciaal is het ook weer niet, elke stad in de wereld heeft hoeren, alleen hier gebeurt het in ongekende openheid.'

Wat ik níet begrijp, is dat kankeren op tulpen, kaas en klompen. Wat is daar mis mee? Dat is niet oubollig, dat is ijzersterk. Andere kleine landen als België en Luxemburg kennen dat soort symbolen niet, dát is pas een probleem.'

Paul van Gessel, hoofd beleid en onderzoek Nederlands Bureau voor Toerisme: 'Eén ding staat vast: die fantastische tulp gooien we er dus níet uit als logo. Dat is letterlijk een deuropener voor Nederland in het buitenland, vergelijkbaar met de Australische kangoeroe. De onderzoekers van Buitenlandse Zaken schieten een beetje door; zal wel een kwestie van calvinisme zijn. Wij ondervragen jaarlijks drieduizend toeristen na een bezoek aan ons land. Bij de plusjes horen toch echt de tulpen, hondepoep scoort hoog als minnetje. Verder krijgt Nederland gemiddeld een acht, dus er valt weinig te klagen, ook niet over de symbolen.'

Coby Veltman, medewerkster Verzetsmuseum Zuid-Holland in Gouda: 'In onze tentoonstelling Typisch Nederlands hebben we aangetoond dat de afkomst van die symbolen weinig Hollands is. Tulpen komen uit het oosten, klompen uit Frankrijk. Zelfs flessenlikkers en kaasschaven vielen door de mand. Ontluisterend. Blijkbaar is de invloed van andere culturen juist typisch Nederlands. Welk modern symbool daarbij zou horen? Momentje, ik gooi het hier even in de groep.'

Even later: 'Nou, we komen niet verder dan bami, nasi of macaroni. Of toch maar iets heel Hollands: een moeder op een fiets, met een kind voorop, een kind achterop en twee boodschappentassen aan het stuur. Zoiets?'

Henk Pottinga, adjunct-directeur toeristenattractie 'Holland Experience in 3-D': 'We ondervinden dagelijks aan den lijve dat toeristen juist op zoek zijn naar kaas, molens en tulpen. Het wordt wél tijd om te werken aan een moderner imago. Daarom laten we in onze 3-D-film ook de logistieke kant van Nederland zien - treinen, havens en dergelijke. Maar of daar nieuwe symbolen uit zijn te halen? Ik denk het niet.'

Nipo-enquête over het imago van Nederland in Hong Kong, 1999: 'Van de ondervraagden noemde 56 procent molens als eerste associatie met Holland. Verder: melk (22), klompen (19), bloemen (14), tulpen (12) en voetbal (10 procent). Een aantal respondenten noemde drugs en prostitutie. Van de 600 ondervraagden meende er één dat Holland de beste wijn ter wereld produceert. Een andere onverwachte associatie was groene erwten. Dit is wellicht te verklaren uit het feit dat peultjes in het Chinees Nederlandse boontjes worden genoemd.'

Buitenlandse Zaken: 'In de beeldvorming van Nederland ontbreken belangrijke architectonische trekpleisters: Frankrijk heeft de Eiffeltoren, Londen Buckingham Palace. Nederland heeft Amsterdam, maar dit wordt meer met een liberale levenswijze geassocieerd, dan dat het de reflectie vormt van een historisch hoogtepunt of het gevoel van eigenwaarde van een volk.'

Sylvain Ephimenco, columnist van Franse afkomst, in Trouw: 'Ik ben ervan overtuigd dat het Oranje-gevoel een uiting van verlichte zelfspot is die een existentialistische pulserende werking heeft op het onderbewustzijn van de volmaakte staat van verlichting. Door de nationale symbolen - molen, tulpen, klompen, leeuwen - suïcidaal op te blazen en als hoofddeksels te gebruiken, toont het volk zijn sluimerende drang de vader te willen vermoorden. Daarom schieten Nederlanders nooit penalty's raak na de verlenging.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden