Tuinsteden op platteland met stad binnen handbereik

Rond de steden is ruimte voor ongeveer 80 duizend nieuwe woningen ‘in het groen’. Vooral in de Randstad, Noord-Brabant en Gelderland kan volop worden gebouwd, bleek dinsdag uit een studie van het Ruimtelijk Planbureau (RPB), dat zich heeft laten inspireren door Engelse ‘tuinsteden’....

Het RPB pleit voor kleinschalige bebouwing, met veel groen en waterpartijen. De woningen moeten beschikken over ruime tuinen en niet te dicht op elkaar staan (maximaal vijftien per hectare). Op die manier kan het landschap worden gespaard. Voorwaarde is wel dat er geen nieuwe wegen worden aangelegd.

De nieuwe woningen voldoen aan de wensen van de stadsbewoners. Die willen het liefst landelijk wonen, met de stad binnen handbereik. In hun ogen is het platteland mooier, veiliger en gezelliger. Het RPB spreekt over ‘een romantische visie op een eenvoudige en trage manier van manier van leven dicht bij de natuur’. Deze ‘rurale idylle’ geldt al decennialang, maar is door de individualisering versterkt. Meer dan ooit hebben mensen in hun directe woonomgeving behoefte aan geborgenheid.

Beleidsmakers hebben die wens na de Tweede Wereldoorlog miskend, stelt het planbureau. Van oudsher willen ze het platteland beschermen tegen de oprukkende bebouwing. In de jaren zestig verrezen daardoor nieuwbouwwijken zoals de Amsterdamse Bijlmermeer. Later verschenen dichtbevolkte Vinex-wijken aan de randen van de steden. Pas sinds de Nota Ruimte mag er weer kleinschalig gebouwd worden in het buitengebied.

Stedenbouwcriticus Vincent van Rossem vindt dat terecht. Volgens hem hebben stedebouwkundigen decennialang verzuimd ‘aangename’ woningen te bouwen. ‘Ruime kavels in het bos, dertien woningen per hectare, ja, u leest het goed, dat mag niet meer’, schreef hij eerder. Volgens hem is het niet verwonderlijk dat de beste woonwijken voor de Tweede Wereldoorlog zijn gebouwd.

Het Ruimtelijk Planbureau heeft zich laten inspireren door de Engelse ‘tuinsteden’, die in het begin van de twintigste eeuw werden gebouwd. Ze waren destijds een welkom alternatief voor de bewoners van de Engelse industriesteden. ‘Huidige bewoners vinden er een groene en rustige woonomgeving op korte afstand van de stad. In dertig minuten kan met de trein het centrum van Londen worden bereikt’, schrijft het RPB. Ook in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland ontstonden tuinstadjes en dorpjes, alle vlak buiten de stad.

Het planbureau ziet nog wel veel obstakels bij het bouwen op het platteland. Zo leggen andere partijen ook claims op de grond, bijvoorbeeld voor de aanleg van bedrijventerreinen. Ook moeten de bewoners meebetalen aan de instandhouding van het landschap. Meestal gebeurt dit door de huizenprijzen kunstmatig te verhogen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.