'TT is race zonder hart geworden'

Zaterdag wordt de 82e TT van Assen verreden. Hoeveel volgen er nog? De organisatie verkeert in zwaar weer.

ASSEN - Dit wordt de 54e TT van campingbaas Jan Ubels, en hij ziet het afbrokkelen. 'Elk jaar is het een beetje minder.' Neem de gasten op zijn camping. Vroeger stond, zoals het hoort, naast elke tent een motor. Maar nu komt bijna iedereen met de auto, dat vinden ze gemakkelijker. Het lijken wel normale mensen geworden, inplaats van TT-gangers.


'Ik betwijfel of het weer goed komt', zegt Ubels, die in de hoogtijdagen, eind jaren '70, als Drentse boerenzoon maar liefst drie keer aan de Grand Prix van Assen deelnam. Kom daar nu nog eens om: Nederlandse jongens halen tegenwoordig nog maar zelden de selectie, en entreekaartjes zijn voor de gewone man onbetaalbaar geworden. De lol is uit de TT verdwenen.


Zaterdag wordt in Assen de 82e editie van prestigieuze motorwedstrijd verreden. Of het Drentse sportevenement over een paar jaar nog bestaat, is onzeker. Vorig jaar bleef het bezoekersaantal steken op ruim 90 duizend, nauwelijks voldoende om rendabel te zijn. 'Elk jaar gaat er een stukje af', zegt Peter Oosterbaan, directeur van het TT-circuit. 'Je zou op een gegeven moment kunnen zeggen: het is te weinig om door te gaan.' Veel motorfans zijn al wat ouder, het publiek vergrijst.


De situatie is zo ernstig dat het leger moet ingrijpen, oordeelde de Drentse commissaris van de koningin Jacques Tichelaar dit voorjaar na overleg met het TT-bestuur. Een vliegshow met F16-straaljagers, dat zou de motorrace nieuwe glans verlenen en het bezoekersaantal weer stuwen richting ruim 200 duizend die ooit naar Assen kwamen. Minister Hillen (Defensie) ging fluks akkoord, maar milieuwetgeving gooide roet in het eten: de F16's mogen zaterdag niet uitvliegen.


Vanaf volgend jaar gaat de TT radicaal vernieuwen, zegt directeur Oosterbaan. Het moet een 'beleving' worden. Een 'totaalgebeuren' zelfs. Met 'schillen van vermaak'. Meer hoogstaande popmuziek om jonge toeschouwers te trekken, maar ook motortoertochten door de provincie. Het evenement moet bezoekers dagenlang aan Assen binden. 'Niet één dag, maar drie, vijf, of zeven.'


Valentino Rossi

'Valentino Rossi', schalt het donderdagmiddag tijdens de training over het circuit. Het geluid overstemt nauwelijks de langsbrullende motor op zijn oefenrondje. De omroeper is 'fan van Rossi', bekent hij het publiek. Iedereen kent tenminste deze Italiaan. Uit Nederland doet alleen Jasper Iwema uit Hooghalen mee, en hij staat er niet goed voor. 'Rossi!' schreeuwt de omroeper daarom nog maar eens.


'De grote namen, die ken je niet meer', zegt Jack Keizer uit Assen vanaf het grasdijkje langs de kant. Motorwedstrijden worden allang niet meer op de gewone televisie uitgezonden, bijna alles zit achter de decoder. Daarmee verdwijnt het verhaal achter de sport.


Zo'n trainingsrit op donderdagmiddag vindt Keizer nog steeds mooi. Maar de wedstrijd op zaterdag slaat hij over. 'De kaartjes zijn zo duur dat je in een dag je vakantiegeld erdoorheen kunt jagen.' Meer mannen uit Assen doen het zo, weet hij. Tot wel 90 euro uitgeven voor een entreebewijs wordt ze te gek.


De TT is zo duur geworden als gevolg van de licentiekosten. Om op wereldniveau te mogen rijden, moet een slordige 2,5 miljoen euro worden betaald aan de Spaanse licentiehouder Dorna. Bovendien moet de Drentse hoofdstad concurreren met landen als Turkije en Qatar, waar op kosten van de staat gloednieuwe racecircuits verschijnen. Daarom is het circuit in Assen onlangs voor 50 miljoen euro vernieuwd.


De lokale overheid betaalde mee aan deze verbouwing. Want Assen zonder de TT is ondenkbaar, zegt burgemeester Sicko Heldoorn. 'Wat carnaval is voor steden in het zuiden, dat is de TT voor Assen. Er zit veel emotie bij. Mensen die hier allang niet meer wonen, komen speciaal voor dit weekend terug.'


Een vliegshow vindt hij prima om de motorrace weer op koers te krijgen. Voor een popconcert tekent hij ook, aan hem zal het niet liggen.


Niet iedereen is enthousiast over de vernieuwingsdrift van de TT. 'Een evenement groter maken werkt niet altijd', zegt Albert van Schendel, die vanuit de Nationale Hogeschool voor Toerisme en Verkeer (NHTV) onderzoek doet naar regionale sportevenementen.


De huidige, oudere TT-bezoeker zoekt een 'authentieke beleving' in Assen, dat moet niet ondersneeuwen. 'Oudere bezoekers hebben vaak veel geld te besteden. Je kunt het evenement ook weer kostendekkend krijgen door daar specifieker op in te spelen.' Ook Jan Ubels ziet niets in de vernieuwingen. 'Een F16 zegt deze bezoekers weinig. Ze willen liever zelf een vuurtje stoken.'


Een beetje ongein, dat hoort erbij. Vroeger kon dat, tot de gemeente hard ging optreden tegen alcohol in de auto of een ver opengedraaide gashendel. 'Daarmee verdween ook het hart uit de TT. De gemeente ziet dat nu in. Maar misschien is het te laat.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden