Tsjetsjenië test voor Russische media

In de strijd tegen Tsjetsjenië probeert Rusland ook de media onder controle te krijgen, die zich van hun kant steeds openlijker verzetten tegen de druk van het Kremlin....

AFP; REUTER

AFP, Reuter

MOSKOU

Het is de eerste keer dat Russische soldaten opereren in de schijnwerpers, en ook voor het eerst dat het leger te maken heeft met een steeds kritischer binnenlandse pers.

Tweeëneenhalve week na het begin van de militaire interventie in de kleine, opstandige republiek en anderhalve week na de bombardementen op Grozny, waarvan de beelden de hele wereld zijn overgegaan, lijkt Moskou zich steeds verder van de werkelijkheid te verwijderen. In een poging werkelijkheid en wenselijkheid op een lijn te krijgen probeert Moskou kennelijk de staatsmedia te beïnvloeden.

De pers wordt zwaar gekritiseerd. Plaatsvervangend minister van Binnenlandse Zaken Aleksandr Kondratjev heeft de media ervan beschuldigd 'met modder te gooien' naar de strijdkrachten in Tsjetsjenië, en president Boris Jeltsin zelf beweerde dat bepaalde media 'met Tsjetsjeens geld' opereren.

Woensdag heeft de regering het totaal mislukte 'Centrum van informatie', dat goed nieuws over de republiek moest verspreiden, vervangen door een 'Commissie voor informatie over en analyse van het conflict in Tsjetsjenië'. De staatsmedia moeten hun informatie opvragen bij die commissie.

Communiqué 68, dat de regering uitgaf onmiddellijk nadat ze de commissie had ingesteld, geeft enig inzicht in welke 'informatie' uit Tsjetsjenië binnenkort beschikbaar zal zijn. 'Op een vraag naar het voortzetten van de bombardementen op Grozny heeft de legerleiding geantwoord: de luchtmacht valt Grozny niet aan. Wij gehoorzamen aan het bevel van de Russische president', staat in de officiële tekst.

Boris Jeltsin heeft dinsdag op de televisie gezegd dat hij bevolen heeft bombardementen te vermijden waarbij burgers geraakt kunnen worden. Maar volgens journalisten ter plaatse werden woensdag nog verschillende niet-militaire doelen getroffen, waaronder een weeshuis.

Moskou, dat probeert de massale verwoestingen te verbloemen, beschuldigt de 'illegale gewapende troepen van Doedajev' van 'bloedige provocaties'. Doedajevs mannen zouden zelfs zover gaan 'bombardementen te simuleren' door zelf flatgebouwen compleet met bewoners op te blazen.

De verplichting officiële informatie te publiceren geldt slechts voor drie nationale kranten, waaronder de Krasnaja Zvezda, de legerkrant die woensdag kopte: 'we moeten het Tsjetsjeense volk helpen uit het ongeluk te geraken waarin het is beland'. Maar ook de twee nationale televisiezenders, de enige die in heel Rusland te ontvangen zijn, worden getroffen door die verplichting.

Het Kremlin heeft al blijk gegeven van zijn ongenoegen met de manier waarop televisiezenders over het conflict berichtten. De particuliere omroep NTV is twee weken geleden al gewaarschuwd voor het kwijtraken van de zendvergunning. De zender heeft onmiddellijk zijn cameraploeg teruggehaald uit Tsjetsjenië.

De schrijvende pers is minder volgzaam. Die schrijft uitgebreid over de burgerslachtoffers in de Tsjetsjeense hoofdstad en lijkt niet van plan de vrije toon die ze sinds Gorbatsjovs glasnost hanteert op te geven.

Nadat Jeltsin zich dinsdag op televisie tevreden had betoond over de 'eerste etappe van het offensief' kopte de krant Izvestia ironisch: 'Honderden doden, duizenden gewonden, en honderdduizenden daklozen'.

En, onder foto's van het verwoeste Grozny: ' ''Onze troepen hebben goed werk verzet'', zegt de Russische president over het bloedige resultaat van de operatie in Tsjetsjenië'.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden