Tsjetsjeense president zou zondag zijn gesneuveld

De Tsjetsjeense president Doedajev is afgelopen zondag volgens onbevestigde berichten bij een Russische raketaanval gedood. Volgens het Russische persbureau Itar-Tass werd Doedajevs dood gemeld door een naaste medewerker van de Tsjetsjeense president, onderhandelaar Jerichanov....

BERT LANTING

Van onze correspondent

MOSKOU

De Russische president Jeltsin, die onderweg was naar China, werd meteen op de hoogte gesteld van het bericht over Doedajevs dood. Maar de Russische regering kon het bericht niet bevestigen.

'Doedajev is gedood, daar lijdt geen twijfel', zo citeerde Itar-Tass Jerichanov. De Tsjetsjeense onderhandelaar zei dat hij zelf het lijk van Doedajev heeft gezien. Volgens hem zou de 'militaire raad' van Tsjetsjenië gisteren vice-president Jandarbijev hebben aangewezen als opvolger van Doedajev.

De Tsjetsjeense president zou zondagavond zijn getroffen door een Russische raket toen hij bij het dorp Gechi-Tsjoe, zo'n dertig kilometer ten zuidwesten van de hoofdstad Grozny, in het open veld via een satelliettelefoon contact zocht met een bemiddelaar in het conflict. Doedajev zou later op de avond aan zijn verwondingen zijn bezweken.

Bij de raketaanval op Gechi-Tsjoe zouden ook enkele andere kopstukken uit de regering van Doedajev zijn omgekomen, onder wie Doedajevs voormalige vertegenwoordiger in Moskou, Chamad Koerbanov. Ook zou een 'hoge gast uit Moskou' omgekomen zijn bij de aanval.

Een andere Tsjetsjeense zegsman zei tegenover Itar-Tass dat 'de regering van Itsjkeria' - zoals de opstandige Tsjetsjenen hun republiek noemen - drie dagen van rouw zou hebben afgekondigd. Doedajevs secretaris sprak het bericht echter tegen.

De Tsjetsjeense vertegenwoordiger in Den Haag, Aslambek Kadijev, sprak zijn twijfel uit over het bericht. Kadijev, die momenteel in Genève is, zei te vermoeden dat het om 'Russische propaganda' gaat.

Een andere Tsjetsjeense vertegenwoordiger wees erop dat Doedajev volgens het Itar-Tass-bericht pas vandaag begraven zal worden. Dat zou in strijd zijn met de islamitische traditie die gebiedt dat iemand die overlijdt, nog dezelfde dag vóór zonsondergang of meteen de volgende dag begraven wordt.

Als het bericht toch klopt, betekent dat een flinke opsteker voor president Jeltsin. Doedajevs dood zal zijn kansen om de komende presidentsverkiezingen te winnen aanzienlijk verbeteren. De Russische president verklaarde zich onlangs bereid via bemiddelaars met Doedajev te onderhandelen in het kader van een vredesplan, dat inmiddels al vrijwel aan duigen lag.

Daarentegen zou Jeltsin in zijn hemd komen te staan, als de Tsjetsjeense president over enige tijd toch weer levend en wel zou opduiken. Dat is waarschijnlijk ook de reden dat de Russische regering zo voorzichtig is met haar reactie.

Het is nog moeilijk te overzien welk effect Doedajevs dood op het conflict zou hebben. Zijn dood zou ongetwijfeld een flinke klap voor het moreel van de Tsjetsjeense strijders zijn, maar niet automatisch het einde van de oorlog betekenen.

Het verdwijnen van Doedajev, die steeds hardnekkig geweigerd heeft over iets anders dan volledige onafhankelijkheid te onderhandelen, zou de weg kunnen vrijmaken voor wat gematigder leiders, zoals generaal Maschadov, de bevelhebber van de Tsjetsjeense troepen.

Maar de liberale politicus Konstantin Borovoj, die Doedajev de afgelopen maanden verscheidene keren heeft gesproken, waarschuwde dat zijn dood een heel ongunstig effect zou kunnen hebben. Hij voorspelde dat het Tsjetsjeense kamp dan wel eens uiteen zou kunnen vallen in rivaliserende en nauwelijks in te tomen milities. Verder bestaat het gevaar dat de Tsjetsjenen zullen terugslaan met terreuracties tegen Russische of Moskou-gezinde Tsjetsjeense functionarissen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden