Trump of #MeToo? Omstreden Republikein maakt kans op senaatszetel dankzij tweets van Trump

Roy Moore wordt ervan beschuldigd een meisje van 14 seksueel te hebben betast

Een omstreden Republikeinse kandidaat voor een senaatszetel, Roy Moore, komt terug in de peilingen dankzij tweets van Trump. Daardoor verschuift ook de aandacht naar wangedrag in het verleden van de president zelf.

Een fan van Moore in Florida, waar Trump vorige week sprak. Foto Carlo Allegri / Reuters

Trump of #MeToo, dat is de keuze waarvoor de kiezers in de Amerikaanse staat Alabama staan als ze vandaag een nieuwe senator kiezen. Voor het eerst sinds bijna een kwarteeuw hebben de Democraten een redelijke kans de Senaatszetel binnen te slepen, nu de oerconservatieve Republikeinse kandidaat Roy Moore in opspraak is geraakt wegens seksueel wangedrag. Maar voor veel inwoners van de zuidelijke staat weegt president Trump zwaarder dan zonde.

Moore wordt ervan beschuldigd dat hij, toen hij nog openbaar aanklager was, een meisje van 14 seksueel heeft betast. Volgens Steve Bannon, tot voor kort adviseur van Trump en nu weer baas van de ultranationalistische nieuwssite Breitbart, is hij het slachtoffer van een samenzwering van 'lesbo's, homo's, biseksuelen en socialisten'. En, niet te vergeten, het Republikeinse partij-establishment. 'Als ze Roy Moore kapot kunnen maken, kunnen ze jullie ook kapot- maken', hield hij Moore's aanhangers afgelopen week voor.

De #MeToo-problemen voor Moore kwamen als manna uit de hemel voor de Democraat Doug Jones, die eerst mijlenver achter liep op de Republikein. Toen de Republikeinse partij weigerde verder geld te pompen in zijn campagne en ook president Trump de beschuldigingen tegen Moore 'verontrustend' noemde, leek het gedaan met de voormalige rechter.

Veel inwoners van Alabama bleven vierkant achter Moore staan. Vooral voor kiezers uit de evangelische hoek geldt Moore als een held, omdat hij zich verzet tegen genderneutrale toiletten, het homohuwelijk en andere moderne 'flauwekul' die ze in Washington verzinnen.

De afgelopen dagen lijkt Moore bezig met een politieke wederopstanding, geholpen door tweets van Trump en geautomatiseerde telefoontjes aan kiezers waarin de president Moore aanprijst. 'We hebben zijn stem nodig om misdaad en illegale immigratie tegen te houden, voor de Muur, rechters tegen abortus en voor het recht om wapens te dragen', aldus Trump. Ook de Republikeinse partij gooide meteen het roer om. Mitch McConnell, de leider van de Republikeinen in de Senaat, slikte zijn oproep aan Moore om zich terug te trekken haastig in en het partijbestuur zette de geldkraan weer open voor Moore.

Trumps voornaamste motief is dat de Republikeinen nog maar een meerderheid van één stem in de Senaat hebben als Moore de verkiezingen verliest. Dan komt zijn hele agenda in gevaar, inclusief zijn voornemen voor lange tijd een stempel te drukken op het Amerikaanse rechtssysteem door de benoeming van de ene na de andere conservatieve rechter. Traditionele Republikeinen waarschuwen dat de partij zich op een gevaarlijk pad begeeft door Roy Moore te steunen. 'Als je in 2018 aan de verkiezingen meedoet, dan sleep je Roy Moore als je beste vriend mee', waarschuwde de Republikeinse senator Lindsey Graham zijn partijgenoten. 'Het is behoorlijk naïef als Republikein te denken dat je dan nog kunt winnen.'

Kandidaat Roy Moore Foto ap

De Democraten wrijven zich alvast in de handen. 'Als ze de partij van de pedofielen willen worden, prima. Laten ze daar dan campagne op voeren', schamperde het Democratische Congreslid Pramila Jayapal uit de staat Washington.

Gematigde Republikeinen zijn bang dat ze schade zullen oplopen in de noordelijke staten waar christelijk rechts minder gewicht in de schaal legt dan in het Diepe Zuiden, terwijl #MeToo daar juist sterker leeft. Maar voorlopig is het gevolg daarvan dat er vooral aan Democratische kant bloed vloeit als gevolg van de #MeToo-campagne. De Democratische afgevaardigde John Conyers moest het veld ruimen wegens klachten dat hij vrouwelijke medewerkers had lastig gevallen. Een paar dagen later kondigde senator Al Franken uit Minnesota zijn aftreden aan nadat hij door vrouwen was beschuldigd van handtastelijkheden.

Uit vrees dat hij ook schrammen en builen oploopt als Moore de verkiezingen toch verliest, heeft Trump zich nooit met de belaagde rechter laten fotograferen. Toch heeft hij met zijn steun voor Moore al oude geesten wakker gemaakt. Enkele vrouwen die hem vorig jaar - ruim vóór het losbarsten van #MeToo -- beschuldigden van ongewenste intimiteiten roeren zich weer. Trump heeft hun beschuldigingen steeds afgedaan als 'nep'. Maar ook sommige Republikeinen zitten in hun maag met de kwestie. Opvallend was dat zelfs Nikki Haley, de Amerikaanse ambassadeur bij de VN en een favoriet van Trump, vond dat er serieus naar hen moet worden geluisterd.

Onderzoek gedrag van Trump

Drie vrouwen die zeggen dat zij ooit door Trump seksueel zijn lastiggevallen, hebben het Congres gevraagd een onderzoek in te stellen naar de beschuldigingen. 'Als ze bereid waren senator Al Franken te onderzoeken, dan is het alleen maar eerlijk als ze dat ook met Trump doen', zei Rachel Cooks. Zij klaagt dat Trump haar tegen haar zin begon te kussen, toen ze als jonge receptioniste in Trump Tower werkte. Samantha Holvey, die meedeed aan een Miss USA verkiezing, vertelde dat Trump de kleedkamer binnenliep om de modellen te inspecteren. Nog veertien andere vrouwen hebben geklaagd over ongewenste intimiteiten van Trump. Aanhangers van de president doen de beschuldigingen af als politiek gemotiveerd. Zij wijzen erop dat de persconferentie van de vrouwen was belegd door een organisatie die geld krijgt van de liberale zakenman George Soros.