Nieuws

Trump lijkt de dans te ontspringen bij impeachmentproces, anderen betalen de prijs

Het ziet ernaar uit dat Donald Trump vrijuit zal gaan bij het impeachmentproces tegen hem, omdat er te weinig Republikeinen zijn die het aandurven hem te veroordelen. Maar zijn voetvolk zit tot over de oren in de juridische problemen. Sommige Trump-aanhangers die meededen aan de bestorming van het Capitool hangt een jarenlange celstraf boven het hoofd.

Het sneeuwt bij het Capitool in Washington, op de derde dag van het impeachmentproces. Beeld Reuters
Het sneeuwt bij het Capitool in Washington, op de derde dag van het impeachmentproces.Beeld Reuters

Na de roes van de stormloop op het Capitool, toen de relschoppers even dachten dat het zou lukken om hun president in het zadel te houden, zitten tal van Trump-activisten met een flinke kater. Hun idool heeft zich teruggetrokken op zijn golfresort in Florida, terwijl sommigen van hen zware boetes en gevangenisstraffen tot mogelijk wel 20 jaar kunnen krijgen.

Sommige opgepakte bestormers, onder wie QAnon-sjamaan Jake Chansley, voelen zich bedrogen door Trump en verweren zich met het argument dat de president hen zelf had aangezet om op te trekken naar het Capitool.

Volgens zijn advocaat kwam Chansley tot zijn daden na ‘maanden van leugens en misleiding, monsterlijke beschuldigingen en opgeklopte toespraken van onze president om hen op te hitsen, razend te maken en aan te moedigen’.

Groen licht van Trump

Trump gaf ons het groene licht, is ook de verdediging van een vijftal leden van de ultra-rechtse Proud Boys, van wie enkelen aan de hand van beelden op hun eigen mobieltjes werden opgepakt. ‘De president vroeg ons om te komen en onze steun te betonen. Ik had het gevoel dat dit het minste was dat we konden doen’, klaagt een andere Trump-aanhanger die is aangeklaagd wegens de bestorming van het Capitool.

Hun advocaten hopen profijt te kunnen trekken van het impeachmentproces tegen Trump, maar of dat hun cliënten veel zal helpen in een strafproces is de vraag, zeker als Trump, zoals verwacht, wordt vrijgesproken door de Senaat.

Aan zo’n ‘public authority’-verdediging, waarbij de beklaagde zich erop beroept dat hij op verzoek van een overheidsfunctionaris handelde, worden heel strenge eisen gesteld.

Op 6 januari bestormde een groep Trump-aanhangers het Capitool. Beeld AFP
Op 6 januari bestormde een groep Trump-aanhangers het Capitool.Beeld AFP

Bij de opening van het impeachmentproces betoogden Trumps advocaten dat de president zelf ook geschokt was door de beelden van de bestorming van het Capitool, en dat de daders volgens hem streng moeten worden gestraft.

Alles om maar zoveel mogelijk afstand te scheppen tussen Trump en de relschoppers, die hij aanvankelijk ‘heel speciaal’ noemde. ’Wij houden van jullie’, besloot Trump zijn boodschap waarin hij zijn aanhangers uiteindelijk vroeg om naar huis te gaan.

Trumps aanklagers gebruiken de uitlatingen van teleurgestelde, bedrogen aanhangers in het impeachmentproces als een bewijs dat de voormalige president in feite de regie in handen had. Daarmee plaatsen zij tegelijk de Republikeinse senatoren voor een pijnlijk dilemma: is het wel eerlijk Trump vrij te spreken, terwijl hij zijn trouwste aanhangers met zijn ‘Stop de diefstal!’-campagne over de rand van het ravijn duwde?

Miljardenclaims

Ook Trumps persoonlijke advocaat Rudy Giuliani en enkele andere fanatieke verdedigers van de voormalige president merken dat zij er alleen voor staan nu hun voormalige baas de trossen heeft losgegooid.

Giuliani, die ooit als burgemeester van New York naam maakte met zijn optreden na de aanslagen van 9/11, heeft twee gigantische schadeclaims (van ruim een miljard euro) aan zijn broek gekregen van Dominion en Smartmatic, de makers van de stemcomputers die in verscheidene staten werden gebruikt. Volgens Giuliani zouden beide bedrijven extra stemmen voor Joe Biden hebben geproduceerd, toen ‘gebleken was’ dat hij achterliep op Trump.

Trump-advocaat Sidney Powell moet zich eveneens zorgen maken over haar financiële overleven, nu Dominion een miljard euro van haar eist wegens haar ongefundeerde beschuldigingen van kiesfraude. ‘We hebben beëdigde verklaringen van getuigen die zeggen waarom de software is ontworpen. Die is ontwikkeld om verkiezingen te vervalsen’, verklaarde zij op televisiezender Fox News.

Maar die getuigen bleken nepdeskundigen. Toch hielden Giuliani en Powell hun beschuldigingen tegen Dominion en Smartmatic vol, ook nadat handmatige tellingen in enkele kiesdistricten hadden aangetoond dat de computeruitslagen volledig klopten.

Giuliani in de ban gedaan

Giuliani bleef Trump tot het bittere einde steunen. Op de ‘Save America’-bijeenkomst, die uitmondde in de bestorming van het Capitool, riep hij Trumps aanhangers op tot een ‘proces door middel van gevecht’.

Maar nadat ook dat proces op een mislukking was uitgelopen, heeft Trump hem in de ban gedaan. Volgens de Amerikaanse media weigert hij de kosten die Giuliani heeft gemaakt met zijn kruistocht om Trump in het Witte Huis te houden zomaar te vergoeden.

Dat is een bekend verschijnsel voor medewerkers van het Witte Huis en het ministerie van Buitenlandse Zaken die werden meegesleept in Trumps eerste impeachmentproces, wegens zijn pogingen de Oekraïense president onder druk te zetten om Joe Biden zwart te maken. Zij kwamen met honderdduizenden euro’s aan advocatenkosten te zitten, waarvan ze maar een fractie vergoed kregen. De rest moesten ze via crowdfunding bij elkaar harken.

Ook Trumps privé-advocaat Michael Cohen – die jarenlang onfrisse klusjes voor Trump oploste, zoals het afkopen van pornoster Stormy Daniels – kreeg geen cent voor zijn kosten, hoewel Trump hem dat had beloofd. Maar anders dan Giuliani had Cohen zich dan ook tegen zijn voormalige werkgever gekeerd.

Misschien komt Trump er toch niet helemaal zonder kleerscheuren vanaf. Aanklagers in Georgia zijn een strafrechtelijk onderzoek begonnen naar de vraag of Trump geen poging tot kiesfraude heeft gepleegd toen hij de hoogste verkiezingsfunctionaris in die staat onder druk zette om genoeg stemmen voor hem te ‘vinden’ om de achterstand op Biden in te halen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden