bellen metvs-correspondent Michael Persson

‘Trump leek niet in vorm en leunde vooral op oude succesnummers uit de campagne van 2016’

Het had de grote herstart van Trumps verkiezingscampagne moeten worden, maar veel stoelen bleven leeg bij de eerste ralley in Tulsa, Oklahoma zaterdag. De Amerikaanse president was niet in topvorm, merkt Amerika-correspondent Michael Persson. ‘Veel aanhangers gingen voortijdig weg omdat ze het saai vonden.’

De Amerikaanse president Donald Trump tijdens de verkiezingsbijeenkomst in Tulsa.Beeld REUTERS

Er zouden een miljoen mensen komen. Waarom viel de opkomst tegen?

‘Van te voren waren de aantallen enorm opgeklopt, maar de zaal heeft 19.000 stoelen en de tweede rij was niet eens gevuld. Buiten was nog een apart podium gebouwd waar Trump de aanhangers waarvoor in de zaal geen plek was zou toespreken, maar dat werd al afgebroken voordat de bijeenkomst begon. Ik denk dat veel mensen toch angst hadden voor covid-19 en de aangekondigde tegendemonstraties. Trumps team gaf de schuld aan extreemlinkse demonstranten: ze zeiden dat antifa met een enorme betoging de toegang tot de zaal blokkeerde, maar daar is niets van waar. Er werd wat gedemonstreerd door de Black Lives Matter-beweging, maar de politie had een corridor vrijgemaakt. Wie naar binnen wilde, kon gewoon doorlopen. Ik denk dat er tien- tot twaalfduizend mensen binnen waren.’

Nog altijd behoorlijke aantallen als er een besmettelijk longvirus heerst. Vlak voordat het evenement begon, bleken zes medewerkers van het Witte Huis besmet met covid-19. Hoe is het voor jou om na de hel van de coronacrisis in New York in zo’n grote mensenmassa te staan?

‘Ik had niet het gevoel dat ik bij een superspreading event was, al kunnen er altijd enkele tientallen mensen tussen zitten die het begin van een besmettingshaard vormen. Maar ik kom uit New York, dus ik zou zelf een bron van besmetting kunnen zijn, daar hield ik extra rekening mee. Ik bleef aan de randen van de massa, desinfecteerde mijn handen en had een mondkapje op. Mensen kregen mondkapjes bij de ingang en deden die direct weer af, dus mijn mondkapje leidde wel tot opmerkingen. ‘Je hoeft niet bang voor me te zijn, het is allemaal overdreven door de media,’ zeiden mensen. Ze denken echt dat het in New York helemaal niet zo erg was, dat er niet zoveel mensen zijn gestorven en ze geloven in complottheorieën dat het virus alleen maar wordt gebruikt om de vrijheid van Amerikanen in te perken. Heel raar om te merken dat er in andere delen van de Verenigde Staten zo’n afstand tot de catastrofe in New York bestaat. ’

Hoe was de sfeer?

‘Bij het voorprogramma was het echt vurig. Daarop had Trump kunnen voortborduren, maar het werd geen klapper. Hij leek niet helemaal in vorm. Hij leunde vooral op oude succesnummers uit de campagne van 2016. Ik verwachtte scherpte, gezien Trumps branie en hardheid, maar hij leek afgeleid. Hij staat slecht in de peilingen, het loopt niet van een leien dakje en er sluipt ook iets van routine in zijn optreden.

Trump-supporters zaterdag in Tulsa.Beeld AFP

Zo had hij bijvoorbeeld gemakkelijk politieke winst kunnen boeken door het grote verhaal van de tegenstellingen tussen zwart en wit te vertellen. Hij had zich op de borst kunnen kloppen met zijn First Step Act, een programma dat iets doet tegen de harde straffen voor relatief kleine misdaden, waarmee hij streng beleid van zijn democratische concurrent Joe Biden heeft herzien, maar die kans liet hij liggen.

Twee zwarte zangers in zijn voorprogramma hadden het wel over Jim Crow Joe, waarmee Biden werd gekoppeld aan een symbolische figuur waar Amerikaanse apartheidswetgeving naar werd vernoemd. Biden aanduiden als Jim Crow Joe was keihard. Misschien gaat zijn campagneteam voort op die weg, maar Trump zelf was op dit thema zeker naar zijn eigen maatstaven een beetje bedeesd. Hij bleef steken in een algemeen verhaal hoe hij voor meer werkgelegenheid zorgt, banen die ook de Afro-Amerikaanse gemeenschap ten goede komen. Een echte erkenning van het racisme en de pijn van de zwarte gemeenschap vereist een zekere vorm van bescheidenheid en dat is nu eenmaal niets voor Trump.’

Hoe vond Trumps aanhang de bijeenkomst?

‘Saai. De zaal liep voortijdig leeg als bij een tegenvallende voetbalwedstrijd. Hij gebruikt de oude succesformule van vier jaar geleden, maar daar kweekt hij niet hetzelfde enthousiasme mee. Mensen die voor het einde de zaal verlieten zeiden tegen me dat ze verveeld waren, ze hoorden niets nieuws, dit kenden ze allemaal al.’

Hoe heeft het presidentschap de stijl van Trump als campaigner veranderd? 

‘Hij is veel zelfverzekerder geworden, omdat hij weet dat alles wat hij zegt een reactie teweeg brengt, maar toch viel het af en toe dood. Ik had het gevoel dat hij met andere zaken bezig was, en dat zijn speech inhoudelijk beter in elkaar had kunnen worden gezet. Zo ging er veel tijd op aan het feit dat hij volgens de media niet mannelijk genoeg een trapje opliep tijdens een afstudeerceremonie op de militaire academie West Point. Van dat soort kritiek wordt hij heel onzeker, hij betrekt dat allemaal op zichzelf en besteedt er uitgebreid aandacht aan. Heel jammer voor de Verenigde Staten dat zo’n non-issue een belangrijk onderwerp wordt.’

Hoe denk je dat hij zijn campagne zal voortzetten?

‘Trump gedijt bij dit soort bijeenkomsten, hij heeft ze nodig om zichzelf op te laden en die neiging blijft, ook na deze tegenvaller. Ik kan me wel voorstellen dat ze vanwege covid-19 locaties in de buitenlucht zullen kiezen. Of kleinere zalen, zodat een volgende keer een kleinere opkomst minder opvalt. Nu gaat er in de VS wel heel veel aandacht naar die lege stoelen in de zaal. Dat het deze keer geen vuurwerk was, zegt totaal niets over het uiteindelijke verkiezingsresultaat.’

In Tulsa trapt Trump zijn campagne af: ‘Het is de perfecte storm’
Uitgerekend op de dag dat zwarte Amerikanen hun vrijheid vieren, wilde Donald Trump zijn campagne beginnen in Tulsa, toneel van de grootste lynchpartij uit de geschiedenis van de VS. Een dag uitstel brengt de gemoederen niet tot bedaren.

Trump begint ’m te knijpen nu zijn populariteitscijfers kelderen
Ziet Donald Trump de afgrond naderen? Kennelijk is de president in ieder geval wel bezorgd over zijn kelderende populariteitscijfers te midden van een corona-epidemie die nog aanhoudt, een aanzwellend leger werklozen en protesten in het hele land na de dood van George Floyd onder de knie van een politieagent.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden