Trump kiest voor conservatieve opperrechter als opvolger Scalia

Met de voordracht van Neil Gorsuch (49) als negende lid van het Supreme Court heeft Donald Trump conservatief Amerika dinsdagavond precies gegeven wat het wilde: een conservatieve opperrechter. Mede dankzij zijn jonge leeftijd kan hij Amerika nog decennia naar rechts trekken.

Neil Gorsuch. Beeld AFP
Neil Gorsuch.Beeld AFP

Zo krijgt Antonin Scalia, die vorig jaar overleed, een opvolger die juridisch gezien sterk op hem lijkt. Gorsuch is net als Scalia een originalist, een jurist die de Amerikaanse Grondwet probeert te interpreteren op de manier zoals de opstellers voor ogen moeten hebben gehad. Het betekent dat hij steeds teruggaat naar de wetsteksten zelf, en meestal uitkomt bij conservatieve en soms libertarische uitspraken. Grootste gemene deler: hij is geen fan van overheidsbemoeienis.

In tegenstelling tot Scalia, een scherpe intellectueel met een venijnige eigenwijsheid, is Gorsuch volgens velen een sympathieke kerel. Hij is een intelligente en geestige jurist, die tevens - hij woont met zijn vrouw en dochters en paarden in de bergen van buitensportstaat Colorado - van vissen en skiën houdt. Zijn rechterlijke uitspraken zijn vermakelijke verhalen, waarin hij bijvoorbeeld helder uitlegt waarom een 13-jarige scholier in de gymzaal volgens hem niet had moeten worden gearresteerd, nadat hij met zijn boeren zijn klasgenoten aan het lachen had gemaakt.

Hij heeft de klassieke papieren voor de baan: hij studeerde aan Columbia, Harvard en Oxford, en zette zijn eerste juridische stappen als assistent van een eerdere opperrechter. Hij zat in de klas bij Barack Obama en Norm Eisen, diens ethiekadviseur, die Gorsuch op twitter 'een geweldige vent' noemde.

Gorsuch werd dinsdagavond op prime time door president Trump gepresenteerd, terwijl de andere finalist van deze show onverrichter zake afdroop naar Pennsylvania. Trump noemde de keuze 'een van de belangrijkste beslissingen' van zijn presidentschap. Het contrast tussen Trump en Gorsuch was te zien tijdens het handenschudden, toen de president zijn nieuwe rechter helemaal uit balans trok.

Gorsuch, nu een federale beroepsrechter in Denver, kiest vaak voor God en het bedrijfsleven. Hij kreeg meteen enthousiaste reacties van de wapenlobby en anti-abortusorganisaties. Een van zijn spraakmakende uitspraken gaat over een familiebedrijf, Holly Hobby, dat bezwaar had tegen een verzekering voor zijn werknemers die voorbehoedsmiddelen vergoedt. Hij schreef een boek tegen euthanasie en is tegen overheidsregulering. Hij vindt dat de bemoeials uit Washington de staten niet moeten voorschrijven hoe regels moeten worden geïnterpreteerd.

Vooral om dat laatste maken progressieve tegenstanders zich zorgen. De Alliance for Justice, een linkse lobbygroep, noemt zijn positie in The New York Times 'extreem problematisch' en 'nog radicaler dan Scalia'. Milieu, werknemers en consumenten zullen minder goed worden beschermd, is de vrees.

Maar de lof van rechts was groot. De vacante zetel van Scalia was voor veel orthodoxe conservatieven drie maanden geleden een reden om op Trump te stemmen: ze vergaven hem zijn onchristelijke lompheid, omdat de lange termijn met hem in veilige christelijke handen terecht zou komen. Zo bezien heeft de dood van Scalia Trump misschien wel aan de overwinning geholpen.

De National Review, het Republikeinse lijfblad dat zich de hele campagne heeft verzet tegen Trump, twitterde dinsdag 'dat conservatieven Trump krediet moeten geven voor zijn keuze, en moeten werken aan de benoeming'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden