Trump is op zoek naar een anti-bullebak

Wie wordt de running mate van 'The Donald'? Een tegenwicht kan wijfelende kiezers paaien. Toch kan die strategie ook verkeerd uitpakken.

Beeld Getty Images

Het leek wel een aflevering van The Apprentice toen Donald Trump eerder deze week Indiana aandeed om te peilen of gouverneur Mike Pence de geschikte kandidaat is om zijn 'running mate' in de race om het Witte Huis te worden. Anders dan in zijn vroegere tv-programma hield Trump de spanning er na afloop nog even in: 'Of hij gouverneur blijft of vicepresident wordt: wie zal het zeggen?'

Vandaag zou Trump de definitieve keuze maken wie zijn vicepresident wordt als hij in het Witte Huis terechtkomt, maar hij zinspeelde donderdagavond laat op uitstel in verband met de aanslag in Nice. Het lijkt erop dat Pence de beste papieren heeft. Ook Trumps Democratische rivaal Hillary Clinton is druk bezig het lijstje met kandidaten terug te snoeien. Verwacht wordt dat zij komende week haar keuze bekendmaakt.

Het is moeilijk te bewijzen dat er presidentskandidaten zijn gestruikeld over de keuze van hun running mate, maar de juiste kandidaat kan je wel een eind op weg helpen naar het Witte Huis. Het beproefde recept is iemand te kiezen die je aanvult: conservatiever of progressiever, jonger of ervarener, uit een andere regio of van een ander geslacht.

Balancing the ticket

Soms werkt het goed: John Kennedy, een halve aristocraat uit het liberale noordoosten, koos de volkse senator Lyndon B. Johnson uit Texas als zijn running mate om de conservatieve Democraten uit het zuiden aan boord te krijgen. Het bleek een gelukkige greep, temeer daar Johnson een stuk behendiger was in het bespelen van het Congres.

Maar balancing the ticket, zoals het wordt genoemd, is niet altijd even succesvol. De Republikeinse presidentskandidaat John McCain koos in 2008 Sarah Palin als zijn running mate. Daarmee probeerde de eigenzinnige senator uit Arizona de vrouwelijke kiezers te paaien en tegelijkertijd de conservatieve Republikeinen gerust te stellen. Het pakte verkeerd uit. Palin was weliswaar razend populair bij de rechtervleugel van de partij, maar ze sloeg zoveel flaters dat McCain er meer last dan plezier van had.

Ook George Bush sr. maakte in 1988 de verkeerde keuze. Zijn running mate Dan Quayle had een jeugdig uiterlijk, maar toen die dat voordeel probeerde uit te buiten door zichzelf met president Kennedy te vergelijken, maakte zijn Democratische rivaal Lloyd Bentsen hem met een paar woorden af: 'Senator, u bent geen Kennedy.' Uiteindelijk won Bush de verkiezingen, maar niet dankzij Quayle.

Bill Clinton, destijds nog gouverneur van Arkansas, trok zich in 1992 weinig aan van het voorschrift iemand te kiezen die hem kon aanvullen op ideologisch gebied of door de staat waar hij vandaan kwam. Hij koos de liberale senator Al Gore, uit het naburige Tennessee, met wie hij zich verwant voelde. Op één punt vulde Gore hem wel aan: anders dan Clinton stond de brave Gore als een fatsoensrakker bekend. Dat bleek later nauwelijks een pluspunt toen Gore in 2000 zelf in het Witte Huis probeerde te komen.

Diens tegenstander, George Bush jr., koos voor ervaring. Hij rekruteerde Dick Cheney, die nog onder zijn vader als minister had gediend, als running mate om de gaten in zijn eigen cv te dichten. Daar betaalde hij eenmaal in het Witte Huis een prijs voor: er zijn weinig vicepresidenten die zo'n grote broek aan hadden. Soms leek het wel of Cheney de touwtjes in handen had.

Dat zal Trump niet snel overkomen: hij moet juist iemand hebben die zijn grote mond compenseert en de kiezers het gevoel geeft dat zijn bijrijder voorkomt dat ze uit de bocht vliegen. Het moet liefst ook iemand zijn die het klappen van de zweep in het Congres kent, want niet alles gaat zoals in de onroerendgoedwereld. Vandaar dat Trump een aantal doorgewinterde Republikeinse politici op het oog heeft. Volgens CNN heeft Trump voormalig minister van Buitenlandse Zaken Condoleezza Rice - bijkomend voordeel: een zwarte vrouw - gepolst, maar heeft zij bedankt.

Hillary

Hillary Clinton zit met een ander probleem: geloofwaardigheid. De linkervleugel van de Democratische partij wantrouwt haar nauwe banden met Wall Street, terwijl de zwevende kiezers juist betwijfelen of ze voldoende ruggegraat heeft om op te komen voor haar land als het gaat om de veiligheid van de VS.

Om de achterban van Bernie Sanders tevreden te stellen zou ze voor de linkse senator Elizabeth Warren uit Massachusetts kunnen kiezen, maar twee vrouwen op één ticket zou misschien iets te gewaagd zijn in de Amerikaanse politiek. Naar verluidt zit Clinton ook te denken aan een militair om haar critici wind uit de zeilen te nemen. Haar team heeft al gesprekken gevoerd met admiraal b.d. James Stavridis, de vroeger militaire commandant van de NAVO, maar hij zou de aanhang van haar vroegere rivaal Sanders weleens kunnen afschrikken.

Mogelijke running mates voor Trump

.

Mike Pence (57), gouverneur van Indiana. Conservatieve Republikein. Veel Congres-ervaring.Beeld REUTERS
Newt Gingrich (73), ex-voorzitter Huis van Afgevaardigden. Rechtse houwdegen. Nadeel: sjoemelde met belastingen.Beeld AP
Chris Christie (53), gouverneur van New Jersey. Schaarde zich al vroeg achter Trump. Nadeel: is niet erg populair in eigen staat.Beeld AP

Mogelijke running mates voor Clinton

.

Tom Perez (55), minister van Arbeid. Latino, heeft goede banden met de vakbonden.Beeld AFP
Cory Booker (47), senator uit New Jersey. Voordeel: spreekt zwarte electoraat aan.Beeld Getty Images
Tim Kaine (58), senator uit Virginia. Voordeel: katholiek en spreekt Spaans. Nadeel: behoudend op gebied abortus.Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden