Trump heeft geen tijd voor fraudezaken

De zweren uit het zakelijke verleden van de aanstaande Amerikaanse president etteren door: zijn advocaten vragen uitstel van processen tegen zijn universiteit, die lucht zou hebben verkocht.

Donald Trump ontvangt de Britse Brexit-leider Nigel Farage, die hem tijdens zijn campagne al steunde.Beeld afp

Donald Trump probeert een proces tegen Trump University uit te stellen tot na zijn inauguratie in januari. De vraag of de aankomende president fraude heeft gepleegd is de eerste erfenis uit zijn verleden die hem parten speelt in zijn nieuwe baan.

Zaterdagavond dienden Trumps advocaten een verzoek tot uitstel in bij de rechter in San Diego. 'De tijd en aandacht die de aanstaande president nodig heeft om zich op deze rechtszaak voor te bereiden en te getuigen, leiden hem af van zeer belangrijk overdrachtswerk in een kritieke periode', schrijven Daniel Petrocelli en zijn collega's. Zij erkennen dat de klagers 'het recht hebben op een proces', maar dat dat recht niet tekort wordt gedaan door uitstel. Na de transitie heeft Trump meer tijd, is hun suggestie.

'De aanstaande president probeert de zaak niet eindeloos uit te stellen of tot aan het einde van zijn termijn', verzekeren zij nog. Volgens de planning begint het proces op 28 november met de selectie van de jury.

Trump University is een van de meest concrete zweren uit Trumps zakelijke verleden die nog dooretteren. Trump zou tussen 2005 en 2010 zevenduizend 'studenten' bedragen oplopend tot 35 duizend dollar uit de zak hebben geklopt met een veredelde motivatietraining. Trump was voor 92 procent eigenaar van de instelling, en had volgens de aanklagers zeggenschap over alle belangrijke besluiten. Trump ontkent dat en zegt dat anderen verantwoordelijk waren voor het management.

Volgens rechtbankdocumenten werden de cursusleiders vooral getraind om de belangstellenden zo veel mogelijk te laten betalen: het doel was hun het Gold Elite Pakket van 34.995 dollar aan te smeren. Daarbij speelden ze vooral in op angst, schaamte en jaloezie. Een van de instructieteksten: 'Vind je het leuk dat iedereen behalve jezelf in droomhuizen woont en in droomauto's rijdt, en vette bankrekeningen heeft? Die mensen hebben een kans gezien toen die zich aandiende, en vertelden toen geen smoesjes, zoals jij nu doet.' En: 'Angst weerhoudt je nu in jezelf te investeren.'

Trumpaanhangers groeten elkaar.Beeld ap

Een van de verkopers, Ronald Schnackenberg, deinsde terug toen hij zo'n pakket moest verkopen aan een stel waarvan hij dacht dat ze het niet konden betalen. Hij kreeg een standje, en een collega nam het over en sloot een deal. Hij schreef: 'Volgens mij was Trump University een frauduleus project, dat zich stortte op oudere en ongeschoolde slachtoffers en hun hun geld afhandig maakte.'

Er zijn drie rechtszaken aangespannen: twee in San Diego (Californië) en één in New York. In San Diego gaat het om twee 'class actions', collectieve rechtszaken die groepen gedupeerden hebben aangespannen; de een doet een beroep op de wet van Californië en de ander op een federale anti-fraude wet. Het zijn geen criminele maar civiele zaken, wat betekent dat Trump niet de hele tijd aanwezig hoeft te zijn maar zich in principe wel persoonlijk vanuit het getuigenbankje moet verdedigen.

Volgens rechter Gonzalo Curiel is dat in dit geval echter niet nodig, vanwege de aankomende presidentiële verantwoordelijkheden van Trump. Hij schreef vrijdag dat een videoverbinding volstaat.

Curiel werd tijdens de campagne door Trump van partijdigheid beschuldigd. Trump insinueerde dat Curiel een Mexicaan was en daarom beledigd zou zijn door zijn uitspraken over Mexicanen. Curiel heeft wel Mexicaanse voorouders, maar is geboren in de Amerikaanse staat Indiana.

Donderdag adviseerde Curiel beide partijen om de zaak te schikken. 'Het zou wijs zijn voor de klagers en de verdachten om hun best te doen en te proberen dit op te lossen, gezien alles wat nu speelt', schreef hij.

In een eerder stadium heeft Trump dat geweigerd. 'Ik zou makkelijk kunnen schikken', zei Trump in maart. 'Maar dat wil ik niet omdat ik gelijk heb. Kijk, 98 procent van die mensen [de cursisten] vond de school prima.'

Advocaat Petrocelli zei vrijdag dat Trump nu misschien 'iets flexibeler' zou zijn, als aanstaande president, maar hij was daar niet zeker van.

De waardering van 98 procent is overigens discutabel. De cursisten werden min of meer gedwongen een positieve evaluatie te geven, omdat ze anders geen diploma zouden krijgen.

Mochten de Californische processen worden geschikt dan blijft ook de New Yorkse zaak nog over. Die is aangespannen door Eric Schneiderman, een Democratische aanklager, en gaat over het feit dat de Trump University helemaal geen universiteit had mogen heten. Volgens Scheiderman is de instelling 'van begin tot einde bedrog'.

Deze, en andere zaken (zoals het onderzoek naar de goede-doelenstichting van Trump) zouden ook na zijn verhuizing naar het Witte Huis voor de rechter kunnen komen. Het precedent daarvoor is geschapen door de Republikeinen, die in 1997 aandrongen op vervolging van president Bill Clinton wegens de seksuele intimidatie van Paula Jones. Toen oordeelde het Amerikaanse Hooggerechtshof dat een zittende president niet immuun is voor vervolging wegens gebeurtenissen uit zijn pre-presidentiële leven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden