Trump en Sanders halen uit naar Clinton na frontale aanval op miljardair

Donald Trump en Bernie Sanders hebben Hillary Clinton fel aangevallen nadat ze de zwaarste aanval tot nu toe had geopend op de miljardair. In een toespraak waarschuwde Clinton dat Trumps verkiezing kan leiden tot een nucleair conflict en economische catastrofe in de VS. 'Hij is niet alleen onvoorbereid voor het presidentschap maar qua temperament is hij er ook ongeschikt voor', aldus de Democratische koploper tijdens een rede in Californië.

Clinton tijdens haar toespraak in San Jose. Beeld AFP

Zowel Sanders als Trump hakten na de toespraak flink in op Clinton. Met name de harde woorden van Sanders, die direct een verklaring liet opstellen toen Clinton was uitgesproken, lieten zien dat de Democraten nog geen hecht front vormen tegen Trump. Dit gaat ten koste van de bestrijding van de Republikein.

'Ik ben het met Clinton eens dat Donald Trumps buitenlands beleid ongelooflijk roekeloos en onverantwoordelijk is', aldus Sanders die nog in een hoogoplopende strijd is verwikkeld met Clinton om de Democratische nominatie.

Sanders: 'Maar als het gaat om de buitenlandse politiek, kunnen we niet vergeten dat Clinton voor de Irak-oorlog stemde, de grootste blunder op het terrein van buitenlands beleid in de moderne Amerikaanse geschiedenis. Ze is ook voor regime-verandering, zoals in Libië, zonder over de consequenties na te denken. Moedige Amerikaanse mannen en vrouwen in het leger moeten niet vast komen te zitten in eeuwige oorlogen in het Midden-Oosten.'

Trump noemde Clinton keihard een leugenaar. Hij veranderde de bijnaam die hij tot nu toe gebruikte voor de Democrate, 'Onbetrouwbare Hillary', in 'Liegende Hillary'. 'Dit was een neptoespraak', zei Trump tijdens een bijeenkomst in San Jose. 'Ze loog over mijn buitenlands beleid. Ze is liegende Hillary. Mijn temperament is sterker en beter dan dat van haar. Ze moet de gevangenis in', aldus Trump, doelend op het emailschandaal waarin de Democratische koploper is verwikkeld.

De miljardair zei ook dat Clinton, oud-minister van Buitenlandse Zaken, helemaal geen recht van spreken heeft als het gaat om de buitenlandse politiek. Hij retweette na haar toespraak een tweet waarin wordt gewezen op de moord op vier Amerikaanse diplomaten in Libië. 'Clinton zegt dat Trump gevaarlijk is', aldus de tweet. 'Maar wie zorgde ervoor dat vier Amerikanen in Libië werden vermoord.' Na zijn toespraak waren er rellen buiten. Tegenstanders van Trump vielen zijn aanhangers aan.

Nek-aan-nekrace

De kans neemt toe dat Clinton flink beschadigd uit de laatste voorverkiezingen komt. Als ze dinsdag verliest in Californië, wordt het beeld versterkt dat Clinton een impopulaire kandidaat is bij grote delen van het Democratische electoraat. Lees dit artikel van Volkskrant-verslaggever Stieven Ramdharie.

Slecht opgelezen

Clintons toespraak in San Diego was een voorproefje van hoe ze Trump zal aanvallen in de presidentsrace zodra ze de Democratische nominatie heeft gewonnen. Ze worstelde de afgelopen weken zichtbaar met haar strategie om de Republikein aan te pakken, na zware persoonlijke aanvallen van Trump op haar en op het verleden van Bill Clinton.

Haar lijn is nu te benadrukken, met harde taal, wat er op het spel staat als de politiek onervaren Republikein wordt gekozen in het Witte Huis. Maar of deze aanpak, gericht op de persoon van Trump, zal werken is nog maar de vraag. Sommige Republikeinse tegenstanders, zoals Jeb Bush, probeerden het ook maar ze faalden jammerlijk. Ook talloze aanvalsvideo's, die tientallen miljoenen dollars kostten, hielpen niet. De zakenman was imuun voor de aanvallen op zijn persoon en zijn onorthodoxe campagne.

'Dit is niet iemand die ooit de nucleaire codes in handen moet krijgen', waarschuwde Clinton onder andere. 'Omdat het niet moeilijk is voor te stellen dat Donald Trump ons ooit in een oorlog leidt omdat iemand hem boos heeft gemaakt.' Ze noemde de eventuele verkiezing van Trump een 'historische fout' die de Amerikanen beslist niet mogen maken. 'We kunnen niet toelaten dat hij gaat gokken met de toekomst van Amerika', betoogde de voormalige minister. 'Donald Trumps ideeën zijn niet alleen anders, ze zijn gevaarlijk inconsistent. Het is bizar getier.'

Emotionele uitvallen

Volgens Clinton laten onder andere Trumps aanvallen op Twitter en zijn emotionele uitvallen zien dat hij totaal ongeschikt is voor het presidentschap. Clinton: 'Als je een deal over een golfbaan verpest, loop je niet het risico dat mensen omkomen. Maar als het gaat om de buitenlandse politiek, werkt het totaal anders. Wat er op het spel staat is ontelbare malen groter en meer ingewikkeld dan in de wereld van luxe hotels.'

Clinton sprak rustig om zo presidentieel mogelijk over te komen. Ook wilde ze zo voorkomen dat ze weer kritiek kreeg dat ze in haar campagnetoespraken vaak schreeuwt. Ze maakte af en toe ook een grapje. 'Misschien is hij nu eentje aan het voorbereiden', zei ze over Trumps twittergedrag. Zodra ze klaar was, reageerde de miljardair inderdaad meteen. 'Slecht optreden van onbetrouwbare Hillary Clinton', schreef Trump. 'Ze las het slecht voor. Ze zag er niet eens presidentieel uit.'

Maar Democratische toppers reageerden direct enthousiast op Clintons toespraak. 'Donald Trump aanklagen met zijn eigen woorden', schreef voormalig Obama-adviseur David Axelrod in een tweet. 'Effectief. Een meedogenloze aanval.' Uit peilingen blijkt dat de kiezers meer vertrouwen hebben in Clinton als het gaat om de buitenlandse politiek. Maar op het terrein van de economie, een belangrijker onderwerp in de verkiezingen, wint Trump het duidelijk van Clinton.

Een groot probleem voor Clinton is ook dat een meerderheid van de kiezers, 57 procent, een negatief beeld van haar heeft. Dit maakt het moeilijker voor haar om Trump op geloofwaardige wijze te brandmerken als iemand die niet geschikt is voor het presidentschap van 's werelds enige supermacht.

De politie in San Jose grijpt in bij een protest van tegenstanders van Trump na een toespraak van de Republikein. Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden