Tropische vogels zijn gevoeliger voor opwarming van klimaat

Tropische soorten reageren veel sterker op stijgende gemiddelde temperaturen dan soorten in gematigde klimaatzones. Tropische vogelsoorten op twee bergen in Nieuw-Guinea verhuizen in elk geval veel sneller naar hogere regionen dan vogels op hogere breedtegraden doen.

AMSTERDAM - Dat schrijven Amerikaanse ecologen en ornithologen deze week in het tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences, op basis van twee soorten inventarisaties met een interval van vijftig jaar. Dat tropische soorten temperatuurgevoeliger zijn werd al vermoed, maar nooit eerder aangetoond.


Veel diersoorten reageren op oplopende gemiddelde temperaturen door naar koelere regionen te verkassen, in de gematigde klimaatzones noordwaarts, zuidwaarts of naar hogere delen van hun leefgebied, in de tropen noodgedwongen bergopwaarts, als soorten de keuze hebben tenminste.


De onderzoekers bestudeerden vogels op twee bergen in Nieuw-Guinea, Mt. Karimui, een uitgedoofde vulkaan in de centrale bergketen op het hoofdeiland, en het vulkanische eilandje Karkar, enkele kilometers ten noorden daarvan. Mt. Karimui heeft een hoge biodiversiteit met onder meer 250 soorten vogels, Karkar een verarmde flora en fauna, met slechts 50 vogelsoorten.


Van beide gebieden zijn in 1965 en 1969 inventarisaties over de maximale hoogtespreiding van vogelhabitats gemaakt door de bioloog en vogelkenner Jared Diamond, ook betrokken bij deze studie. Voor de huidige studie maakten de onderzoekers opnieuw twee inventarisaties, langs de lijnen van Diamonds oorspronkelijke transecten en in dezelfde tijden van het jaar.


Het landgebruik op Mt. Karimui en Karkar is onveranderd. Beide bergen zijn nog steeds bedekt met primair regenwoud. De enige echte verandering is de opwarming van het klimaat, die op basis van klimaatmodellen voor Mt. Karimui en Karkar wordt geschat op 0,39 en 0,46 graad Celsius per jaar. De temperatuurafname per 100 meter hoogte is berekend op 0,51 graad.


Hoewel de omstandigheden op de twee bergen zeer verschillend zijn, bleken de vogels dezelfde reacties te vertonen. Vogels op de lagere hellingen bleken 95 meter (Karimui) en 123 meter (Karkar) omhoog te zijn verhuisd, vogels die wat hoger op de berg woonden 113 (Karimui) en 152 meter (Karkar).


Uit een vergelijking van de reacties van de tropische vogels met die van andere vogels blijkt dat tropische vogels veel preciezer de temperatuurstijging volgen dan vogels in gematigde streken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden