Trijntje Fop

'En niet het snijden doet zo'n pijn/ maar het afgesneden zijn' (Vasalis) voor de worstfabriek van Steegeman...

Als het er ooit van komt dat Nederlandse bedrijven massaal citaten uit de poëzie op hun gebouwen gaan spijkeren, wordt het nog uitkijken. Die Rotterdamse verzekeraar mag dan in zijn eentje op het geniale idee gekomen zijn Luceberts 'alles van waarde is weerloos' in neonletters aan de gevel te hangen, als het erop aankomt, is de kans groot dat iedereen dezelfde evergreen tegen de muur schroeft.

Wij vroegen u, naar analogie van Lucebert in Rotterdam, eens wat suggesties te doen - een beetje afwijkend van het onderhand vaste patroon van deze rubriek. Wat er uit de bus kwam bevatte veel identieke regels, met telkens dezelfde bestemming. Zozeer zelfs dat de meest belezene van ons, met zijn altijd imponerende titelkennis, het vermoeden uitsprak dat er hier wel eens gebruik gemaakt zou kunnen zijn van een zogenaamde citatenomnibus.

Want hoe is het anders te verklaren dat niet alleen veel eendere fragmenten werden ingestuurd, maar dat er ook geput bleek uit het werk van zulke exotische vaderlandse dichters als J.P. Heije, Nicolaas Beets, A.C.W. Staring en Jacob Cats - dichters die toch reeds lang geleden uit het curriculum van de middelbare scholen zijn geschrapt en wier verzamelde werken nog niet eenvoudig achterhaalbaar zijn?

De fraude sluipt voort, ook boven de rivieren.

Onder de geheide nummers waren Nijhoffs 'Een geur voor hoger honing' (de Bijenkorf), Vromans 'Gedrukte letters laat ik u hier lezen' (de Volkskrant), Nijhoffs 'Lees maar er staat niet wat er staat' (het gebouw van het ministerie van Verkeer en Wat Er Staat) en, werkelijk talrijke keren, Van Nijlens 'Bestijg de trein nooit zonder uw valies met dromen'. (Wat een vervelende regel is dat trouwens; en tot de introductie van de dubbeldekker nog niet eens juist ook.)

Ook Elsschots 'Tussen droom en daad staan wetten in de weg en praktische bezwaren' bleek een panacee voor welhaast ieder gebouw: voor dat van de Vereniging voor Vrijwillige Euthanasie evenzeer als voor het gerechtsgebouw in Rotterdam, ja, zelfs voor het Openbaar Ministerie en het hoofdkantoor van Begemann/Joep van den Nieuwenhuyzen.

Toch vonden we ze stuk voor stuk erg voor de hand liggend en daarom een beetje flauw.

We waren verrast door de werkelijk zeer democratisch verdeelde fascinatie voor het hoofdkantoor van het Amsterdamse ontspanningscentrum Yab Yum. R.A.M. Laudy uit Sint Maartensbrug ging zelfs zo ver dat hij - we veronderstellen dat het hier om een man gaat - er Guido Gezelle, ' 'k Heb menig uur bij u gesleten en genoten', boven de hoofdingang wou zien. Er waren er die we hier niet kunnen citeren omdat we die nooit langs de eindredactie zouden krijgen. Maar het voorstel van Jan Ypinga uit Arnhem - over wiens inzending straks nog meer - mocht er ook zijn: 'Kom toch eens klaar klootzak' (Johnny the Selfkicker).

In de categorie mooi valt de suggestie van mevrouw Dröge-Albers uit De Meern: ' 't is veel erger/ dan je denkt/ als je denkt/ is 't nog erger' (Bert Schierbeek) voor het gebouw van Amnesty International. 'Ambrosia wat vloeit mij aan' (Jan Engelman) voor het gemaal van het zuiveringschap Amstel en Gooiland, is ook niet onaardig (H.J. Peters uit Hilversum).

De krant moest het stevig ontgelden. Behalve die Vroman-citaten kregen we onder veel meer nog Camperts 'Alles zoop en naaide' (hetgeen sterk overdreven is) en 'De schrijfmachine mijmert gekkenpraat' (dank u: wij zijn reeds jaren geautomatiseerd) en zelfs Lodeizens 'Deze wereld is niet de echte'. De heer Van den Ende uit Rotterdam suggereerde nog: 'en met besorghen comt de morghen' (Leopold).

Nog even de debiteurentoren van de Postbank: 'Alles is veel voor wie niet veel verwacht' oppert Barend van den Brink uit Groningen, en L.J.H. Gilissen uit Roosendaal stelt P.N. van Eycks 'Gij zijt mij overal nabij' voor.

Eervolle vermeldingen kennen wij deze keer toe aan E. de Wijk uit Arnhem, voor Herman Gorters 'O God! Ik sta aan de verkeerde kant', voor op een bushalte van het streekvervoer. Hij of zij zond, zoals velen van u, een hele reeks in. Ook Mieke Klaverdijk-Straatman uit Groningen wordt hier met ere vermeld - op het veel besproken nieuwe Groninger Museum wil zij Nijhoff lezen: 'Uw goede oog moet zich dit werk toekeren'. Koos Thomas zond al dikwijls in en had nu ook een hele lijst, waarvan we met ere 'Geduld, geduld, geduld, alle monden worden gevuld' van Vroman aanhalen, voor op een Van der Valk-restaurant.

Maar de kroon spant deze keer Jan Ypinga uit Arnhem. Behalve de al geciteerde regel gaf hij 'Wat mag het raadsel van uw arbeid wezen' (A. Roland Holst) voor op het kantoor van het Gewestelijk Arbeidsbureau en het winnende 'En niet het snijden doet zo'n pijn/ maar het afgesneden zijn' (Vasalis) voor, jawel, de worstfabriek van Steegeman (zo: dat kan voortaan niemand meer boven zijn overlijdensadvertentie zetten!).

Voor de volgende keer willen wij u vragen een Trijntje Fop te schrijven. We hebben Kees Stip, jarenlang auteur van een nog altijd even amusante als imposante reeks 'Trijntje Fops' hier een keer met ere vermeld en een keer zien winnen: de hoogste tijd hem nu tot onderwerp te maken.

Wij vragen u een heuse Trijntje Fop te schrijven op de beroemde Stier Herman. Uw inzendingen kunt u richten aan De Volkskrant Onder Invloed, Redactie Vervolg, Postbus 1002, 1000 BA Amsterdam. Uw inzendingen moeten voor 14 mei bij ons binnen zijn, zodat wij in Vervolg van 27 mei de winnaar bekend kunnen maken. De winnaar krijgt een boekenbon van honderd gulden en zijn gedicht wordt in de krant afgedrukt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.