Interview Universiteit Groningen

Topman Groningse universiteit over mislukte Chinese campus: ‘Dit was een te groot project’

Met een terugboeking van bijna 7 ton hoopt collegevoorzitter Jouke de Vries van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) het mislukte plan voor een campus in de Chinese stad Yantai achter zich te laten. De Vries zweert internationalisering niet af, maar wil ook meer betekenen dichtbij huis: ‘We willen de universiteit van het Noorden zijn.’

Augustus 2018: het college van de Rijksuniversiteit Groningen vergadert met de universiteitsraad. Op de agenda: de kwestie Yantai. Beeld Hollandse Hoogte / Corné Sparidaens

‘Als nieuwe bestuurder weet je: je neemt altijd dossiers van je voorganger over. Of je dat nu leuk vindt of niet. Maar ik ben duidelijk geweest. In ons nieuwe beleid is geen plaats voor een campus in China.’

Jouke de Vries, sinds 1 oktober 2018 de nieuwe voorzitter van het college van bestuur van de Rijksuniversiteit Groningen, kijkt liever vooruit dan achterom. Zijn voorganger Sibrand Poppema noemde een nevenvestiging van de RUG in de Chinese stad Yantai nog ‘te mooi om waar te zijn’ en ‘van landsbelang’. Door demografische ontwikkelingen loopt het aantal Nederlandse studenten terug en wie hoge ogen wil gooien op de internationale ranglijsten heeft behalve kwaliteit ook kwantiteit nodig.

Onder De Vries gaat de universiteit een andere koers varen. ‘Wetenschap is altijd internationaal geweest en zal dat blijven. Ik vond het idee van transnationaal onderwijs op een Chinese campus ook spannend. Maar daar was uiteindelijk geen draagvlak voor. Dan houdt het op. Dit was een groot, ik denk een te groot project.’

In zijn vorige functie stond De Vries als decaan aan het hoofd van de Friese campus van de RUG in Leeuwarden. ‘Ik heb twee campussen opgebouwd’, zegt de geboren Fries. ‘Behalve in Leeuwarden ook in Den Haag, voor de Universiteit Leiden. Dat was 10 minuten met de trein – en dat was al heel moeilijk. Helemaal in China, krijg je dat voor elkaar?’

Jouke de Vries. Beeld Rijksuniversiteit Groningen

Voor de troepen uit

Niet, is het antwoord met de kennis van nu. De interne weerstand was te groot, de RUG trok vorig jaar het plan in en De Vries kreeg de ondankbare taak de scherven op te vegen. ‘Mijn voorganger liep te ver voor de troepen uit, dan verspeel je draagvlak. En zolang je geen verantwoording aflegt, gaat de discussie door. Bij afsluiting hoort ook dat je verantwoording aflegt – en dat doen we royaal. We kunnen daar nu een punt achter zetten en met volle energie met andere zaken aan de slag gaan.’

De Vries doelt op de 669 duizend euro die de universiteit nu terugboekt van private naar publieke middelen, naar aanleiding van het rapport van onderzoeksbureau Ecorys. Te veel uren die medewerkers besteedden aan het voorbereiden van de Yantai-campus werden niet als zodanig geregistreerd, terwijl de universiteit hiervoor geen publiek geld mocht gebruiken.

Pijnlijk, omdat de universiteitsraad er voor het aantreden van De Vries keer op keer op hamerde. Het medezeggenschapsorgaan eist daarom meer consequenties dan de beloofde financiële verrekening. De Vries ontkomt over een paar weken niet aan nog eens een stevige discussie in die geleding.

Hij reist ook af naar China, voor het eerst in zijn nieuwe functie. ‘We hebben daar veel relaties, er gaan studenten van ons naartoe en er komen Chinese studenten hier naartoe. Dat we geen campus willen, betekent niet het einde van onze relatie met China.’

De campus van de landbouwuniversiteit in Yantai. De Groningse universiteit had in die stad een nevenvestiging gepland. Beeld Ruben Lundgren

Vergrijzend

De problemen die zijn voorganger zag, zijn onder De Vries bovendien niet verdwenen. ‘We zullen als universiteit in een dunner bevolkt en vergrijzend gebied hard moeten werken om de concurrentie aan te gaan. Maar je moet je ook afvragen: gaat het om kwantiteit of kwaliteit? Is groei altijd nodig? Je moet de regio op orde hebben om internationalisering verder te brengen.’

‘We willen een universiteit van het Noorden zijn’, is het adagium van de nieuwe collegevoorzitter. Onlangs werd bekend dat RUG-studenten straks in Drachten kunnen afstuderen, waar rond Philips een ‘innovatiecluster’ van 21 bedrijven bloeit. Vertakkingen naar het chemiecluster in Delfzijl – ‘learning on the spot’ noemt De Vries het, om maar te bewijzen dat je niet ver van huis hoeft voor een wereldwijd tintje. Ook Assen en Emmen heeft hij in het vizier.

‘Je wilt als kennisinstelling overal aanwezig zijn, internationaal, maar ook in de buurt. De bedrijven investeren in faciliteiten, want ook zij willen talent hierheen halen en hier houden. Als het in Eindhoven kan, kan het ook in Drachten.’

‘Ik zie in veel universiteitssteden dat de academie en de bevolking met de rug naar elkaar toe staan. Bij ondernemers bestaat het beeld: de universiteit is een gesloten bastion. Wij moeten bijdragen aan nieuwe economische ontwikkeling, juist in een regio waar de banen niet voor het oprapen liggen. Laten zien: dit is de maatschappelijke waarde van de universiteit.’ 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.