Toonder probeerde leven te beëindigen

Schrijver en tekenaar Marten Toonder (1912-2005) heeft in maart 2001 zelfmoord geprobeerd te plegen met een overdosis slaappillen. Toen de poging in zijn woning in Ierland mislukte, bracht zijn familie hem naar Nederland om aan te sterken. Tegenover de buitenwereld werd volgehouden dat hij 'herstellende is van een longontsteking'.


Deze onthulling doet Wim Hazeu in zijn biografie Marten Toonder, die gisteren is verschenen bij uitgeverij De Bezige Bij. Zes jaar lang werkte Hazeu aan het boek over Toonder. Hij kreeg eerder waardering voor zijn biografieën van onder anderen de schrijvers Jan Jacob Slauerhoff en Simon Vestdijk.


Hazeu beschrijft Toonders mislukte zelfdoding in feitelijke bewoordingen. Uit Toonders geciteerde brieven blijkt dat hij zich vervreemd voelde van het leven en grote moeite had met het ouder worden, met het bijbehorende lichamelijke falen. Hij kon niet meer schrijven en was creatief uitgeput.


Toonder werd beroemd als de geestelijke vader en tekenaar van Olivier B. Bommel en Tom Poes. Zijn taalvondsten als 'minkukel' en 'grootgrutter' hebben de Nederlandse taal verrijkt.


Toonder maakte er in zijn laatste levensjaren, ook na de poging tot zelfdoding, geen geheim van dat hij geen zin meer had in het leven. Zijn laatste jaren bracht hij door in het Rosa Spier Huis in Laren. Uiteindelijk overleed hij in 2005 in zijn slaap.


Hazeu portretteert Toonder, die het imago van een 'heer' had, ook in zijn laatste jaren. Zo staat er: 'Wie onverwacht op bezoek kwam, zag soms een ontluisterend beeld van de vroegere grand seigneur. Hij zat uitgezakt in zijn stoel, sloffen aan, met vlekken op zijn overhemd en zijn pantalon hoog opgetrokken, en een personeelslid in de buurt dat vroeg: 'Hebt u nog sapjes nodig?'


De biografie komt uit in het zogenaamde Toonderjaar, het jaar waarin de tekenaar 100 jaar oud zou zijn geworden. Een expositie in het Letterkundig Museum te Den Haag opende tegelijk met de boekpresentatie.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden