Tony Blair is terug, en gaat zich actief mengen in het Brexit-debat

Tony Blair gaat zich actief mengen in het Brexitdebat. Dat kondigde de oud-premier aan op de Dag van de Arbeid en de 20ste verjaardag van zijn eerste van drie verkiezingsoverwinningen. Volgens de 63-jarige sociaal-democraat zal een Brexit het land grote schade toebrengen, zo beweerde hij tegenover The Daily Mirror. Hij vindt dat de huidige leider van de Labour Partij, Jeremy Corbyn, niet genoeg doet om het tij te keren.

Tony Blair en Jean-Claude Juncker. Beeld epa

In de aanloop naar de verkiezingen op 8 juni zal Blair het land ingaan om zo veel mogelijk kiezers te ontmoeten en hen ertoe te brengen voor een eurogezinde kandidaat te stemmen, ongeacht van welke partij. Zijn hoop is dat het land ten minste bij de Europese Economische Ruimte (EER, de EU-landen en Liechtenstein, Noorwegen en IJsland) komt en zich niet helemaal afscheidt van de EU. In het besef dat hij niet geliefd meer is, heeft Blair besloten om niet als Kamerlid terug te keren naar het Lagerhuis.

Redder des vaderlands

Als deel van dit offensief heeft Blair journalisten uitgenodigd en persfotografen op de hoogte gesteld van 'geheime' ontmoetingen met oude politieke vrienden. Hij werkt onder meer nauw samen met zijn oude spindoctor Alistair Campbell, die sinds de zomer gangmaker is van het weekblad The New European. Tevens is Peter Mandelson weer van de partij. In Newsnight zei de architect van New Labour er trots op te zijn dat hij door de eurovijandige Daily Mail is uitgemaakt voor 'saboteur'.

De beslissing van Blair kwam niet onverwacht. Hij heeft de afgelopen maanden steeds meer van zich laten horen, uit onvrede met de keuze van een meerderheid van de Britten om voor de Brexit te stemmen. Blair was de meest eurogezinde premier sinds Edward Heath, de leider die het Verenigd Koninkrijk liet aansluiten bij de Europees Economische Gemeenschap. Als het aan hem had gelegen hadden de Britten allang euro's in hun portefeuille gehad.

Blair vecht ook voor zijn erfenis. Zijn beslissing om in 2004 de grenzen open te zetten voor Oost-Europese migranten wordt gezien als belangrijke factor in een stem voor de Brexit. Hetzelfde geldt voor de financiële crisis die in de nadagen van New Labour plaatsvond. Daar komt bij dat de leugenachtigheid rondom de invasie van Irak het vertrouwen in politieke leiders geen goed heeft gedaan en ertoe heeft bijgedragen dat Labour nu wordt geleid door een eurosceptische pacifist.

Etentje

Ondanks deze achtergrond wil Blair nu een nieuwe rol spelen als redder des vaderlands. 'Ik ben niet bang mijn handen vuil te maken', verzekerde hij. Premier Theresa May ligt ondertussen op koers naar een grote verkiezingswinst. Haar aanzien is echter afgenomen door een groot artikel in de Frankfurter Allgemeine over een desastreus verlopen diner met EU-baas Jean-Claude Juncker, vorige week op 10 Downing Street, waarbij ook Brexitminister David Davis present waren.

Juncker zei geschrokken te zijn over het optimisme van May. De premier denkt bijvoorbeeld binnen enkele weken een regeling voor EU-burgers in het Verenigd Koninkrijk (en Britten op het vasteland) te kunnen treffen en dat de Britten zonder een fikse scheidingsrekening te betalen tot een handelsakkoord met Brussel kunnen komen. Een ander geschilpunt betrof de onderhandelingen zelf. May wil alles tot op het laatste moment geheim houden terwijl de EU na elke fase openbaarheid eist.

May wil volgens Juncker voor de Britse bühne een harde Brexit maar tegelijkertijd zo veel mogelijk bij de EU blijven. Deze tactiek had ze ook toegepast als minister van Binnenlandse Zaken. Bij het Verdrag van Lissabon hadden de Britten tal van uitzonderingsclausules bedongen om tegemoet te komen aan de drang naar soevereiniteit. Maar na een paar jaar dienden Britse bewindslieden, onder wie May, verzoeken in om alsnog deel uit te maken van de Europese samenwerking.

Theresa May en Jean-Claude Juncker op 10 Downing Street. Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden