Tommel ziet voordelen aan 'scheefwoners'

Wie op een lage huur blijft zitten, terwijl zijn inkomen stijgt, woont politiek niet correct. Het ministerie van Volkshuisvesting schaart mensen die zoiets doen onder de noemer scheefwoners....

Van onze verslaggeefster

Ineke Jungschleger

AMSTERDAM

De vorige staatssecretaris Heerma (CDA) droeg twee jaar geleden de gemeenten en woningbouwverenigingen nog op hun scheefwoners met alle mogelijke middelen aan te zetten tot verhuizen. Een kwart van de huurders in Nederland woont te goedkoop en bezet daarmee woonruimte die moet vrijkomen voor de lager betaalden.

Tommel wil echter het beeld wegnemen 'dat wij tot de laatste snik de scheefheid willen bestrijden'. Dat zei hij woensdag op een congres van de Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting. De aanwezigheid van mensen die eigenlijk te veel verdienen, blijkt vaak een zegen voor de buurt. Zij voorkomen dat de boel verpaupert. Als een wijk leegloopt, omdat op een andere plek aantrekkelijke nieuwbouw komt, is de consequentie dat de wijk verkleurt. Dat hoeft niet per definitie slecht te zijn. Tommel: 'Over de eenzijdige wijkopbouw van Wassenaar of Aerdenhout zult u maar beperkt horen klagen.'

Maar in de buurten waar de eenzijdige opbouw de kant op gaat van pure verarming, geeft hij de voorkeur aan een ruimer toewijzingsbeleid. Dat betekent onder meer dat jongeren met goede vooruitzichten de kans moeten krijgen woningen te kopen in de buurt waar ze als student een goedkoop verdiepinkje huurden.

Een eigenaar verlaat een wijk lang niet zo snel als een huurder. Subsidie op koopwoningen is een van de belangrijke instrumenten om buurten gezond te houden. Bij het kopen of een 'huursprong' is een veel voorkomende vraag: 'kan ik terug als ik minder ga verdienen?' Er zijn, alweer met subsidie, risicobeperkende constructies mogelijk. Hoe komt de tot doorstromen bereide scheefwoner daar allemaal achter? Tot nu toe door de deur plat te lopen bij zijn woningbouwvereniging of de gemeentelijke huisvestingsdienst. In de toekomst kan dat door een bezoek aan de 'doorstroommakelaar'. Alkmaar heeft hem al. Maastricht en Den Bosch volgen.

De doorstroommakelaar doet in principe wat elke makelaar doet: op de hoogte zijn van wat er te huur en te koop is. Hij zou namens corporaties risicogaranties ('u kunt terug en wel als volgt') moeten gaan aanbieden voor wie nog aarzelt om te verhuizen. Voor ouderen zou hij dingen kunnen regelen op het gebied van dienstverlening, zodat ze de stap aandurven.

Scheefwoners kunnen zich permitteren noten op hun zang te hebben. Ze moeten verleid worden. De verhuiskostenpremie werkte niet, als verleidingsinstrument, en is afgeschaft. De meeste mensen willen helemaal niet naar de polder, maar naar een mooie plek in de eigen buurt. Als die kans er is, betalen ze zelf de verhuizing wel.

Enkele hooggeleerde commentators vertelden, per video, de congresserende volkshuisvesters dat het medicijn doorstroming zeer kwalijke bijwerkingen kan hebben. 'Tot nu toe worden we gered door de scheefgroei', zei R. van Engelsdorp Gastelaars, hoogleraar sociale geografie aan de Universiteit van Amsterdam. 'Buurten houden een gemengde structuur, scholen zakken niet helemaal in. Scheefheid in de verhouding van woonlasten en inkomens is geen schande, maar juist een zegen voor verarmende wijken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden