Toen Julian Cope nog van liedjes hield

Behalve de nieuwe Arcade Fire is er de laatste weken nog een plaat die ik dagelijks het liefst een paar keer draai. En dat is er een uit 1980, die onlangs in een deluxe edition verscheen. Wat zoveel betekent als dat er bij het reguliere album een paar cd's met sessies en b-kantjes zijn gevoegd en er door betrokkenen dan wel journalisten wat herinneringen worden opgehaald in het begeleidende boekwerkje..

Ik ben dol op dergelijke uitgaven, ook al is het bonusmateriaal vaak nogal miniem en moet je flink in de buidel tasten. Zo kost Disintegration van The Cure en Ommadawn van Mike Oldfield al snel een euro of dertig.

De plaat waar ik het nu over wil hebben kocht ik vorige maand in Londen voor 15 pond: Kilimanjaro van The Teardrop Explodes. Het debuut van Julian Cope uit 1980. Ik weet nog dat de plaat verscheen, en ik er niet zo veel aan vond.

Het was het najaar van 1980 dus. Het debuut van Echo & The Bunnymen was een paar maanden uit en dat vond ik geweldig. Net donker genoeg om te passen bij Closer van Joy Division, die met Crazy Rhythms van The Feelies en Strange Boutique van The Monochrome Set de soundtrack van de zomer had gevormd. Maar Crocodiles was niet alleen somber, het klonk ook zeer gedreven en opzwepend.

Er zouden nog een paar veebesproken debuten verschijnen. Jeopardy van The Sound (liefde op het eerste gehoor) Boy van U2 (vond ik stomvervelend blijmoedig gebrul) en dus die Teardrop Explodes.

Daar had ik moeite mee zoals ik aanvankelijk ook moeite had met Searching For The Young Soul Rebels van Dexys Midnight Runners. Misschien waren het de blazers wel. In elk geval vond ik ook Kilimanjaro te vrolijk.

Wilder dat een jaar later verscheen, daar kon ik helemaal niks mee. En hoewel ik Cope's soloplaten dankzij liedjes als World Shut Your Mouth best aardig vond, vond ik dat zijn werk niet in de schaduw kon staan van stadgenoten Echo & The Bunnymen.

Pas in 1994 veranderde dat. Cope publiceerde zijn memoires: Head-On, Memories of the Liverpool Punk-scene and the Story of The Teardrop Explodes; 1976-1982.

Ik verslond het en beschouw het nog altijd als een van de beste popboeken over die periode. Ook zijn platen ben ik toen pas echt gaan waarderen. Maar pas sinds enkele weken ben ik echt verslaafd aan Kilimanjaro.

Er staat geen minder liedje op. De singles When I Dream en Treason (en op de bonus-cd Reward) vond ik altijd al goed, maar van Sleeping Gas krijg in echt geen genoeg.

37.05 minuut duurt het album en er staat geen seconde te veel op. Een deel van de liedjes kwamen voort uit de samenwerking tussen Cope, Bunnymen zanger Ian McCulloch en Pete Wylie van Wah Heat. Zij noemden zich The Crucial Three maar de ego's waren te groot om echt tot een substantiële samenwerking te komen.

Grappig trouwens dat producers The Chameleons (David Balfe en latere KLF man Bill Drummond) zowel Crocodiles van The Bunnymen als Kilimanjaro in een paar weken na elkaar opnamen.

Wat me verder het meest verbaast is hoe behept Cope indertijd was met het schrijven van 'gewone' popliedjes. Hij is nog altijd actief en brengt met een grote regelmaat onder allerlei namen platen uit. Van Krautrock tot heavy metal, maar in popliedjes doet hij al een paar decennia niet meer.

Rare man. Dat vond ik ook toen ik hem in 1995 sprak. Ik was het vergeten maar ik heb hem zelfs zijn boek laten signeren, zo zag ik toen ik het weer eens te voorschijn haalde. Toen ik hem sprak, had hij al geen zin meer in Teardrop Explodes nostalgie, zijn boek moest daar een einde aan maken. Hij is consequent gebleven want voor de nieuwe editie van Kilimanjaro leverde hij geen nieuwe tekst.

Cope heeft veel gepubliceerd. Een zeer aardig boekje over Krautrock, dat hij niet meer wil herdrukken, een boek over Japanse psychedelische rock en een boek over, ja wat eigenlijk, dat The Modern Antiquarian heet: A Pre-Millennium Odyssey Through Megalithic Britain. Ik schiet iedere keer weer in de lach als ik het ter hand neem, maar wat ik er mee moet?

Fascinerende figuur wel die Cope maar een draaibare plaat van zijn hand zou welkom zijn.

Hier nog een paar citaten uit Head-On:

Over de punktijd in Londen: Londen was getting more Rocky Horror and less Stooges every day.

I was creeping to 20. Uncool. Nineteen was the punkage to be.

Over The Fall: You had to see them live to hear them and I saw them 28 times in 1978.

Over The Modern Dance van Pere Ubu: just a million ideas in one record. McCull (zanger Bunnymen) arrived late and said he hated it, but it wasn't Bowie so what did he know?

En dan een Mark E Smith quote die me fascineert: All The English groups act like peasants with free milk.

Over U2: They talked of passion as though it was their exlusive right.

Wat me bij herlezing opviel is dat Cope zo mooi verwoordt hoe je in die jaren met nieuwe muziek in aanmerking kwam en hoe essentieel de rol van de lokale platenboer was. Hun inkoopbeleid bepaalde voor een groot deel de muziekbeleving. Je moest echt moeite doen voor een single of album en los van de radiouitzending van John Peel was er geen andere mogelijkheid om van iets kennis te nemen.

Dat is nu nauwelijks meer voorstelbaar. Daarom raad ik ook zij die niet beter weten dan dat je alle muziek gewoon op internet kunt vinden, aan dit boek te lezen.

En te luisteren naar Kilimanjaro van Teardrop Explodes. Voor mij toch een ontdekking, ook al was ik erbij 30 jaar geleden.

Hierbij een clipje om in de stemming te komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden