Toegift op de basisschool: de staartdeling

Na te zijn verdrongen door het realistisch rekenen, keert de staartdeling weer terug op school, blijkt op de Nationale Onderwijs Tentoonstelling....

‘De staartdeling was jarenlang taboe, en zo feitelijk uit het onderwijs verdwenen’, zegt Klaas Dolsma van Noordhoff Uitgevers. ‘Maar in onze nieuwe rekenmethode Reken zeker kom je hem weer tegen.’

De Nationale Onderwijs Tentoonstelling, de tweejaarlijkse beurs die nog tot en met zaterdag vijf hallen van de Jaarbeurs in Utrecht vult, lijkt de aangewezen plek om eens te onderzoeken of al wordt ingespeeld op een van de didactische discussies van het moment. Onder aanvoering van wiskundige Jan van de Craats en zijn Stichting Goed Rekenonderwijs zijn de laatste jaren steeds meer didactici in de aanval gegaan tegen het bastion van het zogeheten realistisch rekenen.

Daarin krijgen leerlingen sommen vaak gepresenteerd in een context uit de werkelijkheid, zijn hoofdrekenen en schatten belangrijk en leren ze meerdere oplossingsmethoden beproeven. Het werd de dominante methode op de meeste basisscholen, maar de kritiek zwelt aan: leerlingen kunnen niet meer cijferen, raken in verwarring door al die methoden, en met name taalzwakke leerlingen hebben last van de verhaaltjes waarin de sommen zijn verpakt.

De nieuwe methode van Noordhoff is gebaseerd op de ‘ouderwetse’ rekenmethode, waarbij het bijbrengen van steeds één heldere oplossing centraal staat, en verder vooral moet worden geoefend. Reken zeker komt uit in het schooljaar 2010-2011. ‘Maar ik had hem graag nu al gehad’, zegt Dolsma. ‘Er is veel vraag naar.’

Bij de stand van Scala Leuker Leren, een kleintje te midden van uitgeefreuzen als Malmberg, Thieme Meulenhoff en Noordhoff, komen belangstellenden voor ‘nieuw oud rekenen’ sneller aan hun trekken. ‘Ons Grote Rekenboek komt al in maart uit’, zegt Janet Meijer niet zonder trots. Scala kiest niet voor een mengvorm van realistisch en traditioneel rekenen, maar puur voor het laatste. ‘Kinderen zijn het overzicht kwijt’, zegt Meijer. ‘Zo’n methode als herhaald aftrekken voor deelsommen, dat heeft zo’n gigantische kans op fouten. Een staartdeling komt altijd uit.’

Peter Sonnenberg van Malmberg is daar niet van overtuigd: als een deelsom niet meer op ronde getallen uitkomt en er moeten komma’s geplaatst worden, gaat het nog steeds bij veel leerlingen fout. In zijn nieuwe methodes wordt niet voor de staartdeling gekozen, wel is er weer meer aandacht voor automatiseren, ofwel oefenen.

‘De staartdeling is een trucje, draagt niet bij tot inzicht’, zegt ook Hans Vermeer, auteur van de rekenmethode van de Brabantse uitgeverij Zwijsen. Hier is de staartdeling terug, maar als optie. ‘Op het eind van de basisschool kan de docent hem tevoorschijn halen, als toegift.’

Docent Annemarie van Zoest van Saltoschool Hanevoet in Eindhoven ziet wel wat in de traditionele methode van Scala. ‘Een staartdeling maakt het voor zwakkere leerlingen makkelijker: het werkt, zonder dat je weet wat je doet.’ Dat is ook niet zo erg, vindt ze. ‘Op de middelbare school krijgen ze een rekenmachine, dan weten ze ook niet waarom ze wat doen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden