COLUMNKEULEMANS IN QUARANTAINE

Toch eens checken: is de coronaprik écht niet schadelijk voor de vruchtbaarheid?

null Beeld

Ze had zich uiteindelijk toch maar laten inenten, vertelde de mevrouw, afkomstig uit licht vaccinsceptische kring, me. Nu haar jongvolwassen dochters nog. Die wilden niet. Van het coronavaccin word je immers onvruchtbaar! Ze kwamen zelfs met allerlei heel overtuigend klinkende informatie waaruit dat bleek. Dus Maarten, hoe zit het nou?

Ja, hoe zit dit eigenlijk? Want nu ook de twintigers aan de beurt komen voor vaccinatie, leeft de zorg om de vruchtbaarheid weer op. In een Britse peiling zei liefst 27 procent van de vrouwen tussen de 18 en de 34 te passen voor het vaccin, met zorgen om de vruchtbaarheid als belangrijkste reden. En hoewel de officiële websites aangeven dat er niets is om je zorgen over te maken, zeggen ook die het fijne er niet van. Zo’n verhaal moet toch ergens vandaan komen?

De zaak blijkt terug te gaan op een relletje van begin december. Michael Yeadon, een oud-topman van farmaceut Pfizer die zich gaande de pandemie steeds meer ging verzetten tegen de coronamaatregelen, riep toen op om de vaccinonderzoeken te staken. Het vaccin tegen het virus zou misschien per ongeluk ook een afweerreactie kunnen opwekken tegen ‘syncytin-1’, een eiwit dat nodig is voor de aanleg van de placenta. ‘Dat zou erin resulteren dat gevaccineerde vrouwen in essentie onvruchtbaar worden’, aldus Yeadon.

Dat hakte er lekker in. ‘Hoofd onderzoek Pfizer: covidvaccin steriliseert vrouwen’, kopte een vaccinsceptische site. En in zulke bewoordingen zingt het verhaal nog steeds rond. Coronavaccins maken onvruchtbaar, de industrie zelf heeft het toegegeven!

null Beeld

De omkeer van Mike Yeadon tot vaccinscepsis is een van de wonderlijke raadsels van de pandemie. Aanvankelijk was de Brit nog warm voorstander van vaccinatie. Maar toen na de zomer de crisis maar voortging, sloeg de pest hem in het lijf. Gaandeweg ging de Brit zich steeds feller verzetten tegen de hele rimram: de sluitingen, de mondmaskers, de massavaccinatie. ‘Zo ken ik Mike helemaal niet’, zeggen zijn oud-collega’s.

In dat licht moet je ook zijn opmerkingen over de vruchtbaarheid zien. Inderdaad is ‘syncytine-1’ een eiwit dat ervoor zorgt dat de verschillende lagen van de placenta aan elkaar plakken. Muizen waarbij men het eiwit uitschakelt, kunnen prompt geen nageslacht meer krijgen: de embryo’s verpieteren en worden afgestoten. Als het vaccin echt zou zorgen voor een afweerreactie tegen syncytine-1, kunt u eventuele kinderplannen wel vergeten.

Alleen: dat doet het vaccin helemaal niet. Het vaccin zorgt voor de aanmaak van antistoffen tegen de uitsteeksels van het coronavirus. En anders dan Yeadon stelt, lijken die stekels helemaal niet op het syncytine-eiwit. Syncytine-1 heeft van zijn 538 bouwsteentjes er vier gemeen met het spike-eiwit, met nog een afwijkend steentje ertussen ook. En dat is veel te weinig overeenkomst, weet moleculair viroloog Marjolein Kikkert.

‘Het immuunsysteem is ontzettend goed in het herkennen van vreemde eiwitten ten opzichte van zijn eigen eiwitten’, zegt ze, aan de telefoon vanuit het LUMC in Leiden. ‘En voor enige serieuze vorm van kruisreactiviteit moet je minstens zes aminozuren hebben, die precies overeenkomen.’ Bovendien maakt de plek uit waar de bouwsteentjes zitten: ‘Ook met zes identieke aminozuren is niet gezegd dat de antistof zal binden.’ Als ons immuunsysteem echt zo gevoelig was als Yeadon denkt, zou een gewone verkoudheid ons al onvruchtbaar maken, merkt Kikkert op.

De onderzoeken bevestigen dat verhaal. Muizen die op proef met de coronavaccins werden ingeënt, konden nog gewoon zwanger worden en gezond nageslacht baren. Mensen trouwens ook: in de VS zijn inmiddels 121 duizend zwangere vrouwen gevaccineerd, en van meer miskramen of vroeggeboortes dan normaal is tot dusver geen sprake. In de vooronderzoeken waren er, pikant genoeg, zelfs méér miskramen bij de vrouwen die een nepprik kregen, als placebomiddel, dan bij de vrouwen die het echte vaccin kregen, zie ik tot mijn verrassing.

Of je nu kijkt naar eiwitten, muizen of mensen: de kust is dus echt veilig. Terwijl, omgekeerd, het krijgen van corona de kans op zwangerschapsproblemen juist vergroot. Een net verschenen, grote Britse studie volgde 342 duizend zwangere vrouwen, van wie er 3.527 corona kregen. De cijfers liegen er niet om: onder de vrouwen met covid waren er, na bijstelling voor zaken als leeftijd en onderliggende kwalen, twee keer zoveel vroeggeboorten, twee keer zoveel doodgeboorten, anderhalf keer zoveel zwangerschapsvergiftigingen en 60 procent meer keizersneden.

Droge conclusie van de onderzoekers: ‘Zwangere vrouwen zouden prioriteit moeten krijgen bij vaccinatie.’ Een boodschap die je op de een of andere manier in kringen van vaccinsceptici toch wat minder hoort.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden