Tijd voor de feiten rond de dood van Mitch Henriquez

'Mensen raakten ons aan. Ik vond het ook niet veilig voor een ambulance om te komen'

Bijna tweeënhalf jaar na de dood van Mitch Henriquez is het tijd de feiten rond zijn hardhandige arrestatie te behandelen, vindt de rechter. De zaak wordt niet meer uitgesteld, ook al zijn er nieuwe beelden opgedoken.

De familie en advocaten van de nabestaanden van Mitch Henriquez. Foto anp

'Ik hoorde Mitch Henriquez roepen dat hij een magnum had. Ik dacht: die man heeft een vuurwapen of een ijsje.' Het is 27 juni 2015, een uur of tien in de avond, als een bewaker ziet dat de Arubaanse Henriquez samen met zijn vrienden het Haagse festivalterrein van Night at the Park verlaat. Henriquez is dronken, denkt deze bewaker. De Arubaan maakt een geintje, denkt een andere getuige.

Ook de eerste agenten die Henriquez zien lopen denken aanvankelijk niet dat de 42-jarige man een gevaar vormt. Want terwijl Henriquez roept dat-ie een wapen heeft, lacht hij en grijpt hij naar zijn kruis. Een vriendin trekt hem lachend met zich mee. De festivalsfeer is nog gemoedelijk.

'Stop, je maakt mensen bang'

Maar, zeggen deze agenten tegen elkaar, als Henriquez hiermee doorgaat krijgt hij een waarschuwing. Luistert hij niet, dan volgt een aanhouding voor het verstoren van de openbare orde. Roepen dat je een wapen hebt in tijden van terroristische aanslagen kan onrust veroorzaken.

'Stop, je maakt mensen bang. Ga weg', zeggen ze enkele minuten later tegen hem. Maar Henriquez? Die weigert te vertrekken. En dat niet alleen: terwijl er steeds meer agenten op hem afkomen, herhaalt hij dat hij een wapen heeft en gebaart hij naar zijn broekband.

'En dat is het moment dat ik erbij kwam', zegt DH02.

'Ik dacht echt dat hij een wapen had. Je kunt zo'n risico niet nemen', voegt DH01 toe.

Aan een grapje denken DH01 en DH02 niet. Sterker nog: ze voelen zich bedreigd door de grote Arubaanse man.

In de zwaarbeveiligde zittingszaal van de rechtbank op Schiphol klinken de stemmen van DH01 en DH02 als die van een robot. Alleen de rechters en de officieren van justitie kunnen hen zien. De overige aanwezigen zien een scherm en horen vervormde stemmen. Want de verdachten blijven anoniem. Voor hun eigen veiligheid. De agenten, gekleed in hun uniform, staan terecht voor hun betrokkenheid bij Henriquez' dood. DH01 moet zich verantwoorden omdat hij de omstreden nekklem toepaste, DH02 omdat hij tegen de neus van Mitch sloeg en pepperspray gebruikte.

Advocaat van de nabestaanden Gerald Roethof tijdens de regiezitting eerder dit jaar. Foto anp

Liplezer

De eerste zittingsdag begint onrustig. Een van de advocaten van de nabestaanden, Gerald Roethof, krijgt een luide snauw van de rechter. Roethof is gaan staan om iets te zeggen. 'Niemand heeft het woord, tenzij hij of zij het van mij heeft gekregen', aldus de rechter. 'Ik bepaal dat.' Luisteren de aanwezigen niet, zegt hij op strenge onderwijzerstoon, 'dan krijgen we ongeordende toestanden'.

De nabestaanden willen dat de strafzaak wordt uitgesteld. Een recherchebureau, ingeschakeld door slachtofferadvocaat Richard Korver, heeft scherpere en betere beelden gevonden van de hardhandige politiearrestatie. Er zou op te zien zijn hoe het hoofd van Mitch Henriquez paars werd. Ook zou te zien zijn hoe een van de vijf agenten een bewegingsloze Henriquez omhoogtrekt, terwijl een ander hem naar beneden duwt. 'Dat strookt niet met uitspraken van de politie dat de Arubaan zich tot het eind van zijn arrestatie verzette', aldus Korver. De familie wil dat de beelden alsnog worden onderzocht. Ook willen ze dat er een liplezer het gesprek van de betrokken agenten reconstrueert.

Maar de rechtbank voelt weinig voor uitstel. De nieuwe beelden zullen aan het dossier worden toegevoegd en later worden besproken, besluiten de rechters maandag. Zij vinden dat het bijna tweeënhalf jaar na de dood van Henriquez tijd is om de feiten te behandelen. En dus worden DH01 en DH02 ondervraagd over die paar fatale minuten op 27 juni 2015.

'Volgens getuigen ging het heel snel. Het ene moment zou Henriquez tegen de politie hebben gezegd: 'Wil je mij fouilleren, wil je mijn wapen zien, kom me dan fouilleren.' En het andere moment hoorden getuigen geschreeuw van de politie: 'Laat je handen zien. Ga op de grond liggen.' Getuigen zeggen dat er vrijwel direct twee, drie agenten op zijn rug sprongen', zegt de rechter.

'Dat was niet het geval. Ik pakte hem bij zijn arm', antwoordt DH02. Volgens de agenten ging Henriquez meteen 'volop in verzet'. 'Hij slingerde me half weg met één arm.' Vier andere agenten schieten te hulp.

Voor politiebureau De Heemstraat in de Haagse Schilderswijk kwamen in 2015 honderden betogers samen. Foto anp

Tumult

Henriquez krijgt een knietje. Hij wordt geslagen met de wapenstok, krijgt klappen op zijn ribben en een vuist in zijn gezicht. Er wordt pepperspray in zijn ogen gesmeerd. Tegelijkertijd houdt DH01 zijn hoofd vast. De agenten werken Henriquez tegen de grond en boeien hem met twee paar handboeien. Volgens DH02 brult Henriquez. 'Alsof hij extra kracht bijzette.'

Dan opeens is het stil en beweegt de arrestant niet meer. Er komt snot uit zijn neus en hij reageert nergens meer op. Volgens de agenten is er nog een hartslag te voelen. En een levensbedreigende situatie? Daaraan denken ze niet. DH02: 'Ik dacht dat hij flauwgevallen was.' Hij vraagt DH01 de ME-bus te halen. De agenten voelen zich onveilig na het heftige gevecht. Er is tumult. 'Mensen raakten ons aan. Ik vond het ook niet veilig voor een ambulance om te komen. Het leek ons beter de arrestant mee te nemen naar het bureau en daar een ambulance te laten komen.'

'Bent u niet bekend met de regel dat bewusteloze arrestanten altijd door een ambulance moeten worden vervoerd?', vraagt de rechter.

'Nu wel', antwoordt DH02.

In de ME-bus ziet een van de agenten hoe Henriquez' gezicht grauw wordt. Eenmaal op het bureau 'trekt' DH02 Henriquez uit de bus en begint hij met reanimeren. Het blijkt te laat.

'Jullie stellen dat er sprake was van een levensbedreigende situatie met een vuurwapen', zegt de officier van justitie. Maar heeft iemand nadien nog gekeken of Henriquez echt een wapen bij zich had?

Nee, is het antwoord. 'Toen hij nergens meer op reageerde, moesten we hulp verlenen', zegt DH01. Bovendien, vervolgt DH02: 'Hij was al geboeid.'

Protest tegen politiegeweld in Den Haag. Foto anp

Lees hier alle achtergrondstukken terug over Mitch Henriquez

'Wij krijgen pas rust wanneer alle vijf agenten worden gestraft'
Vandaag begon het proces tegen twee van de agenten die betrokken waren bij de dood van Mitch Henriquez. Zijn familie wil dat ze alle vijf worden gestraft. 'Pas dan krijgen we rust, en kan ook Mitch rusten.'

Bijna 2 jaar na het voorval: strafzaak uitgesteld naar november 2017 door twijfels doodsoorzaak
De zaak over de dood van Henriquez wordt uitgesteld naar november dit jaar. Een deskundige trekt in een nieuw rapport een andere conclusie dan de forensisch patholoog. Niet verwurging, maar een hartritmestoornis zou de doodsoorzaak zijn. Door die nieuwe conclusie moet een derde deskundige uitsluitsel bieden.

Ruim een jaar na het voorval: twee agenten vervolgd voor dood Henriquez, wat deden zij fout?
Het Openbaar Ministerie vervolgt twee van de vijf agenten voor de dood van Mitch Henriquez. De agenten wordt doodslag dan wel dood door schuld ten laste gelegd. Vooral het gebruik van de nekklem wordt hen aangerekend: de Rijksrecherche oordeelde in november 2015 al dat de dood van Henriquez verklaard kan worden door het geweld van de agenten.

Een week na het voorval: wat gebeurde er met Mitch Henriquez?
Mitch Henriquez, op vakantie in Nederland om zijn zwangere dochter te bezoeken, wordt met flink geweld overmeesterd door de politie. Eén van de politiemannen klemt zijn armen om de nek van Henriquez, een ander houdt zijn benen vast. Een derde heeft een knuppel: wat gebeurde er op die bewuste avond met Mitch Henriquez?

Twee dagen na het voorval: Mitch Henriquez overlijdt na arrestatie, protesten in Schilderswijk lopen uit de hand
Op een muziekfestival in het Zuiderpark in Den Haag wordt de 42-jarige Arubaan Mitch Henriquez hardhandig gearresteerd. Een dag later overlijdt hij in het ziekenhuis, waarop protesten in de Schilderswijk uit de hand lopen. Er worden vergelijkingen gemaakt met dodelijke arrestaties van zwarte inwoners in Amerika en ook de term etnisch profileren valt. De overheid stuntelt met verklaringen over de toedracht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.