Tijd om Federers schaduw te verlaten

AMSTERDAM - Vroeg of laat duikt Roger Federer op. Wat Stanislas Wawrinka ook presteert op de tennisbaan, aan vergelijkingen met zijn vriend en landgenoot ontkomt hij niet.

Meestal valt het oordeel ongunstig uit voor de 28-jarige Zwitser, maar niet bij deze US Open. Wawrinka beleefde een heuse doorbraak. Voor het eerst in zijn loopbaan is Federer bij een grandslamtoernooi eerder uitgeschakeld dan hij. De voormalige nummer één en vijfvoudig kampioen van New York werd in de vierde ronde uitgeschakeld. Zelf staat hij in de halve finale.

Wawrinka, die voor het eerst de laatste vier van een grandslamtoernooi heeft bereikt, wist titelverdediger Andy Murray donderdagnacht met opvallend gemak te verslaan. Hij hoefde geen set af te staan aan de Wimbledonkampioen: 6-4, 6-3, 6-2. In de halve finale treft hij zaterdag Novak Djokovic, die won van de Rus Mikhail Joezjni: 6-3, 6-2, 3-6, 6-0.

Een van de eerste vragen die Wawrinka kreeg: heeft Federer van zich laten horen? Het antwoord luidde bevestigend. De oud-kampioen had een felicitatie gestuurd.

Wawrinka heeft zijn bestaan in de schaduw van Federer zonder morren geaccepteerd. Hij krijgt geregeld te horen dat het pech is dat hij tot dezelfde generatie behoort als de beste speler aller tijden. Zonder Federer zou hij als degelijke toptienspeler uit Zwitserland wellicht meer waardering hebben gekregen, en mogelijk betere sponsorcontracten hebben afgesloten.

Die suggestie weerspreekt Wawrinka altijd. Hij vindt dat hij veel aan Federer heeft gehad. Ze werden samen olympisch kampioen in het dubbelspel, in 2008, de meest opvallende prestatie uit Wawrinka's loopbaan. Maar hij is vooral blij met de vele trainingsuren die ze samen hebben gemaakt, waardoor hij kon ervaren wat het niveau van topspelers is. Hij zegt veel te hebben opgestoken van de adviezen die hij in de loop der jaren heeft gekregen.

Hij ervoer zijn plek in de luwte van de 17-voudig grandslamkampioen als prettig. 'Zeker toen ik jong was, vond ik het niet erg. Voor mij, als een verlegen gast, was het beter. Dus ik kan hem alleen maar dankbaar zijn voor de hulp en vriendschap.'

Is het denkbaar dat Wawrinka Federer voorbij steekt? Op de wereldranglijst staat de 28-jarige zoon van een biodynamische boerin met zijn tiende plek nog slechts drie plaatsen lager dan de voormalige nummer één. En zijn niveau lijkt , anders dan dat van Federer, flink omhoog gegaan. Bij de Australian Open verloor hij in januari pas diep in de vijfde set (12-10) van nummer één Novak Djokovic. En met zijn voortreffelijke spel dreef hij Murray donderdagnacht tot wanhoop.

Wawrinka sloeg 45 winnende punten, 30 meer dan Murray. Hij maakte vooral op de servicereturn het verschil. Hij nam keer op keer het initiatief in de rally over na matige tweede opslagen van de Brit. Vaak was hij trefzeker met zijn sierlijke enkelhandige backhand, die volgens John McEnroe de mooiste van het circuit is.

De Wimbledonkampioen, die als een uitmuntend retourneerder te boek staat, kreeg daarentegen geen vat op de opslag van zijn opponent. Hij wist geen enkel breakpoint af te dwingen. De weerstand van Murray leek al na een set gebroken. Hij moest in de tiende game, op zijn eigen opslag, maar liefst zes setpunten afstaan aan Wawrinka. Toen die de set binnenhaalde, sloeg de Brit zijn racket kapot. In de rest van de partij tierde en vloekte hij als in zijn jonge jaren. De zelfbeheersing die hij twee maanden geleden liet zien op Wimbledon leek geheel verdwenen.

De nederlaag tegen Wawrinka was de derde vroegtijdige uitschakeling voor Murray sinds zijn zege in Londen. Hij erkende dat die historische prestatie veel energie had gevergd. Fysiek en mentaal was hij gesloopt. Hij heeft moeite gehad om te trainen met de intensiteit die gebruikelijk was voordat hij het heilige gras als kampioen verliet.

Wawrinka heeft zulke luxeproblemen niet. Hij is bezig aan het beste jaar uit zijn loopbaan. Hij ziet uit naar het duel met Djokovic. Hoewel hij in 2006 voor het laatst van de Serviër won en sindsdien elf maal op rij heeft verloren, weet hij de spannende partij in Australië dat hij niet kansloos is.

Sterker nog: hij beschouwt die nederlaag als een cruciaal moment. Hij ontdekte dat hij de nummer één van de wereld vijf uur lang partij kon bieden, en met een beetje meer geluk zelfs had kunnen verslaan. Dat had hij in al zijn wedstrijden en trainingen tegen Federer nooit ervaren.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden