vervuild water

Tientallen schimmelsoorten aangetroffen in Nederlandse zwembaden

In een aantal Nederlandse binnenbaden krioelt het van de schimmels. 79 soorten schimmels trof de Utrechtse onderzoeker Yuli Ekowati aan in zeven zwembaden. 42 daarvan zijn mogelijke ziekteverwekkers. Ekowati vond ook sporen van medicijnen in het zwemwater. 

Beeld Bloomberg via Getty Images

Sommige Nederlandse binnenbaden krioelen van de schimmels. De Utrechtse civiel ingenieur en waterspecialist Yuli Ekowati bekeek zeven zwembaden. 42 van de door haar aangetroffen schimmels zijn mogelijke ziekteverwekkers. Daarnaast vond Ekowati huidverzorgingsproducten en sporen van geneesmiddelen.  Ze deed onderzoek naar de vervuiling van zwembaden en de gevolgen daarvan voor de volksgezondheid. Ze promoveert op 11 maart op haar resultaten aan de Universiteit Utrecht.

Doel van het onderzoek is te ontdekken of zwemmers ziek kunnen worden van zwembaden. Het onderzoek is mede betaald door de Europese Unie. Die is op zoek naar betere methoden om zwembaden te ontsmetten.

Wilt u dit verhaal liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie.

Hoewel binnenbaden standaard volgens de regelgeving worden gedesinfecteerd, zijn er vragen over de hygiënische omstandigheden ervan. Welke vervuiling is er toch nog te vinden? Ekowati nam monsters van alles waarmee zwemmers in aanraking komen. De vloer van de kleedruimte. De gang naar het zwembad. De doucheruimte. De ruimte rond het zwembad en de duikplank. Het zwemwater. Maar ook van de lucht en van de schuimplastic speeltjes die worden gebruikt voor zwemlessen.

‘Je treft vooral veel schimmels aan in de ruimtes van een binnenbad’, vertelt Ekowati. ‘Ze worden onder de schoenzolen meegebracht het zwembad in. Vanuit de kleedruimtes nemen bezoekers ze mee naar het bassin. Nauwe doorgangen van de kleedruimtes naar het bassin zijn het sterkst vervuild.’ 

Infecties luchtwegen

Zo trof Ekowatie Aspergillus fumigatus aan, die infecties aan de luchtwegen tot gevolg kan hebben. En ze vond  dermatofyten: een schimmelsoort die infecties kan veroorzaken aan huid, haar en nagels. ‘Toch is er niet direct reden voor alarm, veel schimmels komen ook gewoon voor in je eigen badkamer’, relativeert Ekowati. ‘In principe kun je daartegen, tenzij je een verminderde weerstand hebt. Dan kun je hierdoor een huidinfectie oplopen. Mensen die op blote voeten lopen, geven de infectie aan elkaar door. Vandaar dat de aanwezigheid van deze schimmels onwenselijk is.’

Ook in het zwemwater vond Ekowati schimmels, en ze trof cosmetica en huidverzorgingsmiddelen aan. Bovendien ontdekte ze sporen van geneesmiddelen die met de urine van zwemmers in het water belanden.

In zwembaden is chloor het wondermiddel: zowel ruimtes als zwemwater worden ermee ontsmet. Ekowati zet vraagtekens bij het breed toepassen ervan: ‘Chloor gaat een verbinding aan met zwemmersvuil in het water, waardoor gassen ontstaan. Die kunnen op keel, longen en ogen slaan. Kwetsbare zwemmers kunnen er ziek van worden. Het zou daarom zoveel mogelijk vermeden moeten worden.’

UV-licht en ozon

Samen met collega-onderzoekers beveelt Ekowati aan het zwemwater te zuiveren met behulp van UV-licht en ozon. ‘UV-licht van een bepaalde golflengte beschadigt het DNA van schadelijke micro-organismen. Daardoor kunnen ze zich niet meer voortplanten, waardoor ze mensen niet meer kunnen besmetten. Ozon is een variant op zuurstof. Die kan samen met UV-licht het water zuiveren. Geneesmiddelen en verzorgingsproducten worden met UV-licht en ozon zelfs beter verwijderd dan met voornamelijk chloor.’

Mariska Hol, kwaliteitsmanager bij de Nationale Raad Zwemveiligheid en de Stichting Zwembadkeur, en niet betrokken bij het onderzoek, vindt de resultaten relevant. ‘Ondanks het kleinschalige onderzoek zitten er interessante uitkomsten in die nader bekeken zouden kunnen worden in vervolgonderzoek. We leren ervan welke aanpassingen nodig zijn in procedures en voorschriften. Drie partijen kunnen direct hun voordeel doen met de resultaten. De producenten van schoonmaakmiddelen kunnen zoeken naar verbetering van hun producten. De periodieke controle van de vloeren kan verbeterd worden. En de zwemmers zelf moeten hun gedrag aanpassen: op slippers lopen, douchen en niet in het water plassen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.