Tien kandidaten PVV wonen buiten hun kiesprovincie

Den Haag - De PVV heeft op haar lijsten voor de provinciale statenverkiezingen ten minste tien kandidaten die niet in de provincie wonen waarvoor zij uitkomen. Als zij worden gekozen, zijn ze verplicht te verhuizen. Alle kandidaten hebben een Verklaring van Voorgenomen Vestiging moeten inleveren.


Dat blijkt uit de lijsten die vrijdag zijn vastgesteld op de hoofdstembureaus. De Kiesraad weet niet hoe vaak het eerder is voorkwam dat kandidaten buiten de provincie woonden. Het speelt ook bij de ouderenpartij 50Plus van Jan Nagel. Het lijkt een verschijnsel van nieuwe partijen.


In Zeeland heeft de PVV 5 van de 16 kandidaten van buiten de provincie. Volgens PVV-europarlementariër Lucas Hartong, die de lijst opstelde, is dat geen probleem. 'Als ze worden gekozen, gaan ze er gewoon wonen. Het zijn allemaal mensen die wat met Zeeland hebben. Addie Wisse, nummer 16, komt er vandaan. Harry Kleinen, op 7, woont in Bergen op Zoom. Dat ligt pal naast Zeeland.' Hartong staat zelf op 13. Hij woont in het Zuid-Hollandse Middelharnis. In Overijssel staat een kandidaat uit Duitsland op de lijst: Lara van Barneveld uit Gronau. Zij is makelaar en verkoopt Duitse huizen aan Nederlanders.


Jan Peter Pouwer van het stembureau in Middelburg zegt: 'Het komt niet heel vaak voor dat kandidaten elders wonen. Ik herinner me dat het ook gebeurde bij de LPF.'


Bij andere partijen komt het wonen buiten de provincie incidenteel voor. 'Het is absoluut geen schering en inslag', klinkt het op de partijbureaus van onder meer PvdA en CDA.


Het buiten de provincie wonen is een aanwijzing dat de PVV op sommige plaatsen moeite had kandidaten te vinden. Toch is het gelukt om overal mee te doen. Per provincie hebben PVV'ers uit de Tweede Kamer of het Europees Parlement mensen opgeleid. In een aantal gevallen haakten kandidaten af onder druk van familie of na hatemail. Ook heeft de partij nu zelf, veel strenger dan in de aanloop naar de vervroegde landelijke verkiezingen van 9 juni, gelukzoekers en baantjesjagers op de korrel gehad.


De statenverkiezingen zijn van groot belang voor het minderheidskabinet van VVD en CDA, dat wordt gedoogd door de PVV. De nieuwe statenleden kiezen in mei de Eerste Kamer. De coalitie wil ook daar op een meerderheid kunnen rekenen.


Met de lijsten in twaalf provincies maakt de PVV in één klap een groeispurt door. Voor partijleider Geert Wilders, die zijn Kamerfractie als het hart van de partij beschouwt, wordt het moeilijker de centrale greep te behouden. Tegelijk heeft hij nu bewezen in relatief korte tijd een grote groep nieuwe politici te kunnen kweken, die de partij een bredere basis geeft. Met het opleiden van de kandidaten is hij anderhalf jaar geleden begonnen.


'We hebben een doorsnee van de bevolking op de lijsten staan', zei Wilders bij de presentatie van de kandidaten in Enschede. 'We hebben een directeur én een verpleegster.'


Opmerkelijk is dat de meeste lijsten worden aangevoerd door mensen zonder politieke ervaring. Daar is bewust voor gekozen, ook omdat ze beter passen in de strakke partijdiscipline. Zo mogen ze vaak niet vrijuit spreken met de pers. Soms komen kandidaten van andere partijen, vaak de VVD of een lokale Leefbaar-partij, maar het gros is nieuw. De nummer één in Friesland, Max Aardema, is politieman. Edgar Mulder, de nummer één in Overijssel, is verkoopdirecteur. De nummer twee in Noord-Holland, Cora Bot-Koenen, heeft een bloembollenbedrijf in Andijk.


Een aantal van de nieuwelingen bekleedt maatschappelijke posities die mogelijk kunnen conflicteren met de uitgesproken PVV-standpunten. Lijsttrekker Aardema in Friesland, in opspraak omdat hij in 2001 een geboeide arrestant heeft geslagen, zei tijdens de presentatie gewoon als geüniformeerd agent actief te blijven. 'Daarover heb ik met de leiding overlegd en die zien daarin geen enkel probleem. Het zijn twee rollen die ik uit elkaar zal houden.'


Volgens een woordvoerder van de korpsleiding is alleen een afspraak gemaakt over het aantal uren dat Aardema aan zijn politieke werk zal besteden. Een andere Friese kandidaat is docent en geeft Nederlands en Maatschappijleer op een ROC.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden