Tien herinneringen aan Brazilië

Geel en oranje zijn kleuren van vrolijkheid. Brazilië en Nederland waren meer dan eens de Zuid-Amerikaanse en Europese smaakmaker van het WK. Morgen spelen ze hun vierde onderlinge WK-duel. Sportverslaggever Willem Vissers haalt herinneringen op aan wedstrijden van Brazilië.

Mijn eerste WK, dat van West-Duitsland, heb ik gevolgd via tv. Pelé is gestopt. Brazilië hunkert naar nieuwe sterren. De openingswedstrijd is saai, want de wereldkampioen van Mexico speelt 0-0 tegen Joegoslavië. Schitterende snor heeft die Rivelino, dat dan weer wel. In de laatste wedstrijd van de tweede groepsfase onttroont Nederland de Brazilianen, in een soms bikkelharde wedstrijd. Oog om oog. Oranje in het wit, Brazilië in het blauw. Krol breekt door op links en zet voor op Cruijff, die de bal in het doel zweeft. Wat een weergaloos doelpunt. Luis Pereira krijgt rood en spuugt naar de bank van Nederland.

1982 Echt


Niet de aanvallers van Brazilië zijn magisch, maar het middenveld: Falcao, Socrates, Toninho Cerezo, Zico. Eindelijk worden de Goddelijke Kanaries weer wereldkampioen. Toch? Nee dus. Italië wint tijdens dat WK in Spanje met 3-2 en stoot Brazilië uit het toernooi. Rossi profiteert van een onverantwoordelijke breedtepass van Toninho Cerezo. De liefhebbers van de Braziliaanse stijl huilen van verontwaardiging. Vanaf nu krijgen ze een wat saaier Brazilië te zien.

1992 Barcelona


Olympische Spelen. Help. Brazilianen kunnen ook hun handen gebruiken. De Nederlandse volleybalploeg van Arie Selinger herstelt zich van een desastreuze start van het toernooi, wint in de kwartfinale van Italië en in de halve eindstrijd van Cuba. De droom van de olympische titel kruipt de gedachten binnen, maar Brazilië is in de finale veel te sterk: 3-0. Marcelo Negrao is de ultieme springveer, de volleybalvariant van Romario.

1994 Dallas


Het is onverwacht koeler dan voorspeld in het doorgaans verzengende Dallas. Een beetje bewolkt ook. Ideaal weer om eerst het pakhuis te bezoeken vanwaar Lee Harvey Oswald president Kennedy zou hebben doodgeschoten, en vervolgens in de nog redelijk vroege middag een kraker in de kwartfinale van het WK te zien; Nederland - Brazilië. Het is 0-0 bij rust, een schaakspel. Valckx tegen zijn maat Romario. Na de pauze is het duel een schitterend tableau van voetbalkunde, met Brazilië uiteindelijk toch als winnaar, door de vrije trap van Branco (3-2). Alleen reserve Rob Witschge staat de pers te woord.

1998 Marseille


Zinderende halve finale, eentje om nooit te vergeten. De inhaalrace van Davids op Ronaldo en de sliding vol risico, de weergaloze kopbal van Kluivert voor 1-1, het schot van Kluivert voorlangs voor bijna de 2-1, de dansende Denilson, de niet-gegeven strafschop aan Van Hooijdonk, de verloren strafschoppenreeks tegen het vallen van de nacht, als zelfs de computer kuren krijgt van vermoeidheid. De tranen. En die vloeien niet alleen bij de voetballers zelf.

2005 Rio de Janeiro


Ontwikkelingswerker Nanko van Buuren rijdt ons rond door de sloppenwijken van Rio de Janeiro, met namen als Vila Cruzeiro, waar spits Adriano is geboren, en Furquim Mendes. Hier heersen drugsbendes, met illustere namen als Rode Commando en Derde Commando. Tv-verslaggever Jan Roelfs fluit soeverein een wedstrijd tussen soldado’s en non-soldado’s, drugssoldaten en soldaten die uit zo’n bende gestapt met gevaar voor eigen leven , want ‘het archief moet dan worden verbrand’. Bij de entree in de wijk ruimen we zelf de roadblocks op. Langs de zijlijn staat een wit paard. In de kantine snuiven soldaten cocaïne. Hun AK-47’s staan tegen de tapkast. Op een gegeven moment, een uur na de wedstrijd, zeggen we tegen Van Buuren: ‘Laten we gaan.’

2005 Rio de Janeiro


Bezoek aan het lege Maracana, het legendarische stadion dat op 31 augustus 1969 183.341 toeschouwers herbergde tijdens een interland tegen Paraguay. Het stadion wordt verbouwd. Het beeld van Mario Zagallo, wereldkampioen als speler én trainer, imponeert. Vanuit het stadion kun je het Christusbeeld op de berg Corcovado zien. Een man houdt de bal eeuwig hoog, als kunstje. In de gangen ruikt het naar massageolie en in de walk of fame zijn naast elkaar de voeten van Pelé, Romario en Garrincha vereeuwigd.

2006 Frankfurt


Uitgeloot voor de kwartfinale van het WK. Te weinig perskaarten. Hoe durven ze. Boos worden, protesteren bij de persdienst, over een balie hangen, wachten tot de FIFA-meneer een uur voor de wedstrijd namen van gelukkigen omroept die alsnog naar binnen mogen. Jaaa. Dan volgt een wedstrijd zoals voetbal zo vaak is: de werkelijkheid valt tegen. Brazilië is te oud en verliest van het ook al tamelijke oude Frankrijk, met de uitblinkende Zidane. Schitterend, hoe de dribbelende Ronaldinho op Vieira botst. Alsof die een horzel van zijn schouder mept. Ronaldo, de beste van het WK in 2002, is een dikkig kereltje geworden.

2007 Milaan


Op bezoek bij Clarence Seedorf in Milaan. Wat is dat? Een met fluweel bekleed kastje met een beker. De wereldbeker. De echte, die van de Italiaanse ontwerper Silvio Gazzaniga? Nou ja, het is een replica. Even later wrijft de nieuwe eigenaar liefkozend over het gouden laagje, met de twee atleten die de wereld torsen. Die eigenaar is Cafu, de Braziliaanse rechtsachter van AC Milan. Hij heeft de beker besteld. En waarom? Alle Italianen die wereldkampioen werden in 2006 hebben zo’n ding gekregen. Toen zei Cafu: ‘Ik wil er ook een, want ik ben twee keer wereldkampioen.’ En aldus geschiedde.

2007 Maturin


Robinho is de ster van de Copa America in Venezuela, meer nog dan de Argentijn Messi. Waar hij dribbelt, raken mensen in vervoering. Brazilianen vooral. Rijken, dat zie je zo. Ze vervelen zich nogal gauw. En ze hebben verder trouwens weinig te genieten, want hun bondscoach Dunga, ja, dezelfde als die van nu, heeft een vrij saaie ploeg samengesteld. Robinho is helemaal vrij om te doen wat hij wil. Hij pingelt vooral en maakte alle drie de doelpunten tegen Chili, in de stoffige stad Maturin, waar ter meerdere eer en glorie van Hugo Chavez een nieuw stadion is verrezen. Robinho is de ene keer onnavolgbaar voor zijn tegenstanders, en dan weer voor zijn medespelers.

Vrijdag in Port Elizabeth tart hij Van der Wiel.

Het Braziliaanse elftal. (AFP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden