Thuishuis wacht bestaan als 'experiment'

Ook de kinderopvang heeft zijn gedoogbeleid: thuishuizen bestaan al drie jaar, maar pas in 2005 krijgen ze een wettelijke basis....

Nancy Schrauwen vangt per week bij haar thuis op Tholen vijftien kinderen op. Ze heeft maximaal zes kinderen tegelijk over de vloer, twee meer dan is toegestaan aan gastouders. Schrauwen beheert een thuishuis. Dat is nu nog illegaal, maar wordt op Tholen door de gemeente gedoogd.

Per 1 januari 2005 worden de thuishuizen gelegaliseerd door ze aan te merken als experiment volgens de Wet Basisvoorziening Kinderopvang, die dan van kracht wordt. Nancy Schrauwen maakt het niet zoveel uit. Als franchise-nemer van de Stichting Kinderopvang Tholen, die de vergunning regelt, merkt zij weinig van de wettelijke leemte. Volgens haar is de gemeente op Tholen alleen maar blij met de thuishuizen. 'Wij vangen veel kinderen op van buitenlandse ouders die zelf naar school moeten.'

In Groningen zitten de thuishuizen wel te wachten op de nieuwe wet. Pouwla Hellinga van de Stichting Thuishuis: 'Het kan ons niet snel genoeg gaan.' Veel Groningse gemeenten leggen thuishuizen nu nog de regels op die voor gastouders gelden. 'Terwijl onze franchiseneemsters een opleiding hebben gevolgd en hun huis hebben aangepast', zegt Hellinga. 'Die vrouwen willen graag wat meer uitloop hebben zodat er tussen de middag of na schooltijd nog een kind bij kan.'

De eerste thuishuizen begonnen drie jaar geleden op Tholen, min of meer uit nood. Kinderopvangcentra bestonden niet op het eiland en het aantal gastouders nam ook af. Nu zijn de thuishuizen ook te vinden in Groningen en Noord-Holland. In het Gooi en Limburg volgen vrouwen een opleiding voor het opzetten van thuishuizen.

De gemeenten die de thuishuizen gedogen begonnen daaraan in de veronderstelling dat de nieuwe wet voor kinderopvang deze zou toestaan. Dat is niet zo: de toenmalige staatssecretaris Vliegenthart zag hiervan de pedagogische of financiële noodzaak niet in. Dat er nu toch een experimenteerartikel komt, is te danken aan een Kamermotie waarin wordt gevraagd de groepsgrootte voor thuisopvang te verruimen van vier naar zes kinderen.

Oudervereniging Boink vindt het bezwaarlijk dat thuishuizen tot experiment zijn gebombardeerd. Voorzitter Gjalt Jellesma: 'Door de ruime opzet is het experimenteerartikel een voortzetting van het gedoogbeleid. Handige jongens kunnen, onder het mom een experiment te zijn, doorgaan op de weg die ze al zijn ingeslagen: kleine kinderopvangcentra opzetten die qua huisvesting en opleiding niet voldoen aan de eisen.

'Het komt door de veronderstelling dat er op het platteland te weinig kinderen zijn om volwaardige crèches te beginnen. Sommige dorpen tellen echter drie thuishuizen: samen voldoende kinderen voor een prima crèche.'

Carla Bienemann van de Maatschappelijk Ondernemers Groep, een organisatie voor ondernemers in de welzijn, jeugdzorg en kinderopvang, is voorstander van de experimenten. Als er maar een goede omschrijving komt waaraan de projecten moeten voldoen. 'Je moet goed kijken naar het aantal vierkante meters en de leeftijdsopbouw van de groep. Zodat niet één vrouw zes baby's opvangt.'

Volgens Bienemann wordt het tijd dat de thuishuizen legaal worden. 'Nu krijgen ouders die er hun kinderen brengen geen werkgeversbijdrage of belastingaftrek, omdat de thuishuizen geen vergunning hebben.'

Yvette Vervoort van het Netwerkbureau Uitbreiding Kinderopvang, die zich verdiepte in de thuisopvang, vreest dat bij langer gedogen een schemergebied ontstaat. 'Hoe meer thuishuizen er komen, hoe minder zicht je erop hebt. Je ziet nu dat een deel van het eigen huis of de schuur wordt verbouwd tot minikinderdagverblijf. Soms wordt zelfs een apart pand gehuurd.'

Vervoort heeft leuke thuishuizen gezien. 'Met een echt huiselijke sfeer, veel aandacht voor het kind en een mevrouw die nooit ziek is. Vaak hebben die vrouwen twee of drie kleintjes. En tussen de middag en na school nog wat schoolkinderen.

'Maar waar ik moeite mee heb, is dat die vrouw alleen is. Op een crèche is altijd een achterwacht voor het geval iets gebeurt met een kind. Deze vrouwen kunnen de overbuurvrouw waarschuwen, maar wat als die niet thuis is?'

Vervoort vindt het 'niet logisch' dat er na al die jaren nog geëxperimenteerd gaat worden met thuishuizen. Maar volgens Hellinga van Stichting Thuishuis is dit onontkoombaar. 'Je zult toch de regelgeving moeten aanpassen aan de praktijk, en bekijken hoe de kwaliteit te waarborgen is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden