Thomashuizen gebruiken geld voor zorg om huur te betalen

De Thomashuizen, met 120 locaties voor verstandelijk gehandicapten, gebruiken geld dat bestemd is voor zorg om de huur van hun kapitale panden te betalen. Volgens betrokkenen gaat dit ten koste van de zorg. Dit blijkt uit de begroting van de Thomashuizen die in bezit is van de Volkskrant, gesprekken met oud-ondernemers en vertrouwelijke notulen van vergaderingen.

AMSTERDAM - Met een persoonsgebonden budget (pgb) kunnen gehandicapten zelf zorg inkopen. Het is niet bedoeld voor huisvesting, zegt een woordvoerder van het ministerie voor Volksgezondheid. 'Het pgb is er voor zorg en mag in principe niet worden gebruikt om kosten voor huur of levensonderhoud te dekken.'


Politici zien de Thomashuizen al jaren als hét voorbeeld in de zorg: huiselijk, zonder bureaucratie en dus goedkoop. Het zijn 'papa-en-mama-huizen' waarin acht verstandelijk gehandicapten worden opgevangen door een echtpaar dat bij hen inwoont. Met bijna duizend cliënten is het een van de grootste bedrijven die draaien op pgb-geld. De panden zijn in handen van woningbouwcorporatie Vestia.


Uit de begroting voor een Thomashuis blijkt echter dat tweederde van de huur, 95.000 euro per jaar, met pgb-geld wordt gefinancierd. Volgens de Thomashuizen is dat toegestaan omdat tweederde van het pand voor zorgactiviteiten wordt gebruikt. 'Daarmee is het onderdeel van de bedrijfsvoering', zegt directeur Hans van Putten. 'Al onze facturen worden bovendien gecontroleerd door de zorgkantoren.'


Hij richtte de huizen op uit onvrede over de 'kille' zorg voor zijn zoon Thomas. 'Mijn zoon was dan wel verstandelijk gehandicapt, maar hij woonde wel een beetje mooi.'


Harrie Verbon, hoogleraar openbare financiën in Tilburg, bekeek de exploitatie van een Thomashuis. 'Er klopt gewoon iets niet. Als ik genereus reken, wordt slechts de helft van het pgb-geld echt aan zorg uitgegeven. Formeel is dat oneigenlijk gebruik van zorggeld.'


De Thomashuizen leveren alle uren zorg die zijn afgesproken, stelt Van Putten. 'Wij doen dat goedkoper dan anderen. Met het geld dat we zo besparen, kunnen we cliënten de warmte bieden van een mooi pand.'


Verder verwijst hij voor een reactie op deze 'ingewikkelde materie' naar Hans van der Knijff van Per Saldo, vereniging van pgb-houders. 'Cliënten kopen zorg in bij de Thomashuizen. Als die zorg wordt geleverd, is het daarna aan de franchisenemers om te bepalen wat zij met het pgb-geld doen. Het is dan geen zorggeld meer. Als zij er voor kiezen om 60.000 euro aan Vestia te betalen, is dat hun keus.'


Dit gaat ten koste van kwaliteit, zegt een oud-uitbater. 'Hoe duurder het pand, hoe minder je overhoudt. Dan kun je minder personeel huren. Er worden vaak vrijwilligers en stagiairs ingezet. Typerend voor de Thomashuizen.'


Uit vergadernotulen blijkt ook dat de uitbaters kritiek hebben. 'Verhouding huur, pand en huurinkomsten vraagt gebruik van zorggeld.'


Bewoners van initiatieven als de Thomashuizen krijgen 4.000 euro pgb per jaar extra dat mag worden gebruikt voor activiteiten in gemeenschappelijke ruimtes. 'Een deel daarvan kun je rekenen voor kosten van het pand', zegt VWS. Maar ook als dit bedrag wordt meegeteld, hebben ondernemers jaarlijks tienduizenden euro's pgb-geld nodig voor de huur.


Vonk: Persoonsgebonden bedrog

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden