Theo op herdenkingsaltaar met knoflook en chutney

Op de dag van de moord op Theo van Gogh een uitvaartbedrijf openen getuigt van zakelijk instinct. Toch is het toeval....

Op deze dag wordt in Mexico Allerzielen gevierd op een manier die ze inspireert in hun dagelijks werk. Vrienden en familie van de overledenen vieren die dag feest op begraafplaatsen van hun dierbaren en nemen presentjes mee die symbool staan voor het leven dat de overledene heeft geleefd.

Voor de opening van hun bedrijf hadden Merel en Agnes de bezoekers gevraagd hetzelfde te doen. Het resultaat is een altaar van herinneringen, waarop een foto van Theo van Gogh een prominente plaats inneemt. Als symbool voor zijn leven schenkt Merel hem een sigaret uit haar eigen pakje.

Naast foto's van veelal jonggestorvenen liggen verassende symbolen op het altaar, zoals een gehaktbal, knoflook, gevulde wijnbladeren, een stok en chutney. Een foto moet het stellen zonder symbool. De eigenaresse zegt dat ze het liefst een exctasy pil had meegenomen. Dat vond ze gezien de oorzaak van het overlijden van haar goede vriend toch wat te wrang. Hij overleed aan een overdosis.

Merel en Agnes kijken goedkeurend toe. Dit is wat ze voor ogen hadden toen ze begonnen in de uitvaartbranche, en hun oude beroep als kraamverzorgster en regisseuse vaarwel zeiden. Beiden verloren op jonge leeftijd dierbaren.

De onpersoonlijke manier waarop het afscheid van die naasten was geregeld inspireerde ze om het zelf beter te doen. Agnes: 'Mijn broer was een heel extraverte en opvallende persoonlijkheid. Zijn uitvaart had niets te maken met de manier waarop hij leefde.' Ook Merel deelt die ervaring: 'Begrafenissen in Nederland zijn vaak nog zo traditioneel. Na dertig minuten sta je buiten met koffie en cake. Er is geen ruimte om op persoonlijke wijze afscheid te nemen van de overledene.'

Voorbeelden van hoe het anders kan zijn op een hand te tellen. Merel: 'De begrafenis van kunstenaar Peter Giele paste bij zijn leven. Het was extravagant en bombastisch.' Agnes: 'Misschien wel een beetje te bombastisch. Voor mij was de bijeenkomst in de Arena ter ere van Andrazes een voorbeeld van hoe het ook kan. Muziek, aankleding en sfeer: alles stond in het teken van de overledene.' Beiden benadrukken hoe belangrijk het is om een dienst samen met vrienden en familie samen te stellen: 'Alleen dan kan er een goed begin worden gemaakt met de rouwverwerking. Mensen zijn vaak zo verdoofd door het overlijden dat ze bijna niet in staat zijn om keuzes te maken.'

Bij de dood van Theo van Gogh hebben ze niet meteen een idee van een uitvaart die bij de persoon past. Op de suggestie om hem per kameel te vervoeren wordt afwijzend gereageerd. Merel en Agnes geven liever de voorkeur aan aan boot. Merel: 'Als ik zelf kom te overlijden, wil ik met de boot naar begraafplaats Zorgvliet worden gebracht, of desnoods per fiets. Als het maar niet in zo'n saaie glimmende wagen is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden