The Joy of Cooking

Inzichten veranderen, kooktijden ook (groenten staan minder lang op), het aanbod van producten groeit maar door (wat eeuwen exotisch was, ligt bij de gewoonste winkelier), iets hevig modieus raakt weer uit de gratie en ook de conjunctuur drukt een stempel (de crisis-oliebol zonder vulling)....

Toch bestaan er goede (basis)kookboeken die, doordat ze bijtijds worden herzien, lang meegaan. Grootmoeder kreeg een exemplaar bij haar huwelijk, kleinzoon kan terugvallen op een aangepaste druk. Zo heeft Nederland zijn Vuyk en zijn Wannée, had Engeland monumentale negentiende-eeuwers als Mrs. Beeton en Eliza Acton en kan de Brit nog even voort met onder anderen Grigson, David, Davidson, Ayrton en Roden. Niet alleen in Frankrijk wordt Escoffier nog geraadpleegd, een ander monumentaal Frans naslagwerk met recepten (Larousse Gastronomique; 1984) zingt het eveneens nog wel even uit.

In 1931 verscheen in de Verenigde Staten The Joy of Cooking van Irma S. Rombauer, een massief kookboek dat vooral een toeverlaat beoogde te zijn voor al die vrouwen die opeens ondervonden dat het bijna onmogelijk was geworden een fatsoenlijke (zwarte) hulp in de huishouding te krijgen, laat staan zo'n veelzijdige die eerst nog even een terrine in de voorverwarmde oven schoof alvorens het mouwschort aan het haakje te hangen met een beleefd 'Tot morgen'. Opeens vond de huisvrouw zich verloren terug in een ruimte waar het voorheen op een vast tijdstip vanzelf aangenaam begon te ruiken.

Bijtijds kon zij zich vastklampen aan Joy. Irma Rombauer werd haar steun en toeverlaat in de onzekere dagen waarin ze voor het eerst zelf aardappelen niet alleen moest schillen maar ook opzetten, gaar moest zien te bevinden, afgieten en dan nog eens tot mash pureren. Irma S. bleef de vinger aan de pols houden, hield een oog gericht op wat buiten de keuken gebeurde, voelde de tijdgeest op haar klompen aan en herzag in de 22 jaar tot haar dood in 1964 op gezette tijden haar bloedeigen bestseller. Toen Amerika na Pearl Harbor ging deelnemen aan de wereldoorlog, hield ze prompt rekening met voedselrantsoenering.

Vanaf het begin betrok zij dochter Marion bij haar levenswerk. Na Irma's overlijden had Marion twaalf jaar lang de supervisie, tot ook haar draad was afgesponnen. Marions zoon Ethan Becker kreeg de fakkel aangereikt en dik twintig jaar na de laatste editie verscheen een onder zijn leiding geheel herziene The Joy of Cooking (Scribner, import van Ditmar; * 71,40), 1136 pagina's dik en zonder één kleurenfoto (tekeningetjes zijn de gebruiker behulpzaam). De magnetron doet nu ook mee. Binnenkort meer.

Adriaan de Boer

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden