Teulings: verlaat 3 procent, schrap extra bezuinigingen

De komende drie jaar moet het kabinet het oorspronkelijke bezuinigingsprogramma voortzetten zonder op de Brusselse eis van 3 procent te letten. Ook extra bezuinigingen horen daar niet bij, zoals het pakket van 4,3 miljard euro dat het kabinet tot augustus in de ijskast heeft gezet.

Coen Teulings Beeld anp

Dat zegt de scheidende directeur van het Centraal Planbureau, Coen Teulings, morgen in een gesprek met de Volkskrant. 'Nederland staat er in essentie redelijk goed voor', zegt Teulings. 'De programma's die zonder die 4,3 miljard op ons afkomen, dat is geen kattenpis. Dat zullen we allemaal nog wel merken. Het regeerakkoord is al een heel ambitieus ombuigingsprogramma en het is verstandig dat ongewijzigd uit te voeren. Dan is er een jaar of drie rust en helderheid voor politiek en burgers. En daarna zien we wel weer verder.'

Het kabinet kwam op 1 maart met de extra bezuinigingen van 4,3 miljard nadat het CPB had becijferd dat het begrotingstekort in 2014 op 3,4 procent van het bbp zou uitkomen. Dat is circa 2,4 miljard euro boven de Europese maximumnorm van 3 procent van de omvang van de economie van een euroland. Tot vreugde van de sociale partners stemde het kabinet er vorige week mee in de 4,3 miljard op de lange baan te schuiven als werkgevers en werknemers in ruil daarvoor een sociaal akkoord zouden ondertekenen.

Bevriezing
Uit het debat in de Tweede Kamer over het sociaal akkoord afgelopen week bleek dat hetzelfde bezuinigingspakket 'herleeft' - aldus PvdA-leiders Samsom - als verwacht economisch herstel in augustus tegenvalt en niet aan de 3-procentseis wordt voldaan. Een groot deel van de 4,3 miljard moet komen uit de scherp bekritiseerde bevriezing van salarissen voor werknemers in zorg, onderwijs en overheid.

Allesbepalend is dan de economische voorspelling over 2014 van het CPB, dan geleid door de opvolger van Teulings. Wat de huidige directeur betreft kan het 4,3-miljardpakket in de ijskast blijven. Ook als de consequentie is dat niet aan 'Brussel' wordt voldaan. 'Ik denk dat het op dit moment onverstandig is om voor Nederland in 2014 de 3 procent strikt vast te houden. Het zijn eigenlijk te strikte normen.'

Wissewasje
Teulings stelt dat door de '3 procent' Nederland 'bij ieder wissewasje het begrotingssaldo politiek gaat sturen. Met weer een nieuwe bezuinigingsronde.' De Europese eisen zijn bedacht bij de invoering van de euro. Europa is wat Teulings betreft weinig opgeschoten met de eenheidsmunt. 'Uit onze analyse blijkt dat als je de euro niet had ingevoerd en door was gegaan als handelsunie en die had uitgebreid, dan had je het leeuwendeel van de voordelen van de Europese integratie ook wel geïncasseerd. Maar ontbinding van de monetaire unie is nu buitengewoon kostbaar.'

Houdt Nederland Brussel een tekort voor dat groter is dan 3 procent, dan wekt dat de toorn van eurocommissaris Olli Rehn die de eurolanden tot begrotingsdiscipline moet bewegen. Rehn heeft juist mede door Nederlandse druk meer bevoegdheden gekregen. Uiterlijk 30 april dient het kabinet Rehn een ontwerpbegroting te sturen waaruit moet blijken dat Nederland zich aan de Europese normen houdt.

Volgens Teulings kijkt de begrotingstsaar door ongunstige cijfers heen. 'Ik denk dat de wetsteksten hem redelijke ruimte bieden. Als ik Olli Rehn was, zou ik zeggen: als jullie een geloofwaardig pakket hebben waar ook een aantal structurele dingen worden aangepakt, dan heb je bij mij heel veel krediet. Bij uitzonderlijke omstandigheden mag je afwijken. Dit zíjn uitzonderlijke omstandigheden!'

Morgen in de Volkskrant een uitgebreid afscheidsinterview met Coen Teulings: 'Eén ding weet je zeker: onze voorspellingen komen nooit precies zo uit.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden