Reportage

Testen om weer te kunnen studeren? Op deze theaterschool doen ze het graag

Maandag gaat het hoger onderwijs weer open. Studenten kunnen twee keer per week een door de overheid betaalde corona-zelftest afnemen, maar het hóéft niet. In Den Haag, waar de theateropleiding alweer weken open is, hoeven ze er niet over na te denken: ‘Als ik hierdoor weer naar school mag...’

Vijf studenten dansen vol overgave door het lokaal van ROC Mondriaan in Den Haag. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Vijf studenten dansen vol overgave door het lokaal van ROC Mondriaan in Den Haag.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Als vanuit Parijs het vrolijke gezicht van danslerares Lauren van Kempen via een videoverbinding op het scherm verschijnt, kan de les beginnen. Op een keyboard zet pianist Raquel Benito Martin (19) een nummer in uit de musical A Chorus Line. Vijf studenten dansen vol overgave door het lokaal van ROC Mondriaan in Den Haag. Af en toe botsen ze tegen elkaar aan. Mondkapjes dragen ze niet.

Wat vanaf maandag bij de heropening van het hoger onderwijs gewoon moet worden, is bij deze theateropleiding al weken de praktijk: studenten doen twee keer per week een zelftest om te voorkomen dat de opleiding ongemerkt een coronabrandhaard wordt. Maar terwijl uit experimenten in het hoger onderwijs blijkt dat slechts eenderde van de studenten van plan is de zelftest daadwerkelijk uit te voeren, doen op het Mondriaan alle 76 studenten en 12 docenten braaf hun testen.

De oorzaak van dat verschil is simpel: op hogescholen en universiteiten is de test vanaf maandag facultatief, terwijl het Mondriaan een negatieve zelftest als voorwaarde stelt voor deelname aan de fysieke lessen. ‘Als ik door een zelftest weer naar school mag, dan doe ik dit graag’, zegt student Helen Boeklaar (20). ‘Thuis moest ik de planten en meubels opzij schuiven om een dansvloertje te maken. Daar waren de buren en mijn ouders niet altijd blij mee.’

 Voordat de studenten naar school gaan, moeten zij zich twee keer per week voor de webcam testen. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Voordat de studenten naar school gaan, moeten zij zich twee keer per week voor de webcam testen.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Het testbeleid op ROC Mondriaan maakt deel uit van een proef van de technische universiteit Delft en de ministeries van Onderwijs en Volksgezondheid. Voordat de studenten naar school gaan, moeten zij zich twee keer in de week voor de webcam testen. Een instructeur zit thuis en geeft aanwijzingen hoe de testen gebruikt moeten worden, en controleert na afloop de uitslag. Mondkapjes op en afstand houden zijn nog steeds verplicht, behalve wanneer het echt niet anders kan. Zoals in het danslokaal.

De zelftest is slechts één onderdeel van het experiment. De afstand tussen de studenten wordt constant in de gaten gehouden door een chip in de verplichte witte polsbandjes. Zo kun je zien waar de knelpunten in het historische gebouw zitten. ‘Ze klonteren vooral samen bij de kluisjes’, zegt de enthousiaste projectleider Jan Willem Hoekstra. ‘Maar overall zie je dat de studenten zelden langere tijd binnen anderhalve meter van elkaar komen. Tijdens het dansen is het contact veel te vluchtig om elkaar te kunnen besmetten.’

Coronabubbel

De theateropleiding werkt met coronabubbels. Maximaal 15 studenten zitten in dezelfde groep. Als één van hen besmet blijkt te zijn, moeten ze allemaal thuis blijven. ‘Bijna alle studenten willen zichzelf testen om naar school te kunnen. Dat weten we omdat we de geanonimiseerde uitslagen krijgen’, zegt Hoekstra.

Zou ook het hoger onderwijs niet moeten werken met coronabubbels en de testuitslagen moeten controleren? In het hoger onderwijs is testen vrijblijvend. De testen kunnen thuis worden afgenomen, zonder controle. Wie geen test wil doen (en geen klachten heeft) kan dus gewoon naar college komen.

Door deze vrijblijvendheid voelen deze studenten veel minder voor zo’n zelftest (waarvoor de overheid in totaal een half miljard euro uittrekt), blijkt uit de eerste grootschalige experimenten. Slechts 30 procent van de studenten die deelnamen aan het eerste experiment was bereid vrijwillig een stokje in zijn neus te steken. Een deel van hen haakte van tevoren al af, anderen kwamen gedurende de pilot niet opdagen.

Toch wil het ministerie in het hoger onderwijs niet werken met testbewijzen. ‘We houden de mogelijkheid open, maar onderwijs is - anders dan de proefevenementen - een recht. Ook studenten die weigeren om zich te testen hebben recht op fysiek onderwijs’, zegt een woordvoerder.

Testen heeft volgens projectleider van de pilot op het hoger onderwijs Carla Nagel op deze manier weinig zin. ‘Het mist zijn doel als het zo vrijblijvend is.’ Nagel stelt dat studenten zich sneller zullen testen als ze meer vrijheid krijgen bij een negatieve testuitslag, zoals vaker naar school of het loslaten van de anderhalve meter-regel. ‘Het is wel echt belangrijk dat iedereen zich laat testen; één besmette student kan een brandhaard ontsteken.’

In de danszaal van het ROC kijken de studenten op een videoscherm naar lerares Lauren van Kempen. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
In de danszaal van het ROC kijken de studenten op een videoscherm naar lerares Lauren van Kempen.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

In de danszaal van ROC Mondriaan in Den Haag kijken de studenten op het videoscherm hoe lerares Lauren van Kempen de meubelen in haar Franse huiskamer opzij schuift. Ze had veel liever in het danslokaal willen zijn, maar naar Nederland reizen zat er niet in. De studenten maken er het beste van, en imiteren nauwgezet de bewegingen die Van Kempen 500 kilometer verderop maakt. Totdat het beeld van de lerares bevriest, midden in een dansbeweging. Dan komen ze niet meer bij van het lachen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden